Saṃvidhāvahārakathā niṭṭhitā.

{119} Saṅketakammanti sañjānanakammaṃ. Kālaparicchedavasena saññāṇakaraṇanti attho. Ettha ca purebhattaṃ avaharāti vutte ajja vā purebhattaṃ avaharatu sve vā anāgate vā saṃvacchare natthi visaṅketo ubhinnampi ocarake vuttanayeneva pārājikaṃ. Sace pana ajja purebhattaṃ avaharāti vutte sve harati ajjāti niyāmitaṃ taṃ saṅketaṃ atikkamma pacchā avahaṭaṃ hoti. Sace sve purebhattaṃ avaharāti vutte ajja purebhattaṃ harati sveti niyāmitaṃ taṃ saṅketaṃ appatvā pure avahaṭaṃ hoti. Evaṃ avaharantassa avahārakasseva pārājikaṃ mūlaṭṭhassa anāpatti. Sve purebhattanti vutte tadaheva vā sve pacchābhattaṃ vā harantopi taṃ saṅketaṃ pure ca pacchā ca haratīti veditabbo. Eseva nayo pacchābhattarattindivesupi. Purimayāmamajjhimayāmapacchimayāmakālajuṇhamāsautusaṃvaccharādivasenāpi cettha saṅketavisaṅketatā veditabbā. Purebhattaṃ harāti vutte purebhattameva harissāmīti vāyamantassa pacchā bhattaṃ hoti ettha kathanti. Mahāsumatthero tāva āha purebhattappayogova eso Tasmā mūlaṭṭho na muccatīti. Mahāpadumatthero panāha kālaparicchedaṃ atikkantattā visaṅketaṃ tasmā mūlaṭṭho muccatīti.

Saṅketakammakathā niṭṭhitā.

{120} Nimittakammanti saññuppādanatthaṃ kassaci nimittassa karaṇaṃ. Taṃ akkhiṃ vā nikkhanissāmītiādinā nayena tidhā vuttaṃ. Aññampi panettha hatthalaṅghanapāṇippahāraaṅgulipothanagīvūpanāmana- khipitaukkāsanādimanekappakāraṃ saṅgahetabbaṃ. Sesamettha saṅketakamme vuttanayamevāti.

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๒๗๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “บทภาชนีย์ มาติกา”