[116] Anejaṃ mūladassāviṃ (iccāyasmā puṇṇako) atthi pañhena āgamaṃ kiṃ nissitā isayo manujā khattiyā brāhmaṇā devatānaṃ yaññamakappiṃsu puthūdha loke pucchāmi taṃ bhagavā brūhi me taṃ.

[117] Anejaṃ mūladassāvinti ejā vuccati taṇhā yo rāgo sārāgo .pe. abhijjhā lobho akusalamūlaṃ . sā ejā taṇhā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅgatā āyatiṃ anuppādadhammā tasmā buddho anejo . Ejāya pahīnattā anejo . bhagavā lābhepi na iñjati alābhepi na iñjati yasepi na iñjati ayasepi na iñjati pasaṃsāyapi na iñjati nindāyapi na iñjati sukhepi na iñjati dukkhepi na iñjati na calati na vedhati nappavedhatīti anejaṃ . mūladassāvinti bhagavā mūladassāvī hetudassāvī nidānadassāvī sambhavadassāvī [2]- samuṭṭhānadassāvī āhāradassāvī ārammaṇadassāvī paccayadassāvī samudayadassāvī. {117.1} Tīṇi akusalamūlāni lobho akusalamūlaṃ doso akusalamūlaṃ moho akusalamūlaṃ . vuttañhetaṃ bhagavatā tīṇīmāni bhikkhave Nidānāni kammānaṃ samudayāya [1]- lobho nidānaṃ kammānaṃ samudayāya doso nidānaṃ kammānaṃ samudayāya moho nidānaṃ kammānaṃ samudayāya na bhikkhave lobhajena kammena dosajena kammena mohajena kammena devā paññāyanti manussā paññāyanti yā vā panaññāpi kāci sugatiyo athakho bhikkhave lobhajena kammena dosajena kammena mohajena kammena nirayo paññāyati tiracchānayoni paññāyati pittivisayo paññāyati yā vā panaññāpi kāci duggatiyo niraye tiracchānayoniyaṃ pittivisaye attabhāvābhinibbattiyā imāni tīṇi akusalamūlānīti bhagavā jānāti passati. {117.2} Evampi bhagavā mūladassāvī .pe. samudayadassāvī . Tīṇi kusalamūlāni alobho kusalamūlaṃ adoso kusalamūlaṃ amoho kusalamūlaṃ. Vuttañhetaṃ bhagavatā tīṇīmāni .pe. na bhikkhave alobhajena kammena adosajena kammena amohajena kammena nirayo paññāyati tiracchānayoni paññāyati pittivisayo paññāyati yā vā panaññāpi kāci duggatiyo athakho bhikkhave alobhajena kammena adosajena kammena amohajena kammena devā paññāyanti manussā paññāyanti yā vā panaññāpi kāci sugatiyo deve ca manusse ca attabhāvābhinibbattiyā imāni tīṇi kusalamūlānīti bhagavā jānāti passati . Evampi bhagavā mūladassāvī .pe. Samudayadassāvī. {117.3} Vuttañhetaṃ bhagavatā yekeci bhikkhave dhammā akusalā akusalabhāgiyā akusalapakkhikā Pakkhikā sabbe te avijjāmūlakā avijjāsamosaraṇā avijjāsamugghātā sabbe te samugghātaṃ gacchantīti bhagavā jānāti passati . evampi bhagavā mūladassāvī .pe. samudayadassāvī . vuttañhetaṃ bhagavatā yekeci bhikkhave dhammā kusalā kusalabhāgiyā kusalapakkhikā sabbe te appamādamūlakā appamādasamosaraṇā appamādo tesaṃ dhammānaṃ aggamakkhāyatīti bhagavā jānāti passati . evampi bhagavā mūladassāvī .pe. Samudayadassāvī. {117.4} Athavā bhagavā jānāti passati avijjā mūlaṃ saṅkhārānaṃ saṅkhārā mūlaṃ viññāṇassa viññāṇaṃ mūlaṃ nāmarūpassa nāmarūpaṃ mūlaṃ saḷāyatanassa saḷāyatanaṃ mūlaṃ phassassa phasso mūlaṃ vedanāya vedanā mūlaṃ taṇhāya taṇhā mūlaṃ upādānassa upādānaṃ mūlaṃ bhavassa bhavo mūlaṃ jātiyā jāti mūlaṃ jarāmaraṇassāti bhagavā jānāti passati. Evampi bhagavā mūladassāvī .pe. Samudayadassāvī. {117.5} Vuttañhetaṃ bhagavatā yekeci bhikkhave dhammā akusalā akusalabhāgiyā akusalapakkhikā sabbe te avijjāmūlakā avijjāsamosaraṇā avijjāsamugghātā sabbe te samugghātaṃ gacchantīti bhagavā jānāti passati . evampi bhagavā mūladassāvī hetudassāvī nidānadassāvī sambhavadassāvī samuṭṭhānadassāvī āhāradassāvī ārammaṇadassāvī paccayadassāvī samudayadassāvīti anejaṃ mūladassāviṃ . iccāyasmā puṇṇakoti iccāti padasandhi . Āyasmāti piyavacanaṃ. Puṇṇakoti tassa brāhmaṇassa nāmaṃ.