[579] Handāhaṃ kittayissāmi giraṃ vaṇṇūpasañhitanti handāhanti padasandhi .pe. padānupubbakametaṃ handāti . Kittayissāmīti vaṇṇena upetaṃ samupetaṃ upāgataṃ samupāgataṃ upapannaṃ samupapannaṃ samannāgataṃ giraṃ vācaṃ byapathaṃ odīraṇaṃ kittayissāmi desissāmi paññapessāmi paṭṭhapessāmi vivarissāmi vibhajissāmi Uttānīkarissāmi pakāsissāmīti handāhaṃ kittayissāmi giraṃ vaṇṇūpasañhitaṃ. Tenāha piṅgiyatthero pahīnamalamohassa mānamakkhappahāyino handāhaṃ kittayissāmi giraṃ vaṇṇūpasañhitanti.

[580] Tamonudo buddho samantacakkhu lokantagū sabbabhavātivatto anāsavo sabbadukkhappahīno saccavhayo brahmupāsito me.

[581] Tamonudo buddho samantacakkhūti tamonudoti bhagavā rāgatamaṃ dosatamaṃ mohatamaṃ mānatamaṃ diṭṭhitamaṃ kilesatamaṃ duccaritatamaṃ andhakaraṇaṃ acakkhukaraṇaṃ añāṇakaraṇaṃ paññānirodhikaṃ vighātapakkhikaṃ anibbānasaṃvattanikaṃ nudi panudi jahi vinodayi byantīmakāsi anabhāvaṅgamesīti tamonudo . buddhoti yo so bhagavā .pe. Sacchikā paññatti yadidaṃ buddhoti . samantacakkhūti samantacakkhu vuccati sabbaññutañāṇaṃ .pe. tathāgato tena samantacakkhūti tamonudo buddho samantacakkhu.

[582] Lokantagū sabbabhavātivattoti lokāti eko loko bhavaloko . dve lokā sampatti ca bhavaloko vipatti ca bhavaloko . tayo lokā tisso vedanā . cattāro lokā cattāro āhārā . pañca lokā pañcupādānakkhandhā . Cha lokā cha ajjhattikāni āyatanāni . satta lokā satta viññāṇaṭṭhitiyo . aṭṭha lokā aṭṭha lokadhammā . nava lokā nava sattāvāsā . dasa lokā dasa upakkilesā . ekādasa lokā ekādasa kāmabhavā . dvādasa lokā dvādasāyatanāni. Aṭṭhārasa lokā aṭṭhārasa dhātuyo . lokantagūti bhagavā lokassa antagato antappatto koṭigato koṭippatto .pe. Nibbānagato nibbānappatto so vuṭṭhavāso ciṇṇacaraṇo .pe. Jātijarāmaraṇasaṃsāro natthi tassa punabbhavoti lokantagū . Sabbabhavātivattoti bhavāti dve bhavā kammabhavo ca paṭisandhiko ca punabbhavo . katamo kammabhavo . puññābhisaṅkhāro apuññābhisaṅkhāro āneñjābhisaṅkhāro ayaṃ kammabhavo . katamo paṭisandhiko punabbhavo . paṭisandhikā rūpā vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṃ ayaṃ paṭisandhiko punabbhavo . bhagavā kammabhavañca paṭisandhikañca punabbhavaṃ ativatto atikkanto vītivattoti lokantagū sabbabhavātivatto.

เล่มที่ ๓๐ ขุททกนิกาย จูฬนิทเทส๑๗๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “โสฬสมาณวกปัญหานิทเทส”