สุเมธาเถรีคาถา
[474] |474.449| 1 Mantāvatiyā nagare rañño koñcassa aggamahesiyā dhītā āsi sumedhā pāsādikā sāsanakarehi. |474.450| Sīlavatī cittakathikā bahussutā buddhasāsane vinītā mātāpitaro upagamma bhaṇati ubhayo nisāmetha. |474.451| Nibbānābhiratā ahaṃ asassataṃ bhavagataṃ yadipi dibbaṃ kimaṅgaṃ pana tucchā kāmā appassādā bahuvighātā. |474.452| Kāmā kaṭukā āsīvisūpamā yesu mucchitā bālā te dīgharattaṃ niraye samappitā haññante dukkhitā. |474.453| Socanti pāpakammā vinipāte pāpabuddhino sadā kāyena vācāya ca manasā ca asaṃvutā bālā. |474.454| Bālā te duppaññā acetanā dukkhasamudayoruddhā Desente ajānantā na bujjhare ariyasaccāni. |474.455| Saccāni amma buddhavaradesitāni te bahutarā ajānantā ye abhinandanti bhavagataṃ pihanti devesu upapattiṃ. |474.456| Devesupi upapatti asassatā bhavagate aniccamhi na ca uttasanti bālā punappunaṃ jāyitabbassa. |474.457| Cattāro vinipātā dve ca gatiyo kathañci labbhanti na ca vinipātagatānaṃ pabbajjā atthi nirayesu. |474.458| Anujānātha maṃ ubhayo pabbajituṃ dasabalassa pāvacane appossukkā ghaṭissaṃ jātimaraṇappahānāya. |474.459| Kiṃ bhavagatena abhinanditena kāyakalinā asārena bhavataṇhāya nirodhā anujānātha pabbajissāmi. |474.460| Buddhānaṃ uppādo vivajjito akkhaṇo khaṇo laddho sīlāni brahmacariyaṃ yāvajīvaṃ na dūseyyaṃ. |474.461| Evaṃ bhaṇati sumedhā atha naṃ mātāpitaro ahaṃsu na mayaṃ gahaṭṭhā maraṇavasaṃ gatāva jahessāma . |474.462| Mātā dukkhitā rodati pitā ca dukkhito tathā sokasamabhibhūto ghaṭenti taṃ saññāpetuṃ pāsādatale chamā patitaṃ. |474.463| Uṭṭhehi puttike kiṃ socitena dinnāsi vāraṇavatimhi Rājā anikaratto abhirūpo tassa tvaṃ dinnā. |474.464| Aggamahesī bhavissasi anikarattassa rājino bhariyā sīlāni brahmacariyaṃ pabbajjā dukkarā puttike. |474.465| Rajje āṇā dhanamissariyaṃ bhogā sukhā daharikāpi tasmā bhuñjāhi kāmabhoge vāreyyaṃ hotu te putta. |474.466| Atha ne bhaṇati sumedhā mā edisakāni bhavagataṃ asāraṃ pabbajjā vā hotu maraṇaṃ vā me na ceva vāreyyaṃ. |474.467| Kimiva pūtikāyaṃ asuciṃ savanagandhaṃ bhayānakaṃ kuṇapaṃ abhisaṃviseyyaṃ bhastaṃ sakipaggharitaṃ asucipuṇṇaṃ. |474.468| Kimiva tāhaṃ jānantī vikūlakaṃ maṃsalohitupalittaṃ kimikulālayaṃ sakuṇabhattaṃ kaḷevaraṃ kissa diyyatīti. |474.469| Nibbuyhati susānaṃ aciraṃ kāyo apetaviññāṇo chaḍḍito kaliṅgaraṃ viya jigucchamānehi ñātīhi. |474.470| Chaḍḍūna naṃ susāne parabhattaṃ nhāyanti jigucchantā niyakā mātāpitaro kiṃ pana sādhāraṇā janatā. |474.471| Ajjhositā asāre kaḷevare aṭṭhinhārusaṅghāte kheḷassuccārassava paripuṇṇe pūtikāyamhi. |474.472| Yo naṃ vinibbhujitvā abbhantaramassa bāhiraṃ Kayirā gandhassa asahamānā sakāpi mātā jiguccheyya. |474.473| Khandhadhātuāyatanaṃ saṅkhataṃ jātimūlakaṃ dukkhaṃ yoniso aruciṃ bhaṇanti vāreyyaṃ kissa iccheyyaṃ. |474.474| Divase divase tisattisatāni navanavā pāteyyuṃ kāyamhi vassasatampi paghāto seyyo dukkhassa ceva khayo. |474.475| Ajjhupagacche ghātaṃ yo viññāyevaṃ satthuno vacanaṃ dīgho ca tesaṃ saṃsāro punappunaṃ haññamānānaṃ. |474.476| Devesu manussesu ca tiracchānayoniyā asurakāye petesu ca nirayesu ca aparimitā dīyante ghātā. |474.477| Nirayesu bahū vinipātagatassa kilissamānassa devesupi attāṇaṃ nibbānasukhā paraṃ natthi. |474.478| Pattā te nibbānaṃ ye yuttā dasabalassa pāvacane appossukkā ghaṭenti jātimaraṇappahānāya. |474.479| Ajjeva tāta abhinikkhamissaṃ bhogehi kiṃ asārehi nibbiṇṇā me kāmā vantasamā tālavatthukatā. |474.480| Sā cevaṃ bhaṇati pitaraṃ anikaratto ca yassa dinnā upayāsipi taruṇāvuto vāreyyaṃ upaṭṭhite kāle. |474.481| Atha asitanicitamuduke kese khaggena chindiya sumedhā pāsādañca pidhetvā paṭhamajjhānaṃ samāpajji. Supinopamā vañcanīyā kāmā yācitakūpamā. |474.492| Sattisūlūpamā kāmā rogo gaṇḍo aghaṃ nighaṃ aṅgārakāsusadisā aghamūlaṃ bhayaṃ vadho. |474.493| Evaṃ bahudukkhā kāmā akkhātā antarāyikā gacchatha na me bhavagate vissāso atthi attano. |474.494| Kiṃ mama paro karissati attano sīsamhi ḍayhamānamhi anubandhe jarāmaraṇe tassa ghātāya ghaṭitabbaṃ. |474.495| Dvāraṃ apāpuṇitvānāyaṃ mātāpitaro anikarattañca disvāna chamaṃ nisinne rodante idamavoca |474.496| dīgho bālānaṃ saṃsāro punappunañca rodataṃ anamatagge pitu maraṇe bhātu vadhe attano ca vadhe. |474.497| Assu thaññaṃ rudhiraṃ saṃsāraṃ anamataggato saratha sattānaṃ saṃsarataṃ sarāhi aṭṭhīnañca sannicayaṃ. |474.498| Sara caturodadhī upanīte assuthaññarudhiramhi sara ekakappamaṭṭhīnaṃ sañcayaṃ vipulena samaṃ. |474.499| Anamatagge saṃsarato mahiṃ jambudīpamupanītaṃ kolaṭṭhimattaguḷikā mātāpitūsveva nappahonti. |474.500| Sara tiṇakaṭṭhasākhāpalāsaṃ upanītaṃ anamataggato pitūsu caturaṅgulikā ghaṭikā pitupitūsve nappahonti. |474.501| Sara kāṇakacchapaṃ pubbe samudde aparato ca yugacchiddaṃ Siraṃ tassa ca paṭimukkaṃ manussalābhamhi opammaṃ. |474.502| Sara rūpaṃ pheṇapiṇḍopamassa kāyakalino asārassa khandhe passa anicce sarāhi niraye bahuvighāte. |474.503| Sara kaṭasiṃ vaḍḍhente punappunaṃ tāsu tāsu jātīsu sara kumbhīlabhayāni ca sarāhi cattāri saccāni. |474.504| Amatamhi vijjamāne kiṃ tava pañcakaṭukena pītena sabbā hi kāmaratiyo kaṭukatarā pañcakaṭukena. |474.505| Amatamhi vijjamāne kiṃ tava kāmehi ye pariḷāhā sabbā hi kāmaratiyo jalitā ca kuthitā kupitā santāpitā. |474.506| Asapattamhi samāne kiṃ tava kāmehi ye bahusapattā rājaggicoraudakappiyehi sādhāraṇā kāmā bahusapattā. |474.507| Mokkhamhi vijjamāne kiṃ tava kāmehi yesu vadhabandho kāmesu hi vadhabandho kāmakāmā dukkhāni anubhonti. |474.508| Ādīpitā tiṇukkā gaṇhantaṃ dahanti neva muñcanti ukkopamā hi kāmā dahanti ye te na muñcanti. |474.509| Mā appakassa hetu kāma- sukhassa vipulaṃ jahi sukhaṃ mā puthulomova balisaṃ gilitvā pacchā vihaññasi. |474.510| Kāmehi mā paribbhamasi sunakhova saṅkhalābaddho kāhanti khu taṃ kāmā chātā sunakhaṃva caṇḍālā. Devesu upapajjimhā ko pana vādo mānusakesu . |474.521| Devesu mahiddhikā ahumhā mānusakamhi ko pana vādo sattaratanassa mahesī itthīratanaṃ ahaṃ āsiṃ. |474.522| So hetu so pabhavo taṃ mūlaṃ ca sāsane khamaṃ taṃ paṭhamasamodhānaṃ taṃ dhammaratāya nibbānaṃ. |474.523| Evaṃ kathenti ye saddahanti vacanaṃ anomapaññassa nibbindanti bhavagate nibbinditvā virajjantīti. Sumedhā. Mahānipāto samatto. Gāthāsatāni cattāri asīti puna cuddasa theriyekuttarasattā sabbā tā āsavakkhayāti. Theriyā gāthāyo samattā. ------------------