[1014] Tattha katamesu aṭṭhasu lokadhammesu cittassa paṭighāto lābhe sārāgo alābhe paṭivirodho yase sārāgo ayase paṭivirodho pasaṃsāya sārāgo nindāya paṭivirodho sukhe sārāgo dukkhe paṭivirodho imesu aṭṭhasu lokadhammesu cittassa paṭighāto.

[1015] Tattha katame aṭṭha anariyavohārā adiṭṭhe diṭṭhavāditā asute sutavāditā amute mutavāditā aviññāte viññātavāditā diṭṭhe adiṭṭhavāditā sute asutavāditā mute amutavāditā viññāte aviññātavāditā ime aṭṭha anariyavohārā.

[1016] Tattha katame aṭṭha micchattā micchādiṭṭhi micchāsaṅkappo micchāvācā micchākammanto micchāājīvo micchāvāyāmo micchāsati micchāsamādhi ime aṭṭha micchattā.

[1017] Tattha katame aṭṭha purisadosā idha bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno na sarāmi na sarāmīti asatiyā nibbeṭheti ayaṃ paṭhamo purisadoso. {1017.1} Puna ca paraṃ bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno codakaṃyeva paṭippharati kinnu kho tuyhaṃ bālassa abyattassa bhaṇitena tvaṃpi nāma maṃ bhaṇitabbaṃ maññasīti ayaṃ dutiyo purisadoso. {1017.2} Puna ca paraṃ bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno codakasseva paccāropeti tvaṃpi khosi itthannāmaṃ āpattiṃ āpanno tvaṃ tāva paṭhamaṃ paṭikarohīti ayaṃ tatiyo purisadoso. {1017.3} Puna ca paraṃ bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno aññenaññaṃ paṭicarati bahiddhā kathaṃ apanāmeti kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti ayaṃ catuttho purisadoso. {1017.4} Puna ca paraṃ bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno saṅghamajjhe bāhāvikkhepakaṃ bhaṇati ayaṃ pañcamo purisadoso. {1017.5} Puna ca paraṃ bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno tuṇhībhūto saṅghaṃ viheseti ayaṃ chaṭṭho purisadoso. {1017.6} Puna ca paraṃ bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno anādayitvā saṅghaṃ anādayitvā codakaṃ sāpattikova yena kāmaṃ pakkamati ayaṃ Sattamo purisadoso. {1017.7} Puna ca paraṃ bhikkhū bhikkhuṃ āpattiyā codenti so bhikkhu bhikkhūhi āpattiyā codiyamāno evamāha kinnukho tumhe āyasmanto atibāḷhaṃ mayi byāvaṭā idānāhaṃ sikkhaṃ paccakkhāya hīnāyāvattissāmīti so sikkhaṃ paccakkhāya hīnāyāvattitvā evamāha idāni kho tumhe āyasmanto attamanā hothāti ayaṃ aṭṭhamo purisadoso ime aṭṭha purisadosā.

เล่มที่ ๓๕ วิภังค์๓๓๘

ที่มาและฉบับอื่นของ “อัฏฐกนิเทศ”