หัวข้อประจำขันธกะ
[197] Rukkhe thambhe ca kuḍḍe ca aṭṭhāne gandhasuttiyā viggayha mallako kacchu jarā ca puthupāṇikā vallikāpica pāmaṅgo kaṇṭhasuttaṃ na dhāraye kaṭi ovaṭṭi kāyuraṃ hatthābharaṇamuddikā dīghe kocche phaṇe hatthe sitthā udakatelake ādāsudapattavaṇā ālepo maddacuṇṇanā lañcenti aṅgarāgañca mukharāgaṃ tadūbhayaṃ cakkhurogaṃ giraggañca āyataṃ sara bāhiraṃ ambapesisakalehi ahi chindi ca candanaṃ uccāvacā pattamūlā suvaṇṇā bahalā valī citradussati duggandho uṇhe bhijjiṃsu miḍhiyā paribhaṇḍaṃ tiṇaṃ coḷaṃ māḷo kuṇḍolikāya ca thavikā aṃsavaddhañca tathā bandhanasuttakā khīlaṃ mañce ca pīṭhe ca aṅge chatte paṇāmanā tumbaghaṭichavasisaṃ calakāni paṭiggaho viphālidaṇḍasovaṇṇaṃ patte pesi ca nāḷikā kiṇṇā sattu saritañca madhusitthaṃ sipāṭikaṃ vikaṇṇaṃ bandhi visamaṃ chamā jirappahoti ca Kaḷimbaṃ moghasuttañca adhotallaṃ upāhanā aṅgule paṭiggahañca āvesanañca vitthakaṃ paṭiggahatthavikañca aṃsasuttaṃ ca bandhakā ajjhokāse nīcavatthu cayo cāpi vihaññare paripataṃ tiṇacuṇṇaṃ ullittañcāvalittakaṃ setaṃ kāḷakavaṇṇañca parikammañca gerukaṃ mālākammaṃ latākammaṃ makaradantapāṭikaṃ cīvaravaṃsaṃ rajjuñca anuññāsi vināyako. Ujjhitvā pakkamanti ca kaṭhinaṃ paribhijjati viniveṭhiyati kuḍḍe pattenādāya gacchare thavikā bandhasuttantaṃ bandhitvā ca upāhanā upāhanatthavikañca aṃsavaddhañca suttakaṃ udakākappiyaṃ magge parissāvanacoḷakaṃ dhammakarakaṃ dve bhikkhū vesāliṃ agamā muni daṇḍaṃ ottharikaṃ tattha- nuññāsi parissāvanaṃ. Makasehi paṇītena bahvādādhā ca jīvako caṅkamanajantāgharaṃ visame nīcavatthuko Tayo caye vihaññanti sopāṇālambavedikaṃ ajjhokāse tiṇacuṇṇaṃ ullittañcāvalittakaṃ setakaṃ kāḷavaṇṇañca parikammañca gerukaṃ mālākammaṃ latākammaṃ makaradantapāṭikaṃ vaṃsaṃ cīvararajjuñca uccaṃ va vatthukaṃ kare cayo sopāṇabāhañca kavāṭaṃ piṭṭhasaṅghāṭaṃ udukkhaluttarapāsakaṃ vaṭṭiñca kapisīsakaṃ sūcighaṭitālachiddaṃ āviñchanañca rajjukaṃ maṇḍalaṃ dhūmanettañca majjhe ca mukhamattikā doṇi duggandhā ca ḍahati udadhānaṃ sarāvakaṃ na sedeti ca cikkhallaṃ dhovi niddhamanaṃ kare pīṭhañca koṭṭhake kammaṃ marumbā silaniddhamaṃ naggā chamāyaṃ vassante paṭicchādī tayo tahiṃ udapānaṃ lujjati ca valliyā kāyabandhane tulaṃ karakaṭaṃ cakkaṃ bahū bhijjanti bhājanā lohadārucammakhaṇḍaṃ sālā tiṇāpidhāni ca doṇi candani pākārā