[98] Yattha kusalā dhammā uppajjanti tattha abyākatā dhammā uppajjantīti: āmantā . yattha vā pana abyākatā dhammā uppajjanti tattha kusalā dhammā uppajjantīti: asaññasatte tattha abyākatā dhammā uppajjanti no ca tattha kusalā dhammā uppajjanti catuvokāre pañcavokāre tattha abyākatā ca dhammā uppajjanti kusalā ca dhammā uppajjanti.

[99] Yattha akusalā dhammā uppajjanti tattha abyākatā dhammā uppajjantīti: āmantā . yattha vā pana abyākatā dhammā uppajjanti tattha akusalā dhammā uppajjantīti: asaññasatte tattha abyākatā dhammā uppajjanti no ca tattha akusalā dhammā uppajjanti catuvokāre pañcavokāre tattha abyākatā ca dhammā uppajjanti akusalā ca dhammā uppajjanti.

[100] Yassa yattha kusalā dhammā uppajjanti tassa tattha Akusalā dhammā uppajjantīti: no . yassa vā pana yattha akusalā dhammā uppajjanti tassa tattha kusalā dhammā uppajjantīti: no.

[101] Yassa yattha kusalā dhammā uppajjanti tassa tattha abyākatā dhammā uppajjantīti: arūpe kusalānaṃ uppādakkhaṇe tesaṃ tattha kusalā dhammā uppajjanti no ca tesaṃ tattha abyākatā dhammā uppajjanti pañcavokāre kusalānaṃ uppādakkhaṇe tesaṃ tattha kusalā ca dhammā uppajjanti abyākatā ca dhammā uppajjanti. Yassa vā pana yattha abyākatā dhammā uppajjanti tassa tattha kusalā dhammā uppajjantīti: sabbesaṃ upapajjantānaṃ pavatte kusalavippayuttacittassa uppādakkhaṇe tesaṃ tattha abyākatā dhammā uppajjanti no ca tesaṃ tattha kusalā dhammā uppajjanti pañcavokāre kusalānaṃ uppādakkhaṇe tesaṃ tattha abyākatā ca dhammā uppajjanti kusalā ca dhammā uppajjanti.

เล่มที่ ๓๙ ยมก ภาค ๒๒๘

ที่มาและฉบับอื่นของ “กุศลธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อกุศลธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ? เป็นต้นกุศลธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อัพยากตธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ? เป็นต้นอกุศลธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อัพยากตธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ? เป็นต้นกุศลธรรมเกิดขึ้นในภูมิใด อกุศลธรรมเกิดขึ้นในภูมินั้นหรือ เป็นต้นกุศลธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใด อกุศลธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นในภูมินั้นหรือ? เป็นต้นกุศลธรรมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อกุศลธรรมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ? เป็นต้นกุศลธรรมเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ใด อกุศลธรรมเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์นั้นหรือ? เป็นต้น ...”