อนาปัตติวาร

เอวํ นานปฺปการโต อาปตฺติเภทํ ทสฺเสตฺวา อิทานิ อนาปตฺตึ ทสฺเสนฺโต อนาปตฺติ อสญฺจิจฺจาติอาทิมาห ฯ ตตฺถ อสญฺจิจฺจาติ อิมินา อุปกฺกเมน อิมํ มาเรมีติ อเจเตตฺวา ฯ เอวํ หิ อเจเตตฺวา กเตน อุปกฺกเมน ปเร มเตปิ อนาปตฺติ ฯ วกฺขติ จ อนาปตฺติ ภิกฺขุ อสญฺจิจฺจาติ ฯ อชานนฺตสฺสาติ อิมินา อยํ มริสฺสตีติ อชานนฺตสฺส ฯ อุปกฺกเมน ปเร มเตปิ อนาปตฺติ ฯ วกฺขติ จ วิสปิณฺฑปาตวตฺถุสฺมึ อนาปตฺติ ภิกฺขุ อชานนฺตสฺสาติ ฯ น มรณาธิปฺปายสฺสาติ มรณํ อนิจฺฉนฺตสฺส ฯ เยน หิ อุปกฺกเมน ปโร มรติ เตน อุปกฺกเมน ตสฺมึ มาริเตปิ น มรณาธิปฺปายสฺส อนาปตฺติ ฯ วกฺขติ จ อนาปตฺติ ภิกฺขุ น มรณาธิปฺปายสฺสาติ ฯ อุมฺมตฺตกาทโย ปุพฺเพ วุตฺตนยาเอว ฯ อิธ ปน อาทิกมฺมิกา อญฺญมญฺญํ ชีวิตา โวโรปิตภิกฺขู เตสํ อนาปตฺติ ฯ อวเสสานํ มรณวณฺณสํวณฺณนกาทีนํ อาปตฺติเยวาติ ฯ

ปทภาชนียวณฺณนา นิฏฺฐิตา ฯ

สมุฏฺฐานาทีสุ ฯ อิทํ สิกฺขาปทํ ติสมุฏฺฐานํ กายจิตฺตโต จ วาจาจิตฺตโต จ กายวาจาจิตฺตโต จ สมุฏฺฐาติ กิริยา สญฺญาวิโมกฺขํ สจิตฺตกํ โลกวชฺชํ กายกมฺมํ วจีกมฺมํ อกุสลจิตฺตํ ทุกฺขเวทนํ ฯ สเจปิ หิ สิริสยนํ อารุฬฺโห รชฺชสมฺปตฺติสุขํ อนุภวนฺโต ราชา โจโร เทว อานีโตติ วุตฺเต คจฺฉถ นํ มาเรถาติ หสมาโนว ภณติ โทมนสฺสจิตฺเตเนว ภณตีติ เวทิตพฺโพ ฯ สุขโวกิณฺณตฺตา ปน อนุปฺปพนฺธาภาวา จ ทุชฺชานเมตํ ปุถุชฺชเนหีติ ฯ

{๑๘๐} วินีตวตฺถุคาถาสุ ปฐมวตฺถุสฺมึ ฯ การุญฺเญนาติ เต ภิกฺขู ตสฺส มหนฺตํ เคลญฺญทุกฺขํ ทิสฺวา การุญฺญํ อุปฺปาเทตฺวา สีลวา ตฺวํ กตกุสโล กสฺมา มียมาโน ภายสิ นนุ สีลวโต สคฺโค นาม มรณมตฺตปฏิพทฺโธเยวาติ เอวํ มรณตฺถิกาว หุตฺวา มรณตฺถิกภาวํ อชานนฺตา มรณวณฺณํ สํวณฺเณสุํ ฯ โสปิ ภิกฺขุ เตสํ สํวณฺณนาย อาหารูปจฺเฉทํ กตฺวา อนฺตราว กาลมกาสิ ฯ ตสฺมา อาปตฺตึ อาปนฺนา ฯ โวหารวเสน ปน วุตฺตํ การุญฺเญน มรณวณฺณํ สํวณฺเณสุนฺติ ฯ ตสฺมา อิทานิปิ ปณฺฑิเตน ภิกฺขุนา คิลานสฺส ภิกฺขุโน เอวํ มรณวณฺโณ น สํวณฺเณตพฺโพ ฯ สเจ หิ ตสฺส สํวณฺณนํ สุตฺวา อาหารูปจฺเฉทาทินา อุปกฺกเมน เอกชวนวาราวเสเสปิ อายุสฺมึ อนฺตรา กาลํ กโรติ อิมินาว มาริโต โหติ ฯ อิมินา ปน นเยน อนุสฏฺฐี ทาตพฺพา สีลวโต นาม อนจฺฉริยา มคฺคผลุปฺปตฺติ ตสฺมา วิหาราทีสุ อาสตฺตึ อกตฺวา พุทฺธคตํ ธมฺมคตํ สงฺฆคตํ กายคตญฺจ สตึ อุปฏฺฐเปตฺวา มนสิกาเร อปฺปมาโท กาตพฺโพติ ฯ มรณวณฺเณ จ สํวณฺณิเตปิ โย ตาย สํวณฺณนาย กญฺจิ อุปกฺกมํ อกตฺวา อตฺตโน ธมฺมตาย ยถายุนา ยถานุสนฺธินา จ มรติ ตปฺปจฺจยา สํวณฺณโก อาปตฺติยา น กาเรตพฺโพติ ฯ

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๓๓๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “อนาปัตติวาร”