อรรถกถาบาลี อักษรไทย
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
@๗ ฉ.ม. เวฬุวเนเยว. ๘ ฉ.ม., อิ. ปติฏฺฐาสิ.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
ถามว่า เพราะเหตุไร.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
อุปฏฺฐากปริจฺเฉทวณฺณนา
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
ตอบว่า เพราะว่าตั้งแต่การหยั่งลงสู่ครรภ์ของมารดาของพระโพธิสัตว์ผู้เป็นพระสัพพัญญูทั้งหลายมีปาฏิหาริย์หลายอย่างดังได้กล่าวแล้วในตอนก่อน ผิว่า เมืองเกิดบิดามารดาภรรยาบุตรของพระโพธิสัตว์เหล่านั้นไม่พึงปรากฏ เมืองเกิดบิดาบุตรของบุคคลนี้ก็ไม่ปรากฏ.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
[๑๑] อุปฏฺฐากปริจฺเฉเท ปน ๑- อานนฺโทติ นิพทฺธุปฏฺฐากภาวํ สนฺธาย วุตฺตํ. ภควโต หิ ปฐมโพธิยํ อนิพทฺธา ๒- อุปฏฺฐากา อเหสุํ. ๒- เอกทา นาคสมาโล ปตฺตจีวรํ คเหตฺวา วิจริ, เอกทา นาคิโต, เอกทา อุปวาโณ, เอกทา สุนกฺขตฺโต, เอกทา จุนฺโท สมณุทฺเทโส, เอกทา สาคโต, เอกทา เมฆิโย. ตตฺถ เอกทา ภควา นาคสมาลตฺเถเรน สทฺธึ อทฺธานมคฺคปฏิปนฺโน เทฺวธาปถํ ปตฺโต. เถโร มคฺคา โอกฺกมฺม "ภควา อหํ อิมินา มคฺเคน คจฺฉามี"ติ อาห. อถ นํ ภควา "เอหิ ภิกฺขุ อิมินา มคฺเคน คจฺฉามา"ติ อาห. โส "หนฺท ภควา ตุมฺหากํ ปตฺตจีวรํ คณฺหถ, อหํ อิมินา คคฺเคน คจฺฉามี"ติ วตฺวา ปตฺตจีวรํ ภูมิยํ ๓- ฐเปตุํ อารทฺโธ. อถ นํ ภควา "อาหร ภิกฺขู"ติ วตฺวา ปตฺตจีวรํ คเหตฺวา คโต. ตสฺสปิ ภิกฺขุโน อิตเรน มคฺเคน คจฺฉโต โจรา ปตฺตจีวรญฺเจว หรึสุ, สีสํ จ ภินฺทึสุ. โส "ภควา อิทานิ เม ปฏิสรณํ, น อญฺโญ"ติ จินฺเตตฺวา โลหิเตน คลิเตน ๔- ภควโต สนฺติกํ อาคมิ. ๕- "กิมิทํ ภิกฺขู"ติ จ วุตฺเต ตํ ปวุตฺตึ อาโรเจสิ. อถ นํ ภควา "มา จินฺตยิ ภิกฺขุ, เอตํ ๖- การณํเยว ตํ นิวารยิมฺหา"ติ ๖- วตฺวา ตํ สมสฺสาเสสิ.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
ผู้นี้เห็นจะเป็นเทวดา ท้าวสักกะมารหรือพรหม และสำคัญว่าปาฏิหาริย์เช่นนี้ของเทวดาทั้งหลายไม่น่าอัศจรรย์ พึงสำคัญถึงปาฏิหาริย์อันไม่ควรฟัง ไม่ควรเชื่อ. แต่นั้น การตรัสรู้ไม่พึงมี เมื่อไม่มีการตรัสรู้ การอุบัติของพระพุทธเจ้าก็ไม่มีประโยชน์ คำสอนก็ไม่นำให้พ้นไปจากทุกข์ เพราะฉะนั้น เมื่อบุตรสมควรแก่ตระกูลและวงศ์ของพระโพธิสัตว์ทั้งปวงเกิด ควรออกบวช นี้แลเป็นวงศ์ นี้เป็นประเพณี. เพราะฉะนั้น ควรนำวาระหลายๆ อย่างมาแสดงด้วยสามารถแห่งบุตรเป็นต้น. สมฺพหุลปริจฺเฉทวณฺณนา
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
เอกทา ปน ภควา เมฆิยตฺเถเรน สทฺธึ ปาจีนวํสมิคทาเย ชนฺตุคามํ อคมาสิ. ตตฺราปิ เมฆิโย ชนฺตุคาเม ปิณฺฑาย จริตฺวา นทีตีเร ปาสาทิกํ อมฺพวนํ ทิสฺวา "ภควา ตุมฺหากํ ปตฺตจีวรํ คณฺหถ, อหํ ตสฺมึ อมฺพวเน สมณธมฺมํ กโรมี"ติ วตฺวา ภควาตา ติกฺขตฺตุํ นิวาริยมาโนปิ คนฺตฺวา อกุสลวิตกฺเกหิ อชฺฌาปนฺโน ๗- ปจฺจาคนฺตฺวา ตํ ปวุตฺตึ อาโรเจสิ. ตํปิ ภควา "อิทเมว เต การณํ สลฺลกฺเขตฺวา นิวารยิมฺหา"ติ วตฺวา อนุปุพฺเพน สาวตฺถึ
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
ในสัมพหุลวาระ พึงทราบบุตรทั้ง ๗ ตามลำดับของพระพุทธเจ้า ๗ พระองค์เหล่านี้ก่อน คือ
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
สมวัตตักขันธะ อตุละ สุปปพุทธะ อุตตระ สัตถวาหะ วิชิตเสนะ ