๕. นครสูตร
[250] Sāvatthiyaṃ viharati ... Tatra kho bhagavā ... Pubbeva me bhikkhave sambodhā anabhisambuddhassa bodhisattasseva sato etadahosi kicchaṃ vatāyaṃ loko āpanno jāyati ca jiyyati ca miyyati ca cavati ca upapajjati ca atha ca panimassa dukkhassa nissaraṇaṃ nappajānāti jarāmaraṇassa kudāssu nāma imassa dukkhassa nissaraṇaṃ paññāyissati jarāmaraṇassāti.
[251] Tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi kimhi nu kho sati jarāmaraṇaṃ hoti kiṃpaccayā jarāmaraṇanti . tassa mayhaṃ bhikkhave yonisomanasikārā ahu paññāya abhisamayo jātiyā kho sati jarāmaraṇaṃ hoti jātipaccayā jarāmaraṇanti . tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi kimhi nu kho sati jāti hoti .pe. bhavo hoti ... Upādānaṃ hoti ... Taṇhā hoti ... Vedanā hoti ... Phasso hoti ... Saḷāyatanaṃ hoti ... nāmarūpaṃ hoti kiṃpaccayā nāmarūpanti . tassa mayhaṃ bhikkhave yonisomanasikārā ahu paññāya abhisamayo viññāṇe kho sati nāmarūpaṃ hoti viññāṇapaccayā nāmarūpanti . tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi kimhi nu kho sati viññāṇaṃ hoti kiṃpaccayā Viññāṇanti . tassa mayhaṃ bhikkhave yonisomanasikārā ahu paññāya abhisamayo nāmarūpe kho sati viññāṇaṃ hoti nāmarūpapaccayā viññāṇanti. {251.1} Tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi paccudāvattati kho idaṃ viññāṇaṃ nāmarūpamhā na paraṃ gacchati ettāvatā jāyetha vā jiyyetha vā miyyetha vā cavetha vā upapajjetha vā yadidaṃ nāmarūpapaccayā viññāṇaṃ viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṃ saḷāyatanapaccayā phasso .pe. evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti . samudayo samudayoti kho me bhikkhave pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṃ udapādi ñāṇaṃ udapādi paññā udapādi vijjā udapādi āloko udapādi.
[252] Tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi kimhi nu kho asati jarāmaraṇaṃ na hoti kissa nirodhā jarāmaraṇanirodhoti . tassa mayhaṃ bhikkhave yonisomanasikārā ahu paññāya abhisamayo jātiyā kho asati jarāmaraṇaṃ na hoti jātinirodhā jarāmaraṇanirodhoti . Tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi kimhi nu kho asati jāti na hoti .pe. bhavo na hoti ... upādānaṃ na hoti ... Taṇhā na hoti ... vedanā na hoti ... phasso na hoti ... Saḷāyatanaṃ na hoti ... nāmarūpaṃ na hoti kissa nirodhā nāmarūpanirodhoti . Tassa mayhaṃ bhikkhave yonisomanasikārā ahu paññāya abhisamayo viññāṇe kho asati nāmarūpaṃ na hoti viññāṇanirodhā Nāmarūpanirodhoti . tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi kimhi nu kho asati viññāṇaṃ na hoti kissa nirodhā viññāṇanirodhoti tassa mayhaṃ bhikkhave yonisomanasikārā ahu paññāya abhisamayo nāmarūpe kho asati viññāṇaṃ na hoti nāmarūpanirodhā viññāṇanirodhoti. {252.1} Tassa mayhaṃ bhikkhave etadahosi adhigato kho myāyaṃ maggo bodhāya yadidaṃ nāmarūpanirodhā viññāṇanirodho viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho nāmarūpanirodhā saḷāyatananirodho saḷāyatananirodhā phassanirodho .pe. avametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hoti . nirodho nirodhoti kho me bhikkhave pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṃ udapādi ñāṇaṃ udapādi paññā udapādi vijjā udapādi āloko udapādi.