๗. สฬายตนวิภังคสูตร
[825] Evamme sutaṃ ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme . tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi bhikkhavoti . bhadanteti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ . Bhagavā etadavoca mahāsaḷāyatanikaṃ vo bhikkhave desissāmi taṃ suṇātha sādhukaṃ manasikarotha bhāsissāmīti . evambhanteti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ.
[826] Bhagavā etadavoca cakkhuṃ bhikkhave ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ rūpe ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ cakkhuviññāṇaṃ ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ cakkhusamphassaṃ ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ yamidaṃ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tampi ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ cakkhusmiṃ sārajjati rūpesu sārajjati cakkhuviññāṇe sārajjati cakkhusamphasse sārajjati yamidaṃ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tasmiṃpi sārajjati . tassa sārattassa saṃyuttassa sammūḷhassa assādānupassino viharato āyatiṃ pañcupādānakkhandhā upacayaṃ gacchanti . taṇhā cassa ponobbhavikā nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī sā cassa pavaḍḍhati . tassa kāyikāpi darathā pavaḍḍhanti cetasikāpi darathā pavaḍḍhanti kāyikāpi santāpā Pavaḍḍhanti cetasikāpi santāpā pavaḍḍhanti kāyikāpi pariḷāhā pavaḍḍhanti cetasikāpi pariḷāhā pavaḍḍhanti . so kāyikadukkhampi cetodukkhampi paṭisaṃvedeti.
[827] Sotaṃ bhikkhave ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ ... Ghānaṃ bhikkhave ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ ... jivhaṃ bhikkhave ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ ... Kāyaṃ bhikkhave ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ ... manaṃ bhikkhave ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ dhamme [1]- ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ manoviññāṇaṃ [2]- apassaṃ yathābhūtaṃ manosamphassaṃ [3]- ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ yamidaṃ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tampi ajānaṃ apassaṃ yathābhūtaṃ manasmiṃ sārajjati dhammesu sārajjati manoviññāṇe sārajjati manosamphasse sārajjati yamidaṃ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tasmiṃpi sārajjati. {827.1} Tassa sārattassa saṃyuttassa sammūḷhassa assādānupassino viharato āyatiṃ pañcupādānakkhandhā upacayaṃ gacchanti . taṇhā cassa ponobbhavikā nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī sā cassa pavaḍḍhati . Tassa kāyikāpi darathā pavaḍḍhanti cetasikāpi darathā pavaḍḍhanti kāyikāpi santāpā pavaḍḍhanti cetasikāpi santāpā pavaḍḍhanti kāyikāpi pariḷāhā pavaḍḍhanti cetasikāpi pariḷāhā pavaḍḍhanti . so kāyikadukkhampi cetodukkhampi paṭisaṃvedeti.