[130] Kathañca puggalo oṇatoṇato hoti .pe. evaṃ puggalo Oṇatoṇato hoti . kathañca puggalo oṇatuṇṇato hoti .pe. Evaṃ puggalo oṇatuṇṇato hoti . kathañca puggalo uṇṇatoṇato hoti .pe. evaṃ puggalo uṇṇatoṇato hoti . kathañca puggalo uṇṇatuṇṇato hoti .pe. Evaṃ puggalo uṇṇatuṇṇato hoti. Tattha katame cattāro rukkhūpamā puggalā.

[131] Cattāro rukkhā pheggu sāraparivāro sāro phegguparivāro pheggu phegguparivāro sāro sāraparivāro.

[132] Evameva cattārome rukkhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ . katame cattāro. Pheggu sāraparivāro sāro phegguparivāro pheggu phegguparivāro sāro sāraparivāro. {132.1} Kathañca puggalo pheggu hoti sāraparivāro idhekacco puggalo dussīlo hoti pāpadhammo parisā ca khvassa hoti sīlavatī kalyāṇadhammā evaṃ puggalo pheggu hoti sāraparivāro seyyathāpi so rukkho pheggu sāraparivāro tathūpamo ayaṃ puggalo. {132.2} Kathañca puggalo sāro hoti phegguparivāro idhekacco puggalo sīlavā hoti kalyāṇadhammo parisā ca khvassa hoti dussīlā pāpadhammā evaṃ puggalo sāro hoti phegguparivāro seyyathāpi so rukkho sāro phegguparivāro tathūpamo ayaṃ puggalo. {132.3} Kathañca puggalo pheggu hoti phegguparivāro idhekacco puggalo dussīlo hoti pāpadhammo parisāpissa hoti dussīlā pāpadhammā evaṃ puggalo pheggu hoti phegguparivāro seyyathāpi so rukkho Pheggu phegguparivāro tathūpamo ayaṃ puggalo. {132.4} Kathañca puggalo sāro hoti sāraparivāro idhekacco puggalo sīlavā hoti kalyāṇadhammo parisāpissa hoti sīlavatī kalyāṇadhammā evaṃ puggalo sāro hoti sāraparivāro seyyathāpi so rukkho sāro sāraparivāro tathūpamo ayaṃ puggalo. Ime cattāro rukkhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ.

[133] Katamo ca puggalo rūpappamāṇo rūpappasanno idhekacco puggalo ārohaṃ vā passitvā pariṇāhaṃ vā passitvā saṇṭhānaṃ vā passitvā pāripūriṃ vā passitvā tattha pamāṇaṃ gahetvā pasādaṃ janeti ayaṃ vuccati puggalo rūpappamāṇo rūpappasanno. {133.1} Katamo ca puggalo ghosappamāṇo ghosappasanno idhekacco puggalo paravaṇṇanāya parathomanāya parapasaṃsanāya paravaṇṇahārikāya tattha pamāṇaṃ gahetvā pasādaṃ janeti ayaṃ vuccati puggalo ghosappamāṇo ghosappasanno. {133.2} Katamo ca puggalo lūkhappamāṇo lūkhappasanno idhekacco puggalo cīvaralūkhaṃ vā passitvā pattalūkhaṃ vā passitvā senāsanalūkhaṃ vā passitvā vividhaṃ vā dukkarakārikaṃ passitvā tattha pamāṇaṃ gahetvā pasādaṃ janeti ayaṃ vuccati puggalo lūkhappamāṇo lūkhappasanno. {133.3} Katamo ca puggalo dhammappamāṇo dhammappasanno idhekacco puggalo sīlaṃ vā passitvā samādhiṃ vā passitvā paññaṃ vā passitvā tattha pamāṇaṃ gahetvā pasādaṃ janeti ayaṃ vuccati Puggalo dhammappamāṇo dhammappasanno.

เล่มที่ ๓๖ ธาตุกถา-ปุคคลบัญญัติ๑๘๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “จตุกกนิทเทส”