{๒๒๖} พฺราหฺมณวตฺถูสุ ฯ โส กิร พฺราหฺมโณ น เกวลํ อายนฺตุ โภนฺโต อรหนฺโต อาห ยํยํ ปนสฺส วจนํ มุขโต นิคฺคจฺฉติ สพฺพํ อรหนฺตานํ อาสนานิ ปญฺญาเปถ ปาโททกํ เทถ อรหนฺโต ปาเท โธวนฺตูติ อรหนฺตวาทปฏิสํยุตฺตํเยว ฯ ตํ ปนสฺส ปสาทภญฺญํ สทฺธาจริตตฺตา อตฺตโน สทฺธาพเลน สมุสฺสาหิตสฺส วจนํ ฯ ตสฺมา ภควา อนาปตฺติ ภิกฺขเว ปสาทภญฺเญติ อาห ฯ เอวํ วุจฺจมาเนน ปน ภิกฺขุนา น หฏฺฐตุฏฺเฐเนว ปจฺจยา ปริภุญฺชิตพฺพา อรหตฺตสมฺปาปิกํ ปน ปฏิปทํ ปริปูเรสฺสามีติ เอวํ โยโค กรณีโยติ ฯ อญฺญพฺยากรณวตฺถูนิ สํโยชนวตฺถุสทิสาเนว ฯ อคารวตฺถุสฺมึ ฯ โส ภิกฺขุ คิหิภาเว อนตฺถิกตาย อนเปกฺขตาย อภพฺโพ โข อาวุโส มาทิโสติ อาห น อุลฺลปนาธิปฺปาเยน เตนสฺส อนาปตฺติ ฯ

{๒๒๗} อาวฏกามวตฺถุสฺมึ ฯ โส ภิกฺขุ วตฺถุกาเมสุ จ กิเลสกาเมสุ จ โลกิเกเนว อาทีนวทสฺสเนน นิรเปกฺโข ตสฺมา อาวฏา เม อาวุโส กามาติ อาห เตนสฺส อนาปตฺติ ฯ เอตฺถ จ อาวฏาติ อาวาริตา นิวาริตา ปฏิกฺขิตฺตาติ อตฺโถ ฯ อภิรติวตฺถุสฺมึ ฯ โส ภิกฺขุ สาสเน อนุกฺกณฺฐิตภาเวน อุทฺเทสปริปุจฺฉาทีสุ จ อภิรติภาเวน อภิรโต อหํ อาวุโส ปรมาย อภิรติยาติ อาห น อุลฺลปนาธิปฺปาเยน เตนสฺส อนาปตฺติ ฯ

ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ฯ โย อิมมฺหา อาวาสา ปฐมํ ปกฺกมิสฺสตีติ เอวํ อาวาสํ วา มณฺฑลํ วา สีมํ วา ยงฺกิญฺจิ ฐานํ ปริจฺฉินฺทิตฺวา กตาย กติกาย โย มํ อรหาติ ชานนฺตูติ ตมฺหา ฐานา ปฐมํ ปกฺกมติ ปาราชิโก โหติ ฯ โย ปน อาจริยูปชฺฌายานํ วา กิจฺเจน มาตาปิตูนํ วา เกนจิเทว กรณีเยน ภิกฺขาจารตฺถํ วา อุทฺเทสปริปุจฺฉานํ วา อตฺถาย อญฺเญน วา ตาทิเสน กรณีเยน ตํ ฐานํ อติกฺกมิตฺวา คจฺฉติ อนาปตฺติ ฯ สเจปิสฺส เอวํ คตสฺส ปจฺฉา อิจฺฉาจาโร อุปฺปชฺชติ น ทานาหํ ตตฺถ คมิสฺสามิ เอวํ มํ อรหาติ สมฺภาเวสฺสนฺตีติ อนาปตฺติเยว ฯ โยปิ เกนจิเทว กรณีเยน ตํ ฐานํ ปตฺวา สชฺฌายมนสิการาทิวเสน อญฺญาวิหิโต วา หุตฺวา โจราทีหิ วา อนุพทฺโธ เมฆํ วา อุฏฺฐิตํ ทิสฺวา อโนวสฺสกํ ปวิสิตุกาโม ตํ ฐานํ อติกฺกมติ อนาปตฺติ ฯ ยาเนน วา อิทฺธิยา วา คจฺฉนฺโตปิ ปาราชิกํ น อาปชฺชติ ปทคมเนเนว อาปชฺชติ ฯ ตํปิ เยหิ สห กติกา กตา เตหิ สทฺธึ อปุพฺพํ อจริมํ คจฺฉนฺโต น อาปชฺชติ ฯ เอวํ คจฺฉนฺตา หิ สพฺเพปิ อญฺญมญฺญํ รกฺขนฺติ ฯ สเจปิ มณฺฑปรุกฺขมูลาทีสุ กิญฺจิ ฐานํ ปริจฺฉินฺทิตฺวา โย เอตฺถ นิสีทติ วา จงฺกมติ วา ตํ อรหาติ ชานิสฺสามาติ ปุปฺผานิ วา ฐเปตฺวา โย อิมานิ คเหตฺวา ปูชํ กริสฺสติ ตํ อรหาติ ชานิสฺสามาติอาทินา นเยน กติกา กตา โหติ ฯ ตตฺราปิ อิจฺฉาจารวเสน ตถา กโรนฺตสฺส ปาราชิกเมว ฯ สเจปิ อุปาสเกน อนฺตรามคฺเค วิหาโร วา กโต โหติ จีวราทีนิ วา ฐปิตานิ โหนฺติ เย อรหนฺโต เต อิมสฺมึ วิหาเร วสนฺตุ จีวราทีนิ จ คณฺหนฺตติ ฯ ตตฺราปิ อิจฺฉาจารวเสน วสนฺตสฺส วา ตานิ วา คณฺหนฺตสฺส ปาราชิกเมว ฯ เอตํ ปน อธมฺมิกํ กติกวตฺตํ ตสฺมา น กาตพฺพํ ฯ อญฺญํ วา เอวรูปํ อิมสฺมึ เตมาสพฺภนฺตเร สพฺเพ อารญฺญิกา โหนฺตุ ปิณฺฑปาติกงฺคาทิอวเสสธุตงฺคธรา วา อถวา สพฺเพว ขีณาสวา โหนฺตูติเอวมาทิ ฯ นานาเวรชฺชกา หิ ภิกฺขู สนฺนิปตนฺติ ฯ ตตฺถ เกจิ ทุพฺพลา อปฺปตฺถามา เอวรูปํ วตฺตํ อนุปาเลตุํ น สกฺโกนฺติ ฯ ตสฺมา เอวรูปมฺปิ วตฺตํ น กาตพฺพํ ฯ อิมํ เตมาสํ สพฺเพเหว น อุทฺทิสิตพฺพํ น ปริปุจฺฉิตพฺพํ น ปพฺพาเชตพฺพํ มูควตฺตํ คณฺหิตพฺพํ พหิ สีมฏฺฐสฺสาปิ สงฺฆลาโภ ทาตพฺโพติเอวมาทิกํ ปน น กาตพฺพเมว ฯ