ภิกฺขู อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อาหํสุ เสฺว อาวุโส สนฺนิปาโต ตฺวญฺจ เสกฺโข สกรณีโย เตน เต น ยุตฺตํ สนฺนิปาตํ คนฺตุํ อปฺปมตฺโต โหหีติ ฯ อถโข อายสฺมา อานนฺโท เสฺว สนฺนิปาโต น โข ปน เม ตํ ปฏิรูปํ ยฺวาหํ เสกฺโข สมาโน สนฺนิปาตํ คจฺเฉยฺยนฺติ พหุเมว รตฺตึ กายคตาสติยา วีตินาเมตฺวา รตฺติยา ปจฺจูสสมยํ จงฺกมา โอโรหิตฺวา วิหารํ ปวิสิตฺวา นิปชฺชิสฺสามีติ กายํ อาวฏฺเฏสิ ฯ เทฺว ปาทา ภูมิโต มุตฺตา อสมฺปตฺตญฺจ สีสํ พิมฺโพหนํ ๒- เอตสฺมึ อนฺตเร อนุปาทาย อาสเวหิ จิตฺตํ วิมุจฺจิ ฯ อยํ หิ อายสฺมา จงฺกเมน พหิ วีตินาเมตฺวา วิเสสํ นิพฺพตฺเตตุมสกฺโกนฺโต

ขจฺ พนฺธเนติ ธาตุ ฯ ๒. พิพฺโพหนนฺติปิ ปาโฐ. จินฺเตสิ นนุ มํ ภควา เอตทโวจ กตปุญฺโญสิ ตฺวํ อานนฺท ปธานมนุยุญฺช ขิปฺปํ โหหิสิ อนาสโวติ พุทฺธานญฺจ กถาโทโส นาม นตฺถิ มม อจฺจารทฺธํ วิริยํ เตน เม จิตฺตํ อุทฺธจฺจาย สํวตฺตติ หนฺทาหํ วิริยสมตฺตํ โยเชมีติ จงฺกมา โอโรหิตฺวา ปาทโธวนฏฺฐาเน ฐตฺวา ปาเท โธวิตฺวา วิหารํ ปวิสิตฺวา มญฺจเก นิสีทิตฺวา โถกํ วิสฺสมิสฺสามีติ กายํ มญฺจเก อุปนาเมสิ ฯ เทฺว ปาทา ภูมิโต มุตฺตา สีสํ พิพฺโพหนมสมฺปตฺตํ เอตสฺมึ อนฺตเร อนุปาทาย อาสเวหิ จิตฺตํ วิมุตฺตํ ฯ จตุอิริยาปถวิรหิตํ เถรสฺส อรหตฺตํ ฯ เตน อิมสฺมึ สาสเน อนิปนฺโน อนิสินฺโน อฏฺฐิโต อจงฺกมนฺโต โก ภิกฺขุ อรหตฺตํ ปตฺโตติ วุตฺเต อานนฺทตฺเถโรติ วตฺตุํ วฏฺฏติ ฯ

อถ เถรา ภิกฺขู ทุติยทิวเส กตภตฺตกิจฺจา ปตฺตจีวรํ ปฏิสาเมตฺวา ธมฺมสภายํ สนฺนิปติตา ฯ อานนฺทตฺเถโร ปน อตฺตโน อรหตฺตปฺปตฺตึ ญาเปตุกาโม ภิกฺขูหิ สทฺธึ น คโต ฯ ภิกฺขู ยถาวุฑฺฒํ อตฺตโน อตฺตโน อาสเน นิสีทนฺตา อานนฺทตฺ- เถรสฺสาสนํ ฐเปตฺวา นิสินฺนา ฯ ตตฺถ เกหิจิ เอตมาสนํ กสฺสาติ วุตฺเต อานนฺทสฺสาติ ฯ อานนฺโท ปน กุหึ คโตติ ฯ ตสฺมึ สมเย เถโร จินฺเตสิ อิทานิ มยฺหํ คมนกาโลติ ตโต อตฺตโน อานุภาวํ ทสฺเสนฺโต ปฐวิยํ นิมุชฺชิตฺวา อตฺตโน อาสเนเยว อตฺตานํ ทสฺเสสิ ฯ อากาเสนาคนฺตฺวา นิสีทีติปิ เอเก ฯ

เอวํ นิสินฺเน ตสฺมึ อายสฺมนฺเต มหากสฺสปตฺเถโร ภิกฺขู อามนฺเตสิ อาวุโส กึ ปฐมํ สงฺคายาม ธมฺมํ วา วินยํ วาติ ฯ ภิกฺขู อาหํสุ ภนฺเต มหากสฺสป วินโย นาม พุทฺธสาสนสฺส อายุ วินเย ฐิเต พุทฺธสาสนํ ฐิตํ โหติ ตสฺมา ปฐมํ วินยํ สงฺคายามาติ ฯ กํ ธุรํ กตฺวาติ ฯ อายสฺมนฺตํ อุปาลินฺติ ฯ กึ อานนฺโท นปฺปโหตีติ ฯ โน นปฺปโหติ อปิจ โข ปน สมฺมาสมฺพุทฺโธ ธรมาโนเยว วินยปริยตฺตึ นิสฺสาย อายสฺมนฺตํ อุปาลึ เอตทคฺเค ฐเปสิ เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ วินยธรานํ ยทิทํ อุปาลีติ ๑- ตสฺมา อุปาลิตฺเถรํ ปุจฺฉิตฺวา วินยํ สงฺคายามาติ ฯ ตโต เถโร วินยํ ปุจฺฉนตฺถาย อตฺตนาว อตฺตานํ สมฺมนฺนิ ฯ อุปาลิตฺเถโรปิ วิสชฺชนตฺถาย สมฺมนฺนิ ฯ ตตฺรายํ ปาลิ อถโข อายสฺมา มหากสฺสโป สงฺฆํ ญาเปสิ สุณาตุ เม อาวุโส สงฺโฆ ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ อหํ อุปาลึ วินยํ ปุจฺเฉยฺยนฺติ ฯ อายสฺมาปิ อุปาลิ สงฺฆํ ญาเปสิ สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ อหํ อายสฺมตา มหากสฺสเปน วินยํ ปุฏฺโฐ วิสชฺเชยฺยนฺติ ฯ เอวํ อตฺตานํ สมฺมนฺนิตฺวา อายสฺมา อุปาลิ อุฏฺฐายาสนา เอกํสํ จีวรํ กตฺวา เถเร ภิกฺขู วนฺทิตฺวา ธมฺมาสเน นิสีทิ ทนฺตขจิตฺตํ วีชนึ คเหตฺวา ฯ ตโต มหากสฺสโป เถราสเน นิสีทิตฺวา อายสฺมนฺตํ อุปาลึ วินยํ ปุจฺฉิ ปฐมํ อาวุโส อุปาลิ ปาราชิกํ กตฺถ ปญฺญตฺตนฺติ ฯ เวสาลิยํ ภนฺเตติ ฯ กํ อารพฺภาติ ฯ สุทินฺนํ กลนฺทปุตฺตํ อารพฺภาติ ฯ