๒. อผุฏฺโฐกาโสติ โยชนาปาโฐ ฯ มหาชนสฺส ปาฏิหาริยํ ทสฺเสตฺวา โอตริตฺวา รญฺโญ มตฺถเก ปติฏฺฐาสิ ฯ ราชา สผลํ มนุสฺสปฏิลาภํ มญฺญมาโน มหนฺตํ สกฺการํ กริตฺวา ธาตุํ ปติฏฺฐาเปสิ ฯ สห ธาตุปติฏฺฐาเนน มหาภูมิจาโล อโหสิ ฯ ตสฺมิญฺจ ปน ธาตุปาฏิหาริเย จิตฺตํ ปสาเทตฺวา รญฺโญ ภาตา อภโย นาม ราชกุมาโร ปุริสสหสฺเสน สทฺธึ ปพฺพชิ ฯ เวตาลิคามโต ปญฺจ ทารกสตานิ ปพฺพชึสุ ฯ ตถา ทฺวารมณฺฑลาทีหิ คามเกหิ นิกฺขมิตฺวา ปญฺจ ปญฺจ ทารกสตานิ ฯ สพฺพานิปิ อนฺโตนครโต จ พหินครโต จ ปพฺพชิตานิ ตึส ภิกฺขุสหสฺสานิ อเหสุํ ฯ นิฏฺฐิเต ปน ถูปสฺมึ ราชา จ ราชภตฺติกา จ เทวิโย จ เทวนาคยกฺขานมฺปิ วิมฺหยกรํ ปจฺเจกํ ปจฺเจกํ ปูชมกํสุ ฯ นิฏฺฐิตาย ปน ธาตุปูชาย ปติฏฺฐิเต ธาตุวเร มหินฺทตฺเถโร เมฆวนุยฺยานเมว คนฺตฺวา วาสํ กปฺเปสิ ฯ

ตสฺมึ โข ปน สมเย อนุฬา เทวี ปพฺพชิตุกามา หุตฺวา รญฺโญ อาโรเจสิ ฯ ราชา ตสฺสา วจนํ สุตฺวา เถรเมตทโวจ อนุฬา ภนฺเต เทวี ปพฺพชิตุกามา ปพฺพาเชถ นนฺติ ฯ น มหาราช อมฺหากํ มาตุคามํ ปพฺพาเชตุํ กปฺปติ ปาฏลิปุตฺเต ปน มยฺหํ ภคินี สงฺฆมิตฺตตฺเถรี นาม อตฺถิ ตํ ปกฺโกสาเปหิ อิมสฺมึ จ ปน มหาราช ทีเป ปุริมกานํ ติณฺณํ สมฺมาสมฺพุทฺธานํ โพธิ ปติฏฺฐาสิ อมฺหากํปิ ภควโต สรสรํสิชาลวิสชฺชนเกน โพธินา อิธ ปติฏฺฐาตพฺพํ ตสฺมา ตถา สาสนํ ปหิเณยฺยาสิ ยถา สงฺฆมิตฺตา โพธึ คเหตฺวา อาคจฺเฉยฺยาติ ฯ สาธุ ภนฺเตติ ราชา เถรสฺส วจนํ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา อมจฺเจหิ สทฺธึ มนฺเตตฺวา อริฏฺฐํ นาม อตฺตโน ภาคิเนยฺยํ อาห สกฺกิสฺสสิ ตฺวํ ปาฏลิปุตฺตํ คนฺตฺวา มหาโพธินา สทฺธึ อยฺยํ สงฺฆมิตฺตตฺเถรึ อาเนตุนฺติ ฯ สกฺกิสฺสามิ เทว สเจ เม ปพฺพชฺชํ อนุชานิสฺสสีติ ฯ คจฺฉ ตาต เถรึ อาเนตฺวา ปพฺพชาหีติ ฯ โส รญฺโญ จ เถรสฺส จ สาสนํ คเหตฺวา เถรสฺส อธิฏฺฐานพเลน เอกทิวเสเนว ชมฺพุโกลปฏฺฏนํ คนฺตฺวา นาวํ อภิรุหิตฺวา สมุทฺทํ อติกฺกมิตฺวา ปาฏลิปุตฺตเมว อคมาสิ ฯ อนุฬาปิ โข เทวี ปญฺจหิ กญฺญาสเตหิ ปญฺจหิ จ อนฺเตปุริกาสเตหิ สทฺธึ ทส สีลานิ สมาทยิตฺวา กาสายานิ วตฺถานิ อจฺฉาเทตฺวา นครสฺส เอกเทเส อุปสฺสยํ การาเปตฺวา นิวาสํ กปฺเปสิ ฯ อริฏฺโฐปิ ตํทิวสเมว คนฺตฺวา รญฺโญ สาสนํ อปฺเปสิ เอวญฺจ อโวจ ปุตฺโต เต เทว มหินฺทตฺเถโร เอวมาห สหายกสฺส กิร เต เทวานํปิยติสฺสสฺส ภาตุ ชายา อนุฬา นาม เทวี ปพฺพชิตุกามา ตํ ปพฺพาเชตุํ อยฺยํ สงฺฆมิตฺตตฺเถรึ ปหิณถ อยฺยาเยว จ สทฺธึ มหาโพธินฺติ ฯ เถรสฺส สาสนํ อาโรเจตฺวา สงฺฆมิตฺตตฺเถรึ อุปสงฺกมิตฺวา เอวมาห อยฺเย ตุมฺหากํ ภาตา มหินฺทตฺเถโร มํ ตุมฺหากํ สนฺติเก เปเสสิ เทวานํปิยติสฺสรญฺโญ ภาตุ ชายา อนุฬา เทวี ปญฺจหิ กญฺญาสเตหิ ปญฺจหิ จ อนฺเตปุริกาสเตหิ สทฺธึ ปพฺพชิตุกามา ตํ กิร อาคนฺตฺวา ปพฺพาเชถาติ ฯ สา ตาวเทว ตุริตตุริตา รญฺโญ สนฺติกํ คนฺตฺวา เอวมาห มหาราช มยฺหํ ภาตา มหินฺทตฺเถโร เอวํ ปหิณิ รญฺโญ กิร ภาตุ ชายา อนุฬา นาม เทวี ปญฺจหิ กญฺญาสเตหิ ปญฺจหิ จ อนฺเตปุริกาสเตหิ สทฺธึ ปพฺพชิตุกามา มยฺหํ อาคมนํ อุทิกฺขติ อิจฺฉามหํ มหาราช ตมฺพปณฺณิทีปํ คนฺตุนฺติ ฯ ราชา อาห อมฺม ปุตฺโตปิ เม มหินฺทตฺเถโร นตฺตา จ สุมนสามเณโร มํ ฉินฺนหตฺถํ วิย กโรนฺตา ตมฺพปณฺณิทีปํ คตา ตสฺส มยฺหํ เตปิ อปสฺสนฺตสฺส อุปฺปนฺโน โสโก ตว มุขํ ปสฺสนฺตสฺส วูปสมติ อลํ อมฺม มา อคมาสีติ ฯ ภาริยํ เม มหาราช ภาตุโน วจนํ อนุฬาปิ ขตฺติยา อิตฺถีสหสฺสปริวุตา ปพฺพชฺชาปุเรกฺขารา มํ ปฏิมาเนติ คจฺฉามหํ มหาราชาติ ฯ เตนหิ อมฺม มหาโพธึ คเหตฺวา คจฺฉาหีติ ฯ

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๙๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องเวรัญชพราหมณ์”