น เกวลญฺจ มาตุคามสฺส สรีรเมว อนามาสํ นิวาสนปารุปนมฺปิ อาภรณภณฺฑมฺปิ ติณณฺฑูปกํ วา ตาลปณฺณมุทฺทิกํ วา อุปาทาย อนามาสเมว ฯ ตญฺจ โข นิวาสนปารุปนํ ปิลนฺธนตฺถาย ฐปิตเมว ฯ สเจ ปน นิวาสนํ วา ปารุปนํ วา ปริวตฺเตตฺวา จีวรตฺถาย ปาทมูเล ฐเปติ วฏฺฏติ ฯ อาภรณภณฺเฑสุ ปน สีสปฺปสาธนก- ทนฺตสูจิอาทิกปฺปิยภณฺฑํ อิมํ ภนฺเต ตุมฺเห คณฺหาถาติ ทียมานํ สิปาฏิกาสูจิอาทิอุปกรณตฺถาย คเหตพฺพํ ฯ สุวณฺณรชตมุตฺตาทิมยํ ปน อนามาสเมว ทียมานมฺปิ น คเหตพฺพํ ฯ

น เกวลญฺจ เอตาสํ สรีรูปคเมว อนามาสํ อิตฺถีสณฺฐาเนน กตํ กฏฺฐรูปมฺปิ ทนฺตรูปมฺปิ อยรูปมฺปิ โลหรูปมฺปิ ติปุรูปมฺปิ โปตฺถกรูปมฺปิ สพฺพรตนรูปมฺปิ อนฺตมโส ปิฏฺฐมยํ รูปมฺปิ อนามาสเมว ฯ ปริโภคตฺถาย ปน อิทํ ตุมฺหากํ โหตูติ ลภิตฺวา ฐเปตฺวา สพฺพรตนมยํ อวเสสํ ภินฺทิตฺวา อุปกรณารหํ อุปกรเณ ปริโภคารหํ จ ปริโภเค อุปเนตุํ วฏฺฏติ ฯ

ยถา จ อิตฺถีรูปกํ เอวํ สตฺตวิธํ ธญฺญมฺปิ อนามาสํ ฯ ตสฺมา เขตฺตมชฺเฌน คจฺฉตา ตตฺถ ชาตกมฺปิ ธญฺญผลํ อนามสนฺเตน คนฺตพฺพํ ฯ สเจ ฆรทฺวาเร วา มคฺเค วา ธญฺญํ ปสาริตํ โหติ ปสฺเสน จ มคฺโค อตฺถิ น มทฺทนฺเตน คนฺตพฺพํ ฯ คมนมคฺเค อสติ มคฺคํ อธิฏฺฐาย คนฺตพฺพํ ฯ อนฺตรฆเร ธญฺญสฺส อุปริ อาสนํ ปญฺญาเปตฺวา เทนฺติ นิสีทิตุํ วฏฺฏติ ฯ เกจิ อาสนสาลาย ธญฺญํ อากีรนฺติ ฯ สเจ สกฺกา โหติ หราเปตุํ หราเปตพฺพํ ฯ โน เจ เอกมนฺตํ ธญฺญํ อมทฺทนฺเตน ปีฐกํ ปญฺญาเปตฺวา นิสีทิตพฺพํ ฯ สเจ โอกาโส น โหติ มนุสฺสา ธญฺญมชฺเฌเยว ปญฺญาเปตฺวา เทนฺติ นิสีทิตพฺพํ ฯ นาวฏฺเฐสุปิ เอเสว นโย ฯ ตตฺถ ชาตกานิ มุคฺคมาสาทีนิ อปรนฺนานิปิ ตาลปนสาทีนิ วา ผลานิ กีฬนฺเตน น อามสิตพฺพานิ ฯ มนุสฺเสหิ ราสิกเตสุปิ เอเสว นโย ฯ อรญฺเญ ปน รุกฺขโต ปติตานิ ผลานิ อนุปสมฺปนฺนานํ ทสฺสามีติ คณฺหิตุํ วฏฺฏติ ฯ

มุตฺตา มณิ เวฬุริโย สงฺโข สิลา ปพาฬํ รชตํ ชาตรูปํ โลหิตโก มสารคลฺลนฺติ อิเมสุ ทสสุ รตเนสุ มุตฺตา อโธตวิทฺธา ยถาชาตา ว อามสิตุํ วฏฺฏติ ฯ เสสา อนามาสาติ วทนฺติ มหาปจฺจริยํ ปน มุตฺตา โธตาปิ อโธตาปิ อนามาสา ภณฺฑมูลตฺถาย จ สมฺปฏิจฺฉิตุํ น วฏฺฏติ กุฏฺฐโรคสฺส เภสชฺชาย ปน วฏฺฏตีติ วุตฺตํ ฯ อนฺตมโส ชาติผฬิกํ อุปาทาย สพฺโพปิ นีลปีตาทิวณฺณเภโท มณิ โธตวิทฺธวฏฺฏิโต อนามาโส ฯ ยถาชาโต ปน อากรมุตฺโต ปตฺตาทิภณฺฑมูลตฺถํ สมฺปฏิจฺฉิตุํ วฏฺฏตีติ วุตฺโต ฯ โสปิ มหาปจฺจริยํ ปฏิกฺขิตฺโต ฯ ปจิตฺวา กโต กาจมณิเยเวโก วฏฺฏตีติ วุตฺโต ฯ เวฬุริเยปิ มณิสทิโส ว วินิจฺฉโย ฯ สงฺโข ธมนสงฺโข จ โธตวิทฺโธ จ รตนมิสฺโส จ ๑-

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๓๘๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องพระอุทายี”