๔. อินทรียกถา

[423] Evamme sutaṃ ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati Jetavane anāthapiṇḍikassārāme . tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi bhikkhavoti . bhadanteti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ . Bhagavā etadavoca pañcimāni bhikkhave indriyāni katamāni pañca saddhindriyaṃ viriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ imāni kho bhikkhave pañcindriyāni.

[424] Imāni pañcindriyāni katihākārehi visujjhanti . Imāni pañcindriyāni paṇṇarasahi ākārehi visujjhanti assaddhe puggale parivajjayato saddhe puggale sevato bhajato payirupāsato pāsādaniye suttante paccavekkhato imehi tīhākārehi saddhindriyaṃ visujjhati kusīte puggale parivajjayato āraddhaviriye puggale sevato bhajato payirupāsato sammappadhāne paccavekkhato imehi tīhākārehi viriyindriyaṃ visujjhati muṭṭhassatī puggale parivajjayato upaṭṭhitassatī puggale sevato bhajato payirupāsato satipaṭṭhāne paccavekkhato imehi tīhākārehi satindriyaṃ visujjhati asamāhite puggale parivajjayato samāhite puggale sevato bhajato payirupāsato jhānavimokkhe paccavekkhato imehi tīhākārehi samādhindriyaṃ visujjhati duppaññe puggale parivajjayato paññavante puggale sevato bhajato payirupāsato gambhīrañāṇacariyaṃ paccavekkhato imehi tīhākārehi paññindriyaṃ visujjhati itime pañca puggale Parivajjayato pañca puggale sevato bhajato payirupāsato pañca suttantakkhandhe paccavekkhato imehi paṇṇarasahi ākārehi imāni pañcindriyāni visujjhanti.

[425] Katihākārehi pañcindriyāni bhāviyanti katihākārehi pañcannaṃ indriyānaṃ bhāvanā hoti . dasahākārehi pañcindriyāni bhāviyanti dasahākārehi pañcannaṃ indriyānaṃ bhāvanā hoti assaddhiyaṃ pajahanto saddhindriyaṃ bhāveti saddhindriyaṃ bhāvento assaddhiyaṃ pajahati kosajjaṃ pajahanto viriyindriyaṃ bhāveti viriyindriyaṃ bhāvento kosajjaṃ pajahati pamādaṃ pajahanto satindriyaṃ bhāveti satindriyaṃ bhāvento pamādaṃ pajahati uddhaccaṃ pajahanto samādhindriyaṃ bhāveti samādhindriyaṃ bhāvento uddhaccaṃ pajahati avijjaṃ pajahanto paññindriyaṃ bhāveti paññindriyaṃ bhāvento avijjaṃ pajahati imehi dasahākārehi pañcindriyāni bhāviyanti imehi dasahākārehi pañcannaṃ indriyānaṃ bhāvanā hoti.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๑๖๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “๔. อินทรียกถา”