cikkhallaṃ niddhamena ca sītikataṃ pokkharaṇī purāṇañca nillekhakaṃ catumāsaṃ sayanti ca gandhapupphaṃ nadhiṭṭhahe Āsittakamaḷorikaṃ bhuñjantekaṃ tuvaṭṭayuṃ vaḍḍho bodhi ca akkami ghaṭaṃ katakasammajjanī sakkharaṃ kaṭhalañceva pheṇakaṃ pādaghaṃsanī vidhūpanaṃ tālavaṇṭaṃ makasañcāpi cāmarī chattaṃ vinā ca ārāme tayo sikkāya sammati romā sitthā nakhā dīghā chindantaṅgulikā dukkhā salohitaṃ pamāṇañca vīsati dīghakesatā khuraṃ silaṃ sipāṭikaṃ namataṃ khurabhaṇḍakaṃ massuṃ kappenti vaḍḍhenti golomi caturassakaṃ parimukhaṃ aḍḍharukañca dāṭhi sambādhasaṃhare ābādhā kattari vaṇo dīghaṃ sakkharikāya ca palitaṃ thakitaṃ uccā lohabhaṇḍañjanī saha pallatthikañca āyogo vaṭaṃ ca kāyabandhanaṃ kalābukaṃ deḍḍubhakaṃ murajjaṃ maddavīṇakaṃ paṭṭikā sūkarantañca dasā murajjaveṇikā anto sobhaguṇakañca pavanantopi jīrati gaṇṭhikā uccāvacañca phalakantepi ogahe gihivatthaṃ soṇḍaṃ macchavāḷakaṃ catukkaṇṇakaṃ tālavaṇṭaṃ satavallī gihipārutapārupaṃ Saṃvelli ubhatokājaṃ dantakaṭṭhābhikoṭane kaṇṭhe vilaggaṃ dāyañca paṭaggi rukkhahatthinā sakaṭe lokāyatakaṃ pariyāpuṇiṃsu vācayuṃ tiracchānakathā vijjā khipi maṅgalaṃ khādi ca vātābādho dussati ca duggandho dukkhapādukā hiriyanti pāruduggandho tahaṃ tahaṃ karonti ca duggandho kūpaṃ lujjati uccavatthu cayena ca sopāṇālambanabāhā ante dukkhañca pādukā bahiddhā doṇi kaṭṭhañca piṭharo ca apāruto vaccakuṭi kavāṭañca piṭṭhasaṅghāṭameva ca udukkhaluttarapāso vaṭṭiñca kapisīsakaṃ sūcighaṭitālachiddaṃ āviñchanachiddameva ca rajju ullittāvalittaṃ setavaṇṇañca kāḷakaṃ mālākammaṃ latākammaṃ makaraṃ pañcapaṭikaṃ cīvaravaṃsaṃ rajjuñca jarādubbalapākāraṃ koṭaṭhake cāpi tatheva marumbapadarāsilā santiṭṭhati niddhamanaṃ kumbhiñcāpi sarāvakaṃ dukkhaṃ hirī apidhānaṃ anācārañca ācaruṃ. Lohabhaṇḍaṃ anuññāsi ṭhapayitvā paharaṇiṃ. Ṭhapayitvāsandiṃ pallaṅkaṃ dārupattañca pādukaṃ sabbaṃ dārumayaṃ bhaṇḍaṃ anuññāsi mahāmuni. Katakaṃ kumbhakārañca ṭhapayitvā tathāgato sabbampi mattikābhaṇḍaṃ anuññāsi anukampako. Yassa vatthussa niddeso purimena yadi samaṃ tampi saṅkhittaṃ uddāne nayato taṃ vijāniyā. Evaṃ dasasatā vatthū vinaye khuddakavatthuke saddhammaṭṭhitiko ceva pesalānañcanuggaho susikkhito vinayadharo hitacitto supesalo padīpakaraṇo dhīro pūjāraho bahussutoti. Khuddakavatthukkhandhako niṭṭhito ---------