[862] Asatā ca na socatīti vipariṇataṃ vā vatthuṃ na socati vipariṇatasmiṃ vā vatthusmiṃ na socati cakkhu me vipariṇatanti na socati sotaṃ me ghānaṃ me jivhā me kāyo me rūpā me Saddā me gandhā me rasā me phoṭṭhabbā me kulaṃ me gaṇo me āvāso me lābho me .pe. ñātisālohitā me vipariṇatāti na socati na kilamati na paridevati na urattāḷiṃ kandati na sammohaṃ āpajjatīti evampi asatā ca na socati . athavā asātāya dukkhāya vedanāya phuṭṭho pareto samohito samannāgato na socati na kilamati na paridevati na urattāḷiṃ kandati na sammohaṃ āpajjatīti evampi asatā ca na socati . athavā cakkhurogena phuṭṭho pareto .pe. ḍaṃsamakasavātātapasiriṃsapasamphassehi phuṭṭho pareto samohito samannāgato na socati na kilamati na paridevati na urattāḷiṃ kandati na sammohaṃ āpajjatīti evampi asatā ca na socati . athavā asante asaṃvijjamāne anupalabbhiyamāne ahu vata me taṃ vata me natthi siyā vata me taṃ vatāhaṃ na labhāmīti na socati na kilamati na paridevati na urattāḷiṃ kandati na sammohaṃ āpajjatīti evampi asatā ca na socati.

[863] Sa ve loke na jiyyatīti yassa mayhaṃ vā idaṃ paresaṃ vā idanti kiñci rūpagataṃ vedanāgataṃ saññāgataṃ saṅkhāragataṃ viññāṇagataṃ gahitaṃ parāmaṭṭhaṃ abhiniviṭṭhaṃ ajjhositaṃ adhimuttaṃ atthi tassa jāni atthi. Bhāsitampi hetaṃ jinno rathassamaṇikuṇḍale ca putte ca dāre ca tatheva jinno Sabbesu bhogesu asevitesu kasmā na santappasi sokakāle. Pubbeva maccaṃ vijahanti bhogā maccova ne pubbataraṃ jahāti assakā bhogino kāmakāmī tasmā na socāmahaṃ sokakāle. Udeti āpūrati veti cando atthaṃ gametvāna paleti suriyo viditā mayā aṭṭha lokadhammā tasmā na socāmahaṃ sokakāleti. {863.1} Yassa mayhaṃ vā idaṃ paresaṃ vā idanti kiñci rūpagataṃ vedanāgataṃ saññāgataṃ saṅkhāragataṃ viññāṇagataṃ gahitaṃ parāmaṭṭhaṃ abhiniviṭṭhaṃ ajjhositaṃ adhimuttaṃ natthi tassa jāni natthi . bhāsitampi hetaṃ nandasi samaṇāti kiṃ laddhā āvusoti tenahi samaṇa socasīti kiṃ jiyittha āvusoti tenahi samaṇa neva nandasi na socasīti evamāvusoti. Cirassaṃ vata passāma brāhmaṇaṃ parinibbutaṃ anandiṃ anighaṃ bhikkhuṃ tiṇṇaṃ loke visattikanti. Sa ve loke na jiyyati. Tenāha bhagavā Sabbaso nāmarūpasmiṃ yassa natthi mamāyitaṃ asatā ca na socati sa ve loke na jiyyatīti.

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๒๗๘

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๕. อัตตทัณฑสุตตนิทเทส”