๑. ยุคนัทธกถา
[534] Evamme sutaṃ ekaṃ samayaṃ āyasmā ānando kosambiyaṃ viharati ghositārāme tatra kho āyasmā ānando bhikkhū āmantesi āvusoti āvusoti kho te bhikkhū āyasmato ānandassa paccassosuṃ āyasmā ānando etadavoca yo hi koci āvuso bhikkhu vā bhikkhunī vā mama santike arahattaṃ byākaroti sabbaso catūhi maggehi etesaṃ vā aññatarena katamehi catūhi. {534.1} Idhāvuso bhikkhu samathapubbaṅgamaṃ vipassanaṃ bhāveti tassa samathapubbaṅgamaṃ vipassanaṃ bhāvayato maggo sañjāyati so taṃ maggaṃ āsevati bhāveti bahulīkaroti tassa taṃ maggaṃ āsevato bhāvayato bahulīkaroto saññojanāni pahīyanti anusayā byantīhonti. {534.2} Puna caparaṃ āvuso bhikkhu vipassanāpubbaṅgamaṃ samathaṃ bhāveti tassa vipassanāpubbaṅgamaṃ samathaṃ bhāvayato maggo sañjāyati so Taṃ maggaṃ āsevati bhāveti bahulīkaroti tassa taṃ maggaṃ āsevato bhāvayato bahulīkaroto saññojanāni pahīyanti anusayā byantīhonti. {534.3} Puna caparaṃ āvuso bhikkhu samathavipassanaṃ yuganaddhaṃ bhāveti tassa taṃ samathavipassanaṃ yuganaddhaṃ bhāvayato maggo sañjāyati so taṃ maggaṃ āsevati bhāveti bahulīkaroti tassa taṃ maggaṃ āsevato bhāvayato bahulīkaroto saññojanāni pahīyanti anusayā byantīhonti. {534.4} Puna caparaṃ āvuso bhikkhuno dhammuddhaccāviggahitamānasaṃ hoti so āvuso samayo yantaṃ cittaṃ ajjhattaññeva santiṭṭhati sannisīdati ekodi hoti samādhiyati tassa maggo sañjāyati so taṃ maggaṃ āsevati bhāveti bahulīkaroti tassa taṃ maggaṃ āsevato bhāvayato bahulīkaroto saññojanāni pahīyanti anusayā byantīhonti . yo hi koci āvuso bhikkhu vā bhikkhunī vā mama santike arahattaṃ byākaroti sabbaso imehi catūhi maggehi etesaṃ vā aññatarenāti.