[27] Kittāvatā pana bhante tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca sādhu me bhante bhagavā tapojigucchāya Aggaṃyeva pāpetu sāraṃyeva pāpetūti . idha nigrodha tapassī cātuyāmasaṃvarasaṃvuto hoti . kathañca nigrodha tapassī cātuyāma- saṃvarasaṃvuto hoti .pe. yato nigrodha tapassī cātuyāmasaṃvarasaṃvuto hoti aduñcassa hoti tapassitāya . so abhiharati no hīnāyāvattati . So vivittaṃ senāsanaṃ bhajati .pe. so ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati .pe. so anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarati seyyathīdaṃ ekaṃpi jātiṃ dvepi jātiyo tissopi jātiyo catassopi jātiyo pañcapi jātiyo .pe. dasapi jātiyo vīsaṃpi jātiyo tiṃsaṃpi jātiyo cattāḷīsaṃpi jātiyo paññāsaṃpi jātiyo sataṃpi jātiyo sahassaṃpi jātiyo satasahassaṃpi jātiyo anekepi saṃvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṃvaṭṭavivaṭṭakappe amutrāsiṃ evaṃnāmo evaṃgotto evaṃvaṇṇo evamāhāro evaṃsukhadukkhapaṭisaṃvedī evamāyupariyanto so tato cuto amutra udapādiṃ tatrāpāsiṃ evaṃnāmo evaṃgotto evaṃvaṇṇo evamāhāro evaṃsukhadukkhapaṭisaṃvedī evamāyupariyanto so tato cuto idhupapannoti iti sākāraṃ sauddesaṃ anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarati. {27.1} Taṃ kiṃ maññasi nigrodha yadi evaṃ sante tapojigucchā parisuddhā vā hoti aparisuddhā vāti . Addhā kho bhante evaṃ sante tapojigucchā Parisuddhā hoti no aparisuddhā aggappattā ca hoti sārappattā cāti . na kho nigrodha ettāvatā tapojigucchā aggappattā vā hoti sārappattā vā apica kho pheggupattā hotīti.

[28] Kittāvatā pana bhante tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca sādhu me bhante bhagavā tapojigucchāya aggaṃyeva pāpetu sāraṃyeva pāpetūti . idha nigrodha tapassī cātuyāmasaṃvarasaṃvuto hoti . kathañca nigrodha tapassī cātuyāmasaṃvarasaṃvuto hoti .pe. Yato ca kho nigrodha tapassī cātuyāmasaṃvarasaṃvuto hoti aduñcassa hoti tapassitāya . so abhiharati no hīnāyāvattati . so vivittaṃ senāsanaṃ bhajati .pe. so ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe mettāsahagatena cetasā .pe. Upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjhena pharitvā viharati. {28.1} So anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarati seyyathīdaṃ ekampi jātiṃ dvepi jātiyo .pe. iti sākāraṃ sauddesaṃ anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarati . so dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate yathākammūpage satte pajānāti ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṃ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā te kāyassa Bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapannā ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṃ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā te kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapannāti iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate yathākammūpage satte pajānāti . taṃ kiṃ maññasi nigrodha yadi evaṃ sante tapojigucchā parisuddhā vā hoti aparisuddhā vāti . addhā kho bhante evaṃ sante tapojigucchā parisuddhā hoti no aparisuddhā aggappattā ca hoti sārappattā cāti. {28.2} Ettāvatā nigrodha tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca . iti nigrodha yaṃ maṃ tvaṃ avacāsi ko nāma so bhagavato dhammo yena bhagavā sāvake vineti yena bhagavatā sāvakā vinītā assāsappattā paṭijānanti ajjhāsayaṃ ādibrahmacariyanti . Iti kho [1]- nigrodha ṭhānaṃ uttaritarañca paṇītatarañca yenāhaṃ sāvake vinemi yena mayā sāvakā vinītā assāsappattā paṭijānanti ajjhāsayaṃ ādibrahmacariyanti . evaṃ vutte te paribbājakā unnādino uccāsaddamahāsaddā ahesuṃ ettha mayaṃ na passāma sācariyakā ettha mayaṃ na passāma sācariyakā na mayaṃ ito bhiyyo uttaritaraṃ pajānāmāti.

เล่มที่ ๑๑ ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค๒๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. อุทุมพริกสูตร”