[811] Tameva sallaṃ abbuyha na dhāvati na sīdatīti tameva rāgasallaṃ dosasallaṃ mohasallaṃ mānasallaṃ diṭṭhisallaṃ sokasallaṃ kathaṃkathāsallaṃ abbuyha abbuhitvā uddharitvā samuddharitvā uppādayitvā samuppādayitvā pajahitvā vinoditvā byantīkaritvā anabhāvaṅgamitvā neva puratthimadisaṃ dhāvati na pacchimadisaṃ dhāvati na uttaradisaṃ dhāvati na dakkhiṇadisaṃ dhāvati . te sallābhisaṅkhārā pahīnā sallābhisaṅkhārānaṃ pahīnattā gatiyā na dhāvati niraye na dhāvati tiracchānayoniyā na dhāvati pittivisaye na dhāvati manussaloke na dhāvati devaloke na dhāvati na gatiyā gatiṃ na upapattiyā upapattiṃ na paṭisandhiyā paṭisandhiṃ na bhavena bhavaṃ na saṃsārena saṃsāraṃ na vaṭṭena vaṭṭaṃ dhāvati vidhāvati sandhāvati saṃsaratīti tameva sallaṃ abbuyha na dhāvati . na sīdatīti kāmoghe na sīdati bhavoghe na sīdati diṭṭhoghe na sīdati avijjoghe na sīdati na saṃsīdati na osīdati na avasīdati [1]- na avagacchatīti tameva sallaṃ abbuyha na dhāvati na sīdati . Tenāha bhagavā yena sallena otiṇṇo disā sabbā vidhāvati tameva sallaṃ abbuyha na dhāvati na sīdatīti.

[812] Tattha sikkhānugīyanti ... ... ... ... ... (yāni loke gadhitāni) na tesu pasuto siyā nibbijjhe sabbaso kāme sikkhe nibbānamattano.

[813] Tattha sikkhānugīyanti yāni loke gadhitānīti sikkhāti hatthisikkhā assasikkhā rathasikkhā dhanusikkhā sālākiyaṃ sallakattiyaṃ kāyatikicchaṃ bhūtiyaṃ komāratikicchaṃ . gīyantīti gīyanti kathiyanti bhaṇiyanti dīpiyanti vohariyanti . athavā gīyanti gaṇhiyanti uggaṇhiyanti dhāriyanti upadhāriyanti upalakkhiyanti gadhitapaṭilābhāya . gadhitā vuccanti pañcakāmaguṇā cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṃhitā rajanīyā . kiṃkāraṇā gadhitā vuccanti pañcakāmaguṇā . Yebhuyyena devamanussā pañcakāmaguṇe icchanti sādiyanti pihayanti abhijappanti taṃkāraṇā gadhitā vuccanti pañcakāmaguṇā . loketi manussaloketi tattha sikkhānugīyanti yāni loke gadhitāni.

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๒๖๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๕. อัตตทัณฑสุตตนิทเทส”