[75] Ṭhānaṃ kho panetaṃ sunakkhatta vijjati yaṃ idhekacco purisapuggalo sammānibbānādhimutto assa . sammānibbānādhimuttassa kho sunakkhatta purisapuggalassa tappaṭirūpī ceva kathā saṇṭhāti tadanudhammañca anuvitakketi anuvicāreti tañca purisaṃ bhajati tena ca cittiṃ āpajjati nevasaññānāsaññāyatanasaṃyuttāya ca pana kathāya kacchamānāya na sussusati na sotaṃ odahati na aññā cittaṃ upaṭṭhapeti na ca taṃ purisaṃ bhajati na ca tena cittiṃ āpajjati . Seyyathāpi sunakkhatta tālo matthakacchinno abhabbo puna virūḷhiyā evameva kho sunakkhatta sammānibbānādhimuttassa purisapuggalassa ye nevasaññānāsaññāyatanasaññojane se ucchinne ucchinnamūle tālāvatthukate anabhāvaṅgate āyatiṃ anuppādadhamme so evamassa veditabbo nevasaññānāsaññāyatanasaññojanena hi kho visaṃyutto sammānibbānādhimutto purisapuggaloti.
[76] Ṭhānaṃ kho panetaṃ sunakkhatta vijjati yaṃ idhekaccassa bhikkhuno evamassa taṇhā kho sallaṃ samaṇena vuttaṃ avijjāvisadoso chandarāga byāpādehi ruppati taṃ me taṇhāsallaṃ pahīnaṃ apanīto avijjāvisadoso sammānibbānādhimuttohamasmīti evamādi assa atthaṃ samānaṃ . so yāni sammānibbānādhimuttassa asappāyāni tāni anuyuñjeyya . asappāyaṃ cakkhunā rūpadassanaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ Sotena saddaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ ghānena gandhaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ jivhāya rasaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ kāyena phoṭṭhabbaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ manasā dhammaṃ anuyuñjeyya . tassa asappāyaṃ cakkhunā rūpadassanaṃ anuyuttassa asappāyaṃ sotena saddaṃ anuyuttassa asappāyaṃ ghānena gandhaṃ anuyuttassa asappāyaṃ jivhāya rasaṃ anuyuttassa asappāyaṃ kāyena phoṭṭhabbaṃ anuyuttassa asappāyaṃ manasā dhammaṃ anuyuttassa rāgo cittaṃ anuddhaṃseyya . so rāgānuddhaṃsitena cittena maraṇaṃ vā nigaccheyya maraṇamattaṃ vā dukkhaṃ. {76.1} Seyyathāpi sunakkhatta puriso sallena viddho assa savisena gāḷhūpalepanena tassa mittāmaccā ñātisālohitā bhisakkaṃ sallakattaṃ upaṭṭhapeyyuṃ . tassa so bhisakko sallakatto satthena vaṇamukhaṃ parikanteyya satthena vaṇamukhaṃ parikantetvā esaniyā sallaṃ eseyya esaniyā sallaṃ esitvā sallaṃ abbāheyya apaneyya visadosaṃ saupādisesaṃ anupādisesoti jānamāno . {76.2} So evaṃ vadeyya ambho purisa ubbhahataṃ kho te sallaṃ apanīto visadoso anupādiseso alañca te anantarāyāya sappāyāni ceva bhojanāni bhuñjeyyāsi mā te asappāyāni bhojanāni bhuñjato vaṇo assāvī assa kālena kālañca vaṇaṃ dhoveyyāsi kālena kālaṃ vaṇamukhaṃ ālimpeyyāsi mā te kālena kālaṃ vaṇaṃ dhovato kālena kālaṃ Vaṇamukhaṃ ālimpato pubbalohitaṃ vaṇamukhaṃ pariyonaddhi mā ca vātātape cārittaṃ anuyuñji mā te vātātape cārittaṃ anuyuttassa rajosukaṃ vaṇamukhaṃ anuddhaṃsesi vaṇānurakkhī ca ambho purisa vihareyyāsi vaṇasāropīti . tassa evamassa ubbhahataṃ kho me sallaṃ apanīto visadoso anupādiseso alañca me anantarāyāyāti . So asappāyāni ceva bhojanāni bhuñjeyya tassa asappāyāni bhojanāni bhuñjato vaṇo assāvī assa na ca kālena kālaṃ vaṇaṃ dhoveyya na ca kālena kālaṃ vaṇamukhaṃ ālimpeyya tassa na kālena kālaṃ vaṇaṃ dhovato na ca kālena kālaṃ vaṇamukhaṃ ālimpato pubbalohitaṃ vaṇamukhaṃ pariyonaddheyya vātātape ca cārittaṃ anuyuñjeyya tassa vātātape cārittaṃ anuyuttassa rajosukaṃ vaṇamukhaṃ anuddhaṃseyya na ca vaṇānurakkhī vihareyya na vaṇasāropi tassa imissāva asappāyakiriyāya asucivisadoso apanīto saupādiseso tadubhayena vaṇo puthuttaṃ gaccheyya. {76.3} So puthuttaṃ gatena vaṇena maraṇaṃ vā nigaccheyya maraṇamattaṃ vā dukkhaṃ evameva kho sunakkhatta ṭhānametaṃ vijjati yaṃ idhekaccassa bhikkhuno evamassa taṇhā kho sallaṃ samaṇena vuttaṃ avijjāvisadoso chandarāga- byāpādehi ruppati taṃ me taṇhāsallaṃ pahīnaṃ apanīto avijjāvisadoso sammānibbānādhimuttohamasmīti evamādi assa atthaṃ samānaṃ . so yāni sammānibbānādhimuttassa asappāyāni tāni anuyuñjeyya asappāyaṃ Cakkhunā rūpadassanaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ sotena saddaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ ghānena gandhaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ jivhāya rasaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ kāyena phoṭṭhabbaṃ anuyuñjeyya asappāyaṃ manasā dhammaṃ anuyuñjeyya . tassa asappāyaṃ cakkhunā rūpadassanaṃ anuyuttassa asappāyaṃ sotena saddaṃ anuyuttassa asappāyaṃ ghānena gandhaṃ anuyuttassa asappāyaṃ jivhāya rasaṃ anuyuttassa asappāyaṃ kāyena phoṭṭhabbaṃ anuyuttassa asappāyaṃ manasā dhammaṃ anuyuttassa so rāgo cittaṃ anuddhaṃseyya . so rāgānuddhaṃsitena cittena maraṇaṃ vā nigaccheyya maraṇamattaṃ vā dukkhaṃ . maraṇañhetaṃ sunakkhatta ariyassa vinaye yo sikkhaṃ paccakkhāya hīnāyāvattati . Maraṇamattañhetaṃ sunakkhatta dukkhaṃ yo aññataraṃ saṅkiliṭṭhaṃ āpattiṃ āpajjati.