อุคฺคณฺห มม วจเนน อาโรคฺยํ ปุจฺฉ เอวญฺจ วเทหิ อุปชฺฌาโย มํ ภนฺเต ตุมฺหากํ สนฺติกํ ปหิณีติ โก นาม เต อุปชฺฌาโยติ จ วุตฺเต สิคฺควตฺเถโร นาม ภนฺเตติ วเทยฺยาสิ อหํ โก นามาติ วุตฺเต เอวํ วเทยฺยาสิ มม อุปชฺฌาโย ภนฺเต ตุมฺหากํ นามํ ชานาตีติ ฯ เอวํ ภนฺเตติ โข ติสฺโส สามเณโร เถรํ อภิวาเทตฺวา ปทกฺขิณํ กตฺวา อนุปุพฺเพน จณฺฑวชฺชิตฺเถรสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา วนฺทิตฺวา เอกมนฺตํ อฏฺฐาสิ ฯ เถโร สามเณร กุโต อาคโตสีติ อาห ฯ อุปชฺฌาโย มํ ภนฺเต ตุมฺหากํ สนฺติกํ ปหิณีติ ฯ โก นาม เต อุปชฺฌาโยติ ฯ สิคฺควตฺเถโร นาม ภนฺเตติ ฯ อหํ โก นามาติ ฯ มม อุปชฺฌาโย ภนฺเต ตุมฺหากํ นามํ ชานาตีติ ฯ ปตฺตจีวรํทานิ ปฏิสาเมหีติ ฯ สาธุ ภนฺเตติ ฯ สามเณโร ปตฺตจีวรํ ปฏิสาเมตฺวา ปุนทิวเส ปริเวณํ สมฺมชฺชิตฺวา อุทกทนฺตโปณํ อุปฏฺฐาเปสิ ฯ เถโร สมฺมชฺชนฏฺฐานํ ปุน สมฺมชฺชิ ตํ อุทกํ ฉฑฺเฑตฺวา อญฺญํ อุทกํ อาหริ ตญฺจ ทนฺตกฏฺฐํ อปเนตฺวา อญฺญํ ทนฺตกฏฺฐํ คณฺหิ ฯ เอวํ สตฺต ทิวสานิ กตฺวา สตฺตเม ทิวเส ปุน ปุจฺฉิ ฯ สามเณโร ปุนปิ ปุพฺเพ กถิตสทิสเมว กเถสิ ฯ เถโร สุวโจ วตายํ พฺราหฺมโณติ สญฺชานิตฺวา กิมตฺถํ อาคโตสีติ อาห ฯ พุทฺธวจนํ อุคฺคณฺหณตฺถาย ภนฺเตติ ฯ เถโร อุคฺคณฺหทานิ สามเณราติ วตฺวา ปุนทิวสโต ปภูติ พุทฺธวจนํ ปฏฺฐเปสิ ฯ ติสฺโส สามเณโรว หุตฺวา ฐเปตฺวา วินยปิฏกํ สพฺพํ พุทฺธวจนํ อุคฺคณฺหิ สทฺธึ อฏฺฐกถาย ฯ อุปสมฺปนฺนกาเล ปน อวสฺสิโกว สมาโน ติปิฏกธโร อโหสิ ฯ อาจริยูปชฺฌายา โมคฺคลี- ปุตฺตติสฺสตฺเถรสฺส หตฺเถ สกลํ พุทฺธวจนํ ปติฏฺฐาเปตฺวา ยาวตายุกํ ฐตฺวา ปรินิพฺพายึสุ ฯ โมคฺคลีปุตฺตติสฺสตฺเถโรปิ อปเรน สมเยน กมฺมฏฺฐานํ วฑฺเฒตฺวา อรหตฺตํ ปตฺโต พหูนํ ธมฺมวินยํ วาเจสิ ฯ

เตน โข ปน สมเยน พินฺทุสารสฺส เอกสตํ ปุตฺตา อเหสุํ ฯ เต สพฺเพ อโสโก อตฺตนา สทฺธึ เอกมาติกํ ติสฺสกุมารํ ฐเปตฺวา ฆาเตสิ ฯ ฆาเตนฺโต จตฺตาริ วสฺสานิ อนภิสิตฺโตว รชฺชํ กาเรตฺวา จตุนฺนํ วสฺสานํ อจฺจเยน ตถาคตสฺส ปรินิพฺพานโต ทฺวินฺนํ วสฺสสตานํ อุปริ อฏฺฐารสเม วสฺเส สกลชมฺพุทีเป เอกรชฺชาภิเสกํ ปาปุณิ ฯ อภิเสกานุภาเวน จสฺส อิมา ราชิทฺธิโย อาคตา ฯ มหาปฐวิยา เหฏฺฐา โยชนปฺปมาเณ อาณา ปวตฺตติ ตถา อุปริ อากาเส ฯ อโนตฺตตฺตทหโต อฏฺฐหิ กาเชหิ โสฬส ปานียฆเฏ ทิวเส ทิวเส เทวตา อาหรนฺติ ยโต สาสเน อุปฺปนฺนสทฺโธ หุตฺวา อฏฺฐ ฆเฏ ภิกฺขุสงฺฆสฺส อทาสิ ฯ เทฺว ฆเฏ สฏฺฐิมตฺตานํ ติปิฏกธรานํ ภิกฺขูนํ ฯ เทฺว ฆเฏ อคฺคมเหสิยา อสนฺธิมิตฺตาย ฯ เทฺว ฆเฏ โสฬสนฺนํ นาฏกิตฺถีสหสฺสานํ ฯ เทฺว ฆเฏ อตฺตนา ปริภุญฺชิ ฯ เทวตาเอว หิมวนฺเต นาคลตาทนฺตกฏฺฐนฺนาม อตฺถิ สินิทฺธํ มุทุกํ รสวนฺตํ ตํ ทิวเส ทิวเส อาหรนฺติ เยน รญฺโญ จ มเหสิยา จ โสฬสนฺนญฺจ นาฏกิตฺถีสหสฺสานํ สฏฺฐิมตฺตานญฺจ ภิกฺขุสหสฺสานํ เทวสิกํ ทนฺตโปณกิจฺจํ นิปฺปชฺชติ ฯ เทวสิกเมว จสฺส เทวตา อคทามลกํ อคทหรีตกํ สุวณฺณวณฺณญฺจ คนฺธรสสมฺปนฺนํ อมฺพปกฺกํ อาหรนฺติ ฯ ตถา ฉนฺทนฺตทหโต ปญฺจวณฺณํ นิวาสนปารุปนํ ปีตกวณฺณํ หตฺถปุญฺฉนปฏกํ ทิพฺพญฺจ ปานกํ อาหรนฺติ ฯ เทวสิกเมว ปนสฺส สีสนหานคนฺธํ อนุเลปนคนฺธํ ปารุปนตฺถาย อสุตฺตมยิกํ สุมนปุปฺผปฏํ มหารหญฺจ อญฺชนํ นาคภวนโต นาคราชาโน อาหรนฺติ ฯ ฉทฺทนฺตทเหว อุฏฺฐิตสฺส สาลิโน นว วาหสหสฺสานิ ทิวเส ทิวเส สุวกา อาหรนฺติ ฯ มูสิกา นิตฺถุสกเณ กโรนฺติ ฯ เอโกปิ ขณฺฑตณฺฑุโล น โหติ ฯ รญฺโญ สพฺพฏฺฐาเนสุ อยเมว ตณฺฑุโล ปริโภคํ คจฺฉติ ฯ มธุมกฺขิกา มธุํ กโรนฺติ ฯ กมฺมารสาลาสุ อจฺฉา กฏฺฐํ ปหรนฺติ ฯ กรวิกสกุณา อาคนฺตฺวา มธุรสฺสรํ วิกูชนฺตา รญฺโญ พลิกมฺมํ กโรนฺติ ฯ

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๕๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องเวรัญชพราหมณ์”