Ānubhāvena tesaṃ bahukulaputtānaṃ icchāvasena pāsādavihāraaḍḍhayogādīni samañcapīṭhakattharaṇāni senāsanāni nimminitvā dātuṃ punadivase cettha ekacce ativiya kilantarūpā honti te gāravena bhikkhūnaṃ purato ṭhatvā bhattānipi na uddisāpenti ahaṃ kho panetesaṃ bhattānipi uddisituṃ pahomīti. Iti paṭisañcikkhantassa athakho āyasmato dabbassa mallaputtassa etadahosi yannūnāhaṃ saṅghassa senāsanañca paññāpeyyaṃ bhattāni ca uddiseyyanti. Nanu ca imāni dve ṭhānāni bhassārāmatādimanuyuttassa yuttāni ayañca khīṇāsavo nippapañcārāmo imassa kasmā imāni paṭibhaṃsūti. Pubbapaṭṭhanāya coditattā. Sabbabuddhānaṃ kira imaṃ ṭhānantaraṃ pattā sāvakā hontiyeva. Ayañca padumuttarassa bhagavato kāle aññatarasmiṃ kule pacchājāto imaṃ ṭhānantaraṃ pattassa bhikkhuno ānubhāvaṃ disvā aṭṭhasaṭṭhiyā bhikkhusatasahassehi saddhiṃ bhagavantaṃ satta divasāni nimantetvā mahādānaṃ datvā pādamūle nipatitvā anāgate tumhādisassa buddhassa uppannakāle ahampi itthannāmo tumhākaṃ sāvako viya senāsanapaññāpako ca bhattuddesako ca assanti paṭṭhanaṃ akāsi. Bhagavā anāgataṃsañāṇaṃ pesetvā addasa. Disvā ca ito kappasatasahassassa accayena gotamo nāma buddho uppajjissati tadā tvaṃ dabbo nāma mallaputto hutvā jātiyā sattavasso nikkhamma pabbajitvā arahattaṃ sacchikarissasi imañca ṭhānantaraṃ lacchasīti byākāsi. So tato pabhūti dānasīlādīni pūrayamāno devamanussasampattiṃ anubhavitvā amhākaṃ bhagavato kāle tena bhagavatā byākatasadisameva arahattaṃ sacchākāsi. Athassa rahogatassa kiṃ nukho ahaṃ saṅghassa veyyāvaccaṃ kareyyanti cintayato tāya pubbapaṭṭhanāya coditattā imāni dve ṭhānāni paṭibhaṃsūti. Athassa etadahosi ahaṃ kho anissaro attani satthārā saddhiṃ ekaṭṭhāne vasāmi sace maṃ bhagavā anujānissati imāni dve ṭhānāni samādiyissāmīti bhagavato santikaṃ agamāsi. Tena vuttaṃ athakho āyasmā dabbo mallaputto .pe. Bhattāni ca uddisitunti. Atha naṃ bhagavā sādhu sādhu dabbāti sampahaṃsitvā yasmā arahati evarūpo agatigamanaparibāhiro bhikkhu imāni dve ṭhānāni vicāretuṃ tasmā tenahi tvaṃ dabba saṅghassa senāsanañca paññāpehi bhattāni ca uddisāhīti āha. Bhagavato paccassosīti bhagavato vacanaṃ paṭiassosi abhimukho assosi. Sampaṭicchīti vuttaṃ hoti. Paṭhamaṃ dabbo yācitabboti kasmā bhagavā yācāpeti. Garahamocanatthaṃ. Passati hi bhagavā anāgate dabbassa imaṃ ṭhānaṃ nissāya mettiyabhummajakānaṃ vasena mahāupaddavo uppajjissati tatra keci garahissanti ayaṃ tuṇhībhūto attano kammaṃ akatvā kasmā īdisaṃ ṭhānaṃ vicāretīti tato aññe vakkhanti ko imassa doso eso teheva yācitvā ṭhapitoti evaṃ garahato muccissatīti. Evaṃ garahamocanatthaṃ yācāpetvāpi puna yasmā asammate bhikkhusmiṃ saṅghamajjhe kiñci kathiyamāne khiyyanadhammo uppajjati Ayaṃ kasmā saṅghamajjhe uccāsaddaṃ karoti issariyaṃ dassetīti sammate pana kathente mā āyasmanto kiñci avacuttha sammato ayaṃ kathetu yathāsukhanti vattāro bhavanti asammatañca abhūtena abbhācikkhantassa lahukāpatti hoti dukkaṭamattā sammataṃ pana abbhācikkhato garukatarā pācittiyāpatti hoti atha sammato bhikkhu āpattiyā garukabhāvena verikehipi duppaddhaṃsiyataro hoti tasmā taṃ āyasmantaṃ sammannāpetuṃ byattena bhikkhunāti ādimāha. Kiṃ pana dve sammatiyo ekassa dātuṃ vaṭṭantīti. Na kevalaṃ dve sace pahoti terasāpi dātuṃ vaṭṭanti. Appahontānaṃ pana ekāpi dvinnaṃ vā tiṇṇaṃ vā dātuṃ na vaṭṭati. {382} Sabhāgānanti guṇasabhāgānaṃ na mittasanthavasabhāgānaṃ. Tenevāha ye te bhikkhū suttantikā tesaṃ ekajjhantiādiṃ. Yāvatikā hi suttantikā honti te uccinitvā ekato tesaṃ anurūpameva senāsanaṃ paññāpeti evaṃ sesānaṃ. Kāyadaḷhībahulāti kāyassa daḷhabhāvakaraṇabahulā kāyaposanabahulāti attho. Imāyapīme āyasmanto ratiyāti imāya saggamaggassa tiracchānabhūtāya tiracchānakathāya ratiyā. Acchissantīti viharissanti. Tejodhātuṃ samāpajjitvā tenevālokenāti tejokasiṇacatutthajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya abhiññāñāṇena aṅgulijjalanaṃ adhiṭaṭhāya teneva tejodhātusamāpattiyā janitena aṅgulijjālālokenāti attho. Ayaṃ pana therassa ānubhāvo na cirasseva sakalajambūdīpe pākaṭo ahosi. Taṃ sutvā iddhipāṭihāriyaṃ Daṭṭhukāmā āgamiṃsu. Apissu bhikkhū sañcicca vikāle āgacchanti. Te sañcicca dūre apadisantīti jānantāva dūre apadisanti. Kathaṃ. Amhākaṃ āvuso dabba gijjhakūṭeti iminā nayena. Aṅguliyā jalamānāya purato purato gacchatīti sace eko bhikkhu hoti sayameva gacchati sace bahū honti bahū attabhāve nimmināti sabbe attanā sadiseeva. Senāsanaṃ paññāpeti ayaṃ mañcoti ādīsu pana there ayaṃ mañcoti vadante nimmitāpi attano attano gataṭṭhāne ayaṃ mañcoti vadanti. Evaṃ sabbapadesu. Ayaṃ hi nimmitānaṃ dhammatā

เล่มที่ ๑ มหาวิภังค์ ภาค ๑๔๑๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องพระทัพพมัลลบุตร”