[249] Kathaṃ suññate paññā ñāṇavivaṭṭe ñāṇaṃ . cakkhuṃ suññaṃ attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vāti yathābhūtaṃ pajānato passato ca kāmābhinivesato ñāṇaṃ vivaṭṭatīti suññate paññā ñāṇavivaṭṭe ñāṇaṃ sotaṃ suññaṃ .pe. ghānaṃ suññaṃ jivhā suññā kāyo suñño mano suñño attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vāti yathābhūtaṃ pajānato passato ca kāmābhinivesato ñāṇaṃ vivaṭṭatīti suññate paññā ñāṇavivaṭṭe ñāṇaṃ taṃ ñātaṭṭhena ñāṇaṃ pajānanaṭṭhena paññā tena vuccati suññate paññā ñāṇavivaṭṭe ñāṇaṃ. ----------

[250] Kathaṃ vossagge paññā vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ . Nekkhammena kāmacchandaṃ vossajjatīti vossagge paññā Vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ abyāpādena byāpādaṃ vossajjatīti vossagge paññā vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ ālokasaññāya thīnamiddhaṃ vossajjatīti vossagge paññā vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ avikkhepena uddhaccaṃ vossajjatīti vossagge paññā vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ dhammavavatthānena vicikicchaṃ vossajjatīti vossagge paññā vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ .pe. arahattamaggena sabbakilese vossajjatīti vossagge paññā vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ taṃ ñātaṭṭhena ñāṇaṃ pajānanaṭṭhena paññā tena vuccati vossagge paññā vimokkhavivaṭṭe ñāṇaṃ. --------

[251] Kathaṃ tathaṭṭhe paññā saccavivaṭṭe ñāṇaṃ . dukkhassa pīḷanaṭṭhaṃ saṅkhataṭṭhaṃ santāpaṭṭhaṃ vipariṇāmaṭṭhaṃ parijānanto vivaṭṭatīti tathaṭṭhe paññā saccavivaṭṭe ñāṇaṃ samudayassa āyuhanaṭṭhaṃ nidānaṭṭhaṃ saññogaṭṭhaṃ palibodhaṭṭhaṃ pajahanto vivaṭṭatīti tathaṭṭhe paññā saccavivaṭṭe ñāṇaṃ nirodhassa nissaraṇaṭṭhaṃ vivekaṭṭhaṃ asaṅkhataṭṭhaṃ amataṭṭhaṃ sacchikaronto vivaṭṭatīti tathaṭṭhe paññā saccavivaṭṭe ñāṇaṃ maggassa niyyānaṭṭhaṃ hetaṭṭhaṃ dassanaṭṭhaṃ ādhipateyyaṭṭhaṃ bhāvento vivaṭṭatīti tathaṭṭhe paññā saccavivaṭṭe ñāṇaṃ saññāvivaṭṭo cetovivaṭṭo cittavivaṭṭo ñāṇavivaṭṭo Vimokkhavivaṭṭo saccavivaṭṭo sañjānanto vivaṭṭatīti saññāvivaṭṭo cetayanto vivaṭṭatīti cetovivaṭṭo vijānanto vivaṭṭatīti cittavivaṭṭo ñāṇaṃ karonto vivaṭṭatīti ñāṇavivaṭṭo vossajjanto vivaṭṭatīti vimokkhavivaṭṭo tathaṭṭhe vivaṭṭatīti saccavivaṭṭo.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๙๘

ที่มาและฉบับอื่นของ “วิวัฏฏญาณฉักกนิทเทส”