๖. สัลลัตถสูตร
[369] Assutavā bhikkhave puthujjano sukhampi vedanaṃ vedayati dukkhampi vedanaṃ vedayati adukkhamasukhampi vedanaṃ vedayati . sutavā bhikkhave ariyasāvako sukhampi vedanaṃ vedayati dukkhampi vedanaṃ vedayati adukkhamasukhampi vedanaṃ vedayati . tatra bhikkhave ko viseso ko adhippāyaso kiṃ nānākaraṇaṃ sutavato ariyasāvakassa assutavatā puthujjanenāti . bhagavaṃmūlakā no bhante dhammā .pe. Assutavā bhikkhave puthujjano dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno socati kilamati paridevati urattāḷa kandati sammohaṃ āpajjati so dve vedanā vedayati kāyikañca cetasikañca.
[370] Seyyathāpi bhikkhave purisaṃ sallena vijjheyyuṃ tamenaṃ dutiyena sallena anuvedhaṃ vijjheyyuṃ evaṃ hi so bhikkhave puriso dve sallena vedanā vedayati kāyikañca cetasikañca. Evameva kho bhikkhave assutavā puthujjano dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno socati Kilamati paridevati urattāḷī kandati sammohaṃ āpajjati so dve vedanā vedayati kāyikañca cetasikañca . tassāyeva kho pana dukkhāya vedanāya [1]- paṭighavā hoti tamenaṃ dukkhāya vedanāya paṭighavantaṃ yo dukkhāya vedanāya paṭighānusayo so anuseti so dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno kāmasukhaṃ abhinandati. {370.1} Taṃ kissa hetu. Na hi [2]- bhikkhave pajānāti assutavā puthujjano aññatra kāmasukhā dukkhāya vedanāya nissaraṇaṃ . tassa kāmasukhaṃ abhinandato yo sukhāya vedanāya rāgānusayo so anuseti so tāsaṃ vedanānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ nappajānāti . tassa tāsaṃ vedanānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ appajānato yo adukkhamasukhāya vedanāya avijjānusayo so anuseti so sukhañce vedanaṃ vedayati saññutto naṃ vedayati dukkhañce vedanaṃ vedayati saññutto naṃ vedayati adukkhamasukhañce vedanaṃ vedayati saññutto naṃ vedayati . ayaṃ vuccati bhikkhave assutavā puthujjano saññutto jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi saññutto dukkhasmāti vadāmi.