Dūtakathā niṭṭhitā.
{175} Araho rahosaññiniddesādīsu. Arahoti sammukhe. Rahoti parammukhe. Tattha yo upaṭṭhānakāle veribhikkhumhi bhikkhūhi saddhiṃ āgantvā purato nisinneyeva andhakāradosena tassa āgatabhāvaṃ ajānanto aho vata itthannāmo hato assa corāpi nāma taṃ na hananti sappo na ḍaṃsati na koci satthaṃ vā visaṃ vā āharatīti tassa maraṇaṃ abhinandanto īdisāni vacanāni ullapati ayaṃ araho rahosaññī ullapati nāma. Sammukhe ca tasmiṃ parammukhasaññīti attho. Yo pana taṃ purato nisinnaṃ disvā puna upaṭṭhānaṃ katvā gatehi bhikkhūhi saddhiṃ gatepi tasmiṃ idheva so nisinnoti saññī hutvā purimanayeneva ullapati ayaṃ raho arahosaññī ullapati nāma. Eteneva upāyena araho arahosaññī raho rahosaññī ca veditabbo 1-. Catunnampi cetesaṃ vācāya vācāya dukkaṭanti veditabbaṃ.
Idāni maraṇasaṃvaṇṇanāya vibhāgadassanatthaṃ vuttesu pañcasu kāyena saṃvaṇṇanādimātikāniddesesu. Kāyena vikāraṃ dassetīti yathā so jānāti satthaṃ vā āharitvā visaṃ vā khāditvā
Rajjuyā vā ubbandhitvā sobbhādīsu vā papatitvā yo marati so kira dhanaṃ vā labhati yasaṃ vā labhati saggaṃ vā gacchatīti ayamattho etena vuttoti tathā hatthamuddhādīhi dasseti. Vācāya bhaṇatīti tamevatthaṃ vākyabhedaṃ katvā bhaṇati. Tatiyavāro ubhayavasena vutto. Sabbattha saṃvaṇṇanāya payoge payoge dukkaṭaṃ. Tassa dukkhuppattiyaṃ saṃvaṇṇakassa thullaccayaṃ. Yaṃ uddissa saṃvaṇṇanā katā tasmiṃ mate saṃvaṇṇanākkhaṇeyeva saṃvaṇṇakassa pārājikaṃ. So taṃ na jānāti añño ñatvā laddho vata me sukhuppattiupāyoti tāya saṃvaṇṇanāya marati anāpatti. Dvinnaṃ uddissa saṃvaṇṇanāya katāya eko ñatvā marati pārājikaṃ dvepi maranti pārājikañca akusalarāsi ca. Esa nayo sambahulesu. Anuddissa maraṇaṃ saṃvaṇṇento āhiṇḍati yo yo taṃ saṃvaṇṇanaṃ ñatvā marati sabbo tena mārito hoti. Dūtena saṃvaṇṇanāya. Asukannāma gehaṃ vā gāmaṃ vā gantvā itthannāmassaeva maraṇavaṇṇaṃ saṃvaṇṇehīti sāsane ārocitamatte dukkaṭaṃ. Yassatthāya pahito tassa dukkhuppattiyā mūlaṭṭhassa thullaccayaṃ maraṇe pārājikaṃ. Dūto ñāto dāni ayaṃ saggamaggoti tassa anārocetvā attano ñātakassa vā sālohitassa vā āroceti tasmiṃ mate visaṅketo hoti mūlaṭṭho muccati. Dūto tatheva cintetvā sayaṃ saṃvaṇṇanāya vuttaṃ katvā marati visaṅketova. Anuddissa Pana sāsane ārocite yattakā dūtassa saṃvaṇṇanāya maranti tattakā pāṇātipātā. Sace mātāpitaro maranti ānantariyampi hoti. {176} Lekhāsaṃvaṇṇanāya. Lekhaṃ chindatīti paṇṇe vā potthake vā akkharāni likhati yo satthaṃ vā āharitvā papāte vā papatitvā aññehi vā aggippavesanaudakappavesanādīhi upāyehi marati so idañcīdañca labhatīti vā tassa dhammo hotīti vā. Etthāpi dukkaṭathullaccayapārājikā vuttanayeneva veditabbā. Uddissa likhite pana yaṃ uddissa likhitaṃ tasseva maraṇe pārājikaṃ. Bahū uddissa likhite yattakā maranti tattakā pāṇātipātā. Mātāpitūnaṃ maraṇe ānantariyaṃ. Anuddissa likhitepi eseva nayo. Bahū marantīti vipaṭisāre uppanne taṃ potthakaṃ jhāpetvā vā yathā vā akkharāni na paññāyanti tathā katvā muccati. Sace so parassa potthako hoti uddissa likhito vā hotu anuddissa likhito vā gahitaṭṭhāne ṭhapetvā muccati. Sace mūlena kīto hoti potthakassāmikānaṃ potthakaṃ yesaṃ hatthato mūlaṃ gahitaṃ tesaṃ mūlaṃ datvā muccati. Sace sambahulā maraṇavaṇṇaṃ likhissāmāti ekajjhāsayā hutvā eko tālarukkhaṃ ārohitvā paṇṇaṃ chindati eko āharati eko potthakaṃ karoti eko likhati eko sace kaṇṭakalekhā hoti masiṃ makkheti masiṃ makkhetvā taṃ potthakaṃ sajjetvā sabbeva sabhāyaṃ vā āpaṇe vā yattha vā Pana lekhādassanakotuhalakā bahū sannipatanti tattha ṭhapenti. Taṃ vācāpetvā sace eko marati sabbesaṃ pārājikaṃ. Sace bahukā maranti vuttasadisova nayo. Vipaṭisāre pana uppanne taṃ potthakaṃ sace mañjusāya gopenti añño ca naṃ disvā nīharitvā puna bahūnaṃ dasseti neva muccanti. Tiṭṭhatu mañjusā sacepi taṃ potthakaṃ nadiyā vā samudde vā khipanti vā dhovanti vā khaṇḍākhaṇḍaṃ vā chindanti aggimhi vā jhāpenti yāva saṅghaṭitepi duddhote dujjhāpite vā paṇṇe akkharāni paññāyanti tāva na muccanti. Yathā pana akkharāni na paññāyanti tatheva kate muccantīti.