[670] Snehanvayaṃ dukkhamidaṃ pahotīti snehoti dve sneāha taṇhāsneho ca diṭṭhisneho ca .pe. ayaṃ taṇhāsneho .pe. Ayaṃ diṭṭhisneho . dukkhamidaṃ pahotīti idhekacco kāyena duccaritaṃ carati vācāya duccaritaṃ carati manasā duccaritaṃ carati pāṇampi hanati adinnampi ādiyati sandhimpi chindati vilopampi harati ekāgārikampi karoti paripanthepi tiṭṭhati paradārampi gacchati musāpi bhaṇati . tamenaṃ gahetvā rañño dassenti ayaṃ deva coro āgucārī imassa yaṃ icchasi taṃ daṇḍaṃ paṇehīti . Tamenaṃ rājā [1]- paribhāsati . so paribhāsapaccayāpi dukkhadomanassaṃ paṭisaṃvedeti . etaṃ bhayaṃ dukkhadomanassaṃ kuto jātaṃ . tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṃ. Ettakenapi rājā na tussati. {670.1} Tamenaṃ rājā bandhāpeti andubandhanena vā rajjubandhanena vā saṅkhalikabandhanena vā [2]- latābandhanena vā [3]- parikkhepabandhanena vā gāmabandhanena vā nigamabandhanena vā nagarabandhanena vā raṭṭhabandhanena vā janapadabandhanena vā antamaso savacanīyampi karoti na te labbhā ito nikkhamitunti . so bandhanapaccayāpi dukkhadomanassaṃ paṭisaṃvedeti . Etaṃ bhayaṃ dukkhadomanassaṃ kuto jātaṃ . tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṃ . Ettakenapi rājā na tussati . Tamenaṃ rājā tassa dhanaṃ āharāpeti sataṃ vā sahassaṃ vā . so dhanajānipaccayāpi dukkhadomanassaṃ paṭisaṃvedeti . etaṃ bhayaṃ dukkhadomanassaṃ kuto jātaṃ . tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṃ. {670.2} Ettakenapi rājā na tussati. [7]- Rājā tassa vividhā kammakāraṇā kārāpeti kasāhipi tāḷeti vettenapi tāḷeti aḍḍhadaṇḍenapi tāḷeti hatthampi chindati pādampi chindati hatthapādampi chindati kaṇṇampi chindati nāsampi chindati kaṇṇanāsampi chindati bilaṅgathālikampi karoti saṅkhamuṇḍakampi Karoti rāhumukhampi karoti jotimālikampi karoti hatthapajjotikampi karoti erakavaṭṭikampi karoti ciravāsikampi karoti eṇeyyakampi karoti balisamaṃsikampi karoti kahāpaṇikampi karoti khārāpatacchikampi karoti palighaparivattikampi karoti palālapīṭhakampi karoti tattenapi telena osiñcati sunakhenapi khādāpeti jīvantampi sūle uttāseti asinā sīsaṃ chindati. {670.3} So kammakāraṇapaccayāpi dukkhadomanassaṃ paṭisaṃvedeti . Etaṃ bhayaṃ dukkhadomanassaṃ kuto jātaṃ. Tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṃ . rājā imesaṃ catunnaṃ daṇḍānaṃ issaro . so sakena kammena kāyassa bhedā parammaraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati . tamenaṃ nirayapālā pañcavidhabandhanaṃ nāma kammakāraṇaṃ kārenti tattaṃ ayokhilaṃ hatthe gamenti tattaṃ ayokhilaṃ dutiye hatthe gamenti tattaṃ ayokhilaṃ pāde gamenti tattaṃ ayokhilaṃ dutiye pāde gamenti tattaṃ ayokhilaṃ majjhe urasmiṃ gamenti. {670.4} So tattha dukkhā tippā [7]- kaṭukā vedanā paṭisaṃvedeti na ca tāva kālaṃ karoti yāva na taṃ pāpakammaṃ byantīhoti . etaṃ bhayaṃ dukkhadomanassaṃ kuto jātaṃ . tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṃ . tamenaṃ nirayapālā saṃvesitvā kudhārīhi tacchanti. Tamenaṃ nirayapālā uddhaṃpādaṃ adhosiraṃ gahetvā vāsīhi tacchanti . Tamenaṃ nirayapālā rathe yojetvā ādittāya paṭhaviyā sampajjalitāya sañjotibhūtāya sārentipi paccāsārentipi . tamenaṃ nirayapālā mahantaṃ aṅgārapabbataṃ ādittaṃ sampajjalitaṃ sañjotibhūtaṃ āropentipi oropentipi. {670.5} Tamenaṃ nirayapālā uddhaṃpādaṃ adhosiraṃ gahetvā tattāya lohakumbhiyā pakkhipanti ādittāya sampajjalitāya sañjotibhūtāya . so tattha pheṇuddehakaṃ paccati . so tattha pheṇuddehakaṃ paccamāno sakimpi uddhaṃ gacchati sakimpi adho gacchati sakimpi tiriyaṃ gacchati . so tattha dukkhā tippā kaṭukā vedanā paṭisaṃvedeti na ca tāva kālaṃ karoti yāva na taṃ pāpakammaṃ byantīhoti . etaṃ bhayaṃ dukkhadomanassaṃ kuto jātaṃ . Tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāga- paccayā ca jātaṃ. Tamenaṃ nirayapālā niraye pakkhipanti. {670.6} So kho pana mahānirayo catukkaṇṇo catudvāro vibhatto bhāgaso mito ayopākārapariyanto ayasā paṭikujjito. Tassa ayomayā bhūmi jalitā tejasā yutā samantā yojanasataṃ pharitvā tiṭṭhati sabbadā. Kadariyā tapanā ghorā accimanto durāsadā lomahaṃsanarūpā ca bhismā paṭibhayā dukkhā. Puratthimāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito Ḍahanto pāpakammante pacchimāya paṭihaññati. Pacchimāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito ḍahanto pāpakammante puratthimāya paṭihaññati. Dakkhiṇāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito ḍahanto pāpakammante uttarāya paṭihaññati. Uttarāya ca bhittiyā accikkhandho samuṭṭhito ḍahanto pāpakammante dakkhiṇāya paṭihaññati. Heṭṭhito ca samuṭṭhito accikkhandho bhayānako ḍahanto pāpakammante chadanamhi paṭihaññati. Chadanamhā samuṭṭhito accikkhandho bhayānako ḍahanto pāpakammante bhūmiyaṃ paṭihaññati. Ayokapālaṃ ādittaṃ santattaṃ jalitaṃ yathā evaṃ avīcinirayo heṭṭhā upari passato. Tattha sattā mahāluddā mahākibbisakārino accantapāpakammantā paccanti na ca miyyare. Jātavedasamo kāyo tesaṃ nirayavāsinaṃ passa kammānaṃ daḷhattaṃ na bhasmā honti napi masi. Puratthimenapi dhāvanti tato dhāvanti pacchato uttarenapi dhāvanti tato dhāvanti dakkhiṇaṃ. Yaṃ yaṃ disampi dhāvanti taṃ taṃ dvāraṃ pithiyyati Abhinikkhamitāsā te sattā mokkhaṃ gavesino. Na te tato nikkhamituṃ labhanti kammapaccayā tesañca pāpakaṃ kammaṃ avipakkaṃ kataṃ bahunti. {670.7} Etaṃ bhayaṃ dukkhadomanassaṃ kuto jātaṃ. Tassa snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca jātaṃ . Yāni ca nerayikāni dukkhāni yāni ca tiracchānayonikāni dukkhāni yāni ca pittivisayikāni dukkhāni yāni ca mānusakāni dukkhāni tāni kuto jātāni kuto sañjātāni kuto nibbattāni kuto abhinibbattāni kuto pātubhūtāni . [2]- snehapaccayā ca nandipaccayā ca rāgapaccayā ca nandirāgapaccayā ca bhavanti sambhavanti jāyanti sañjāyanti nibbattanti abhinibbattanti pātubhavantīti snehanvayaṃ dukkhamidaṃ pahoti.

เล่มที่ ๓๐ ขุททกนิกาย จูฬนิทเทส๒๐๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “ขัคควิสาณสุตตนิทเทส”