[513] Addasā kho maṃ rājakumāra upako ājīvako antarā ca gayaṃ antarā ca bodhiṃ addhānamaggaṃ paṭipannaṃ disvāna maṃ etadavoca vippasannāni kho te āvuso indriyāni parisuddho chavivaṇṇo pariyodāto kaṃsi tvaṃ āvuso uddissa pabbajito ko vā te satthā kassa vā dhammaṃ rocesīti . evaṃ vutte ahaṃ rājakumāra upakaṃ ājīvakaṃ gāthāhi ajjhabhāsiṃ sabbābhibhū sabbavidūhamasmi sabbesu dhammesu anūpalitto sabbañjaho taṇhakkhaye vimutto sayaṃ abhiññāya kamuddiseyyaṃ Na me ācariyo atthi sadiso me na vijjati sadevakasmi lokasmiṃ natthi me paṭipuggalo ahaṃ hi arahā loke ahaṃ satthā anuttaro ekomhi sammāsambuddho sītibhūtomhi nibbuto dhammacakkaṃ pavattetuṃ gacchāmi kāsinaṃ puraṃ andhabhūtasmi lokasmiṃ āhaññiṃ amatadundubhinti. Yathā kho tvaṃ āvuso paṭijānāsi arahāsi anantajinoti. Mādisā ve jinā honti ye pattā āsavakkhayaṃ jitā me pāpakā dhammā tasmāhaṃ upakā jinoti. Evaṃ vutte rājakumāra upako ājīvako huveyyāvusoti vatvā sīsaṃ ukkaṃsitvā jivhaṃ nillāḷetvā ummaggaṃ gahetvā pakkāmi.

[514] Atha khvāhaṃ anupubbena cārikaṃ caramāno yena bārāṇasī isipatanaṃ migadāyo yena pañcavaggiyā bhikkhū tenupasaṅkamiṃ . Addasaṃsu kho maṃ rājakumāra pañcavaggiyā bhikkhū dūratova āgacchantaṃ disvāna aññamaññaṃ katikaṃ saṇṭhapesuṃ ayaṃ āvuso samaṇo gotamo āgacchati bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya so neva abhivādetabbo na paccuṭṭhātabbo nāssa pattacīvaraṃ paṭiggahetabbaṃ apica kho āsanaṃ ṭhapetabbaṃ sace ākaṅkhati nisīdissatīti . yathā yathā kho ahaṃ rājakumāra pañcavaggiye Bhikkhū upasaṅkamiṃ tathā tathā pañcavaggiyā bhikkhū nāsakkhiṃsu sakāya katikāya saṇṭhātuṃ appekacce maṃ paccuggantvā pattacīvaraṃ paṭiggahesuṃ appekacce āsanaṃ paññāpesuṃ appekacce pādodakaṃ upaṭṭhapesuṃ apica kho maṃ nāmena ca āvusovādena ca samudācaranti. {514.1} Evaṃ vutte ahaṃ rājakumāra pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ mā bhikkhave tathāgataṃ nāmena ca āvusovādena ca samudācarittha arahaṃ bhikkhave tathāgato sammāsambuddho odahatha bhikkhave sotaṃ amatamadhigataṃ ahamanusāsāmi ahaṃ dhammaṃ desemi yathānusiṭṭhaṃ tathā paṭipajjamānā nacirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathāti . evaṃ vutte rājakumāra pañcavaggiyā bhikkhū maṃ etadavocuṃ tāyapi kho tvaṃ āvuso gotama iriyāya tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya na ajjhagamā uttariṃ manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ kiṃ pana tvaṃ etarahi bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi uttariṃ manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesanti . Evaṃ vutte ahaṃ rājakumāra pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ na bhikkhave tathāgato bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya arahaṃ bhikkhave tathāgato sammāsambuddho odahatha bhikkhave sotaṃ amatamadhigataṃ ahamanusāsāmi ahaṃ dhammaṃ desemi yathānusiṭṭhaṃ tathā Paṭipajjamānā nacirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathāti. {514.2} Dutiyampi kho rājakumāra pañcavaggiyā bhikkhū maṃ etadavocuṃ tāyapi kho tvaṃ āvuso gotama iriyāya tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya na ajjhagamā uttariṃ manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ kiṃ pana tvaṃ etarahi bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi uttariṃ manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesanti. {514.3} Dutiyampi kho ahaṃ rājakumāra pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ na bhikkhave tathāgato bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya arahaṃ bhikkhave tathāgato sammāsambuddho odahatha bhikkhave sotaṃ amatamadhigataṃ ahamanusāsāmi ahaṃ dhammaṃ desemi yathānusiṭṭhaṃ tathā paṭipajjamānā nacirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathāti. {514.4} Tatiyampi kho rājakumāra pañcavaggiyā bhikkhū maṃ etadavocuṃ tāyapi kho tvaṃ āvuso iriyāya tāya paṭipadāya tāya dukkarakārikāya na ajjhagamā uttariṃ manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ kiṃ pana tvaṃ etarahi bāhulliko padhānavibbhanto āvatto bāhullāya adhigamissasi uttariṃ manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesanti . evaṃ Vutte ahaṃ rājakumāra pañcavaggiye bhikkhū etadavocaṃ abhijānātha me no tumhe bhikkhave ito pubbe evarūpaṃ bhāsitametanti . No hetaṃ bhante . arahaṃ bhikkhave tathāgato sammāsambuddho odahatha bhikkhave sotaṃ amatamadhigataṃ ahamanusāsāmi ahaṃ dhammaṃ desemi yathānusiṭṭhaṃ tathā paṭipajjamānā nacirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathāti. {514.5} Asakkhiṃ kho ahaṃ rājakumāra pañcavaggiye bhikkhū saññāpetuṃ . dvepi sudaṃ rājakumāra bhikkhū ovadāmi . tayo bhikkhū piṇḍāya caranti . yaṃ tayo bhikkhū piṇḍāya caritvā āharanti tena chabbaggā yāpema . tayopi sudaṃ rājakumāra bhikkhū ovadāmi. [1]- Dve bhikkhū piṇḍāya caritvā āharanti tena chabbaggā yāpema. Atha kho rājakumāra pañcavaggiyā bhikkhū mayā evaṃ ovadiyamānā evaṃ anusāsiyamānā nacirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihariṃsūti.

เล่มที่ ๑๓ มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์๒๔๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๕. โพธิราชกุมารสูตร”