ตตฺราติ ตาสุ ตีสุ สิกฺขาสุ ฯ ยา อยํ อธิสีลสิกฺขาติ ยา อยํ ปาฏิโมกฺขสีลสงฺขาตา อธิสีลสิกฺขา ฯ เอตํ สาชีวนฺนามาติ เอตํ สพฺพมฺปิ ภควตา วินเย ฐปิตํ สิกฺขาปทํ ยสฺมา เอตฺถ นานาเทสชาติโคตฺตาทิเภทภินฺนา ภิกฺขู สห ชีวนฺติ เอกชีวิกา สภาคชีวิกา สภาควุตฺติโน โหนฺติ ตสฺมา สาชีวนฺติ วุจฺจติ ฯ ตสฺมึ สิกฺขตีติ ตํ สิกฺขาปทํ จิตฺตสฺส อธิกรณํ กตฺวา ยถาสิกฺขาปทํ นุโข สิกฺขามิ น สิกฺขามีติ จิตฺเตน โอโลเกนฺโต สิกฺขติ ฯ น เกวลญฺจายเมตสฺมึ สาชีวสงฺขาเต สิกฺขาปเทเยว สิกฺขติ สิกฺขายปิ สิกฺขติ ฯ เอตํ สาชีวนฺนามาติ อิมสฺส ปน อนนฺตรสฺส ปทสฺส วเสน ตสฺมึ สิกฺขตีติ วุตฺตํ ฯ กิญฺจาปิ ตํ เอวํ วุตฺตํ อถโข เอวเมตฺถ อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ ตสฺสา จ สิกฺขาย สิกฺขํ ปริปูเรนฺโต สิกฺขติ ตสฺมิญฺจ สิกฺขาปเท อวีติกฺกมนฺโต สิกฺขตีติ ฯ เตน วุจฺจติ สาชีวสมาปนฺโนติ อิทมฺปิ อนนฺตรสฺส สาชีวปทสฺเสว วเสน วุตฺตํ ฯ ยสฺมา ปน โส สิกฺขมฺปิ สมาปนฺโน ตสฺมา สิกฺขาสมาปนฺโนติปิ อตฺถโต เวทิตพฺโพ ฯ เอวํ หิ สติ สิกฺขาสาชีวสมาปนฺโนติ เอตสฺส ปทสฺส ปทภาชนํ ปริปุณฺณํ โหติ ฯ

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๑๙๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “สิกขาบทวิภังค์”