[393] Sāvatthiyaṃ ... atha kho rājā pasenadikosalo yena bhagavā tenupasaṅkami upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi . Ekamantaṃ nisinnaṃ kho rājānaṃ pasenadikosalaṃ bhagavā etadavoca cattārome mahārāja puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ katame cattāro tamo tamaparāyano tamo jotiparāyano joti tamaparāyano joti jotiparāyano.

[394] Kathañca mahārāja puggalo tamo tamaparāyano hoti . Idha mahārāja ekacco puggalo nīce kule pacchājāto hoti caṇḍālakule vā veṇakule vā nesādakule vā rathakārakule vā pukkusakule vā daḷidde appannapānabhojane kasiravuttike yattha kasirena ghāsacchādo labbhati . so ca hoti dubbaṇṇo duddassiko okoṭimako bahvābādho kāṇo vā kuṇī vā khañjo vā pakkhahato vā na lābhī annassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa . so kāyena duccaritaṃ carati vācāya duccaritaṃ carati manasā duccaritaṃ carati . so kāyena duccaritaṃ caritvā vācāya duccaritaṃ caritvā manasā duccaritaṃ caritvā kāyassa bhedā parammaraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati . seyyathāpi Mahārāja puriso andhakārā vā andhakāraṃ gaccheyya tamā vā tamaṃ gaccheyya lohitamalā vā lohitamalaṃ gaccheyya tathūpamāhaṃ mahārāja imaṃ puggalaṃ vadāmi . evaṃ kho mahārāja puggalo tamo tamaparāyano hoti.

[395] Kathañca mahārāja puggalo tamo jotiparāyano hoti . Idha mahārāja ekacco puggalo nīce kule pacchājāto hoti caṇḍālakule vā veṇakule vā nesādakule vā rathakārakule vā pukkusakule vā daḷidde appannapānabhojane kasiravuttike yattha kasirena ghāsacchādo labbhati . so ca [1]- hoti dubbaṇṇo duddassiko okoṭimako bahvābādho kāṇo vā kuṇī vā khañjo vā pakkhahato vā na lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa . so kāyena sucaritaṃ carati vācāya sucaritaṃ carati manasā sucaritaṃ carati . so kāyena sucaritaṃ caritvā vācāya sucaritaṃ caritvā manasā sucaritaṃ caritvā kāyassa bhedā parammaraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. {395.1} Seyyathāpi mahārāja puriso paṭhaviyā vā pallaṅkaṃ āroheyya pallaṅkā vā assapiṭṭhiṃ āroheyya assapiṭṭhiyā vā hatthikkhandhaṃ āroheyya hatthikkhandhā vā pāsādaṃ āroheyya tathūpamāhaṃ mahārāja imaṃ puggalaṃ vadāmi . evaṃ kho mahārāja puggalo tamo jotiparāyano hoti.