[452] Tiṇṇaṃ kho pana bhikkhave sannipātā gabbhassāvakkanti hoti . idha mātāpitaro ca sannipatitā honti mātā ca na utunī hoti gandhabbo ca na paccupaṭṭhito hoti neva tāva gabbhassāvakkanti hoti. Idha mātāpitaro ca sannipatitā honti mātā ca utunī hoti gandhabbo ca na paccupaṭṭhito hoti neva tāva gabbhassāvakkanti hoti. Yato ca kho bhikkhave mātāpitaro ca sannipatitā honti mātā ca utunī hoti gandhabbo ca paccupaṭṭhito hoti evaṃ tiṇṇaṃ sannipātā gabbhassāvakkanti hoti . tamenaṃ bhikkhave mātā nava vā dasa vā māse gabbhaṃ kucchinā pariharati mahatā saṃsayena garubhāraṃ tamenaṃ bhikkhave mātā navannaṃ Vā dasannaṃ vā māsānaṃ accayena vijāyati mahatā saṃsayena garubhāraṃ tamenaṃ jātaṃ samānaṃ sakena lohitena posesi.

[453] Lohitañhetaṃ bhikkhave ariyassa vinaye yadidaṃ mātu thaññaṃ . sa kho so bhikkhave kumāro vuḍḍhimanvāya indriyānaṃ paripākamanvāya yāni tāni kumārakānaṃ kīḷāpanakāni tehi kīḷati seyyathīdaṃ vaṅkaṃ ghaṭikaṃ mokkhacikaṃ ciṅgulikaṃ pattāḷhakaṃ rathakaṃ dhanukaṃ. Sa kho so bhikkhave kumāro vuḍḍhimanvāya indriyānaṃ paripākamanvāya pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāreti cakkhuviññeyyehi rūpehi iṭṭhehi kantehi manāpehi piyarūpehi kāmūpasañhitehi rajanīyehi pemanīyehi sotaviññeyyehi saddehi ... Ghānaviññeyyehi gandhehi ... jivhāviññeyyehi rasehi ... Kāyaviññeyyehi phoṭṭhabbehi iṭṭhehi kantehi manāpehi piyarūpehi kāmūpasañhitehi rajanīyehi pemanīyehi. {453.1} So cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe sārajjati appiyarūpe rūpe byāpajjati anupaṭṭhitakāyasati ca viharati parittacetaso tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti yatthassa te pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti . so evaṃ anurodhavirodhaṃ samāpanno yaṅkiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā . so taṃ vedanaṃ abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati . tassa taṃ vedanaṃ abhinandato abhivadato ajjhosāya tiṭṭhato uppajjati Nandi yā vedanāsu nandi tadupādānaṃ tassa upādānapaccayā bhavo bhavapaccayā jāti jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sokaparideva- dukkhadomanassupāyāsā sambhavanti evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti . sotena saddaṃ sutvā ... Ghānena gandhaṃ ghāyitvā ... Jivhāya rasaṃ sāyitvā ... kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā ... manasā dhammaṃ viññāya piyarūpe dhamme sārajjati appiyarūpe dhamme byāpajjati anupaṭṭhitakāyasati ca viharati parittacetaso tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti yatthassa te pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti. {453.2} So evaṃ anurodhavirodhaṃ samāpanno yaṅkiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā . So taṃ vedanaṃ abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati . tassa taṃ vedanaṃ abhinandato abhivadato ajjhosāya tiṭṭhato uppajjati nandi yā vedanāsu nandi tadupādānaṃ tassa upādānapaccayā bhavo bhavapaccayā jāti jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti.

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๒๑๘

ที่มาและฉบับอื่นของ “๘. มหาตัณหาสังขยสูตร”