อภูตคุณสํวณฺณนาย ลทฺธานิ ปณีตโภชนานิ ภุญฺชิตฺวา ยถาสุขํ นินฺทารามตํ สงฺคณิการามตญฺจ อนุยุญฺชนฺตา อิมํ สรีรโสภํ ปาปุณึสุ ยถา ตํ พาลา ภนฺตมิคปฏิภาคาติ ฯ วคฺคุมุทาตีริยาติ วคฺคุมุทาตีรวาสิโน ฯ กจฺจิ ภิกฺขเว ขมนียนฺติ ภิกฺขเว กจฺจิ ตุมฺหากํ อิทํ จตุจฺจกฺกํ นวทฺวารํ สรีรยนฺตํ ขมนียํ สกฺกา ขมิตุํ สหิตุํ ปริหริตุํ น กิญฺจิ ทุกฺขํ อุปฺปาเทตีติ ฯ กจฺจิ ยาปนียนฺติ กจฺจิ สพฺพกิจฺเจสุ ยาเปตุํ คเมตุํ สกฺกา น กิญฺจิ อนฺตรายํ ทสฺเสตีติ ฯ กุจฺฉิ ปริกนฺโตติ กุจฺฉิ ปริกนฺติโต วรํ ภเวยฺย ฯ กุจฺฉิ ปริกตฺโถติปิ ๑- ปาโฐ ยุชฺชติ ฯ

เอวํ วคฺคุมุทาตีริเย อเนกปริยาเยน วิครหิตฺวา อิทานิ ยสฺมา เตหิ กตกมฺมํ โจรกมฺมํ โหติ ตสฺมา อายตึ อญฺเญสมฺปิ เอวรูปสฺส กมฺมสฺส อกรณตฺถํ อถโข ภควา ภิกฺขู อามนฺเตสิ

{๑๙๕} อามนฺเตตฺวา จ ปน ปญฺจิเม ภิกฺขเว มหาโจราติอาทิมาห ฯ ตตฺถ สนฺโต สํวิชฺชมานาติ อตฺถิ เจว อุปลพฺภนฺติ จาติ วุตฺตํ โหติ ฯ อิธาติ อิมสฺมึ สตฺตโลเก ฯ เอวํ โหตีติ เอวํ ปุพฺพภาเค อิจฺฉา อุปฺปชฺชติ ฯ กุทาสุ นามาหนฺติ เอตฺถ สุอิติ นิปาโต ฯ กุทา นามาติ อตฺโถ ฯ โส อปเรน สมเยนาติ โส ปุพฺพภาเค เอวํ จินฺเตตฺวา อนุกฺกเมน ปริสํ วฑฺเฒนฺโต ปนฺถทุหนกมฺมํ ปจฺจนฺติมคามวิโลปนฺติเอวมาทีนิ กตฺวา เวปุลฺลปฺปตฺตปุริโส หุตฺวา คาเมปิ อคาเม ชนปเทปิ อชนปเท กโรนฺโต หนนฺโต ฆาเตนฺโต ฯเปฯ ปจนฺโต ปาเจนฺโต ฯ อิติ พาหิรกโจรํ ทสฺเสตฺวา เตน

สทิเส สาสเน ปญฺจ มหาโจเร ทสฺเสตุํ เอวเมว โขติอาทิมาห ฯ ตตฺถ ปาปภิกฺขุโนติ อญฺเญสุ ฐาเนสุ มูลจฺฉินฺโน ปาราชิกปฺปตฺโต ปาปภิกฺขูติ วุจฺจติ ฯ อิธ ปน ปาราชิกํ อนาปนฺโน อิจฺฉาจาเร ฐิโต ขุทฺทานุขุทฺทกานิ สิกฺขาปทานิ มทฺทิตฺวา จรนฺโต ปาปภิกฺขูติ อธิปฺเปโต ฯ ตสฺสาปิ พาหิรกมหาโจรสฺส วิย ปุพฺพภาเค เอวํ โหติ กุทาสุ นามาหํ ฯเปฯ ปริกฺขารานนฺติ ฯ ตตฺถ สกฺกโตติ สกฺการปฺปตฺโต ฯ ครุกโตติ ครุกปฺปตฺโต ฯ มานิโตติ มนสา ปิยายิโต ฯ ปูชิโตติ จตุปฺปจฺจยาภิหารปูชาย ปูชิโต ฯ อปจิโตติ อปจิติปฺปตฺโต ฯ ตตฺถ ยสฺส จตฺตาโร ปจฺจเย สกฺกริตฺวา สุฏฺฐุ อภิสงฺขเต ๑- ปณีตปฺปณีเต กตฺวา เทนฺติ โส สกฺกโต ฯ ยสฺมึ ครุภาวํ ปจฺจุปฏฺฐเปตฺวา เทนฺติ โส ครุกโต ฯ ยํ มนสา ปิยายนฺติ โส มานิโต ฯ ตสฺส สพฺพํเปตํ กโรนฺติ โส ปูชิโต ฯ ยสฺส อภิวาทนปจฺจุฏฺฐาน- อญฺชลิกมฺมาทิวเสน ปรมนิปจฺจการํ กโรนฺติ โส อปจิโต ฯ อิมสฺส ปน สพฺพมฺปิ อิมํ โลกามิสํ ปฏฺฐยมานสฺส เอวํ โหติ ฯ โส อปเรน สมเยนาติ โส ปุพฺพภาเค เอวํ จินฺเตตฺวา อนุกฺกเมน สิกฺขาย อติพฺพคารเว อุทฺธเต อุนฺนเฬ จปเล มุขเร วิกิณฺณวาเจ มุฏฺฐสฺสตี อสมฺปชาเน ปากฏินฺทฺริเย อาจริยอุปชฺฌาเยหิ ปริจฺจตฺตเก ลาภครุเก ปาปภิกฺขู สงฺคณฺหิตฺวา อิริยาปถสณฺฐปนาทีนิ กุหกวตฺตานิ สิกฺขาเปตฺวา อยํ เถโร อมุกสฺมึ นาม เสนาสเน

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๓๔๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องภิกษุพวกฝั่งแม่น้ำวัคคุมุทา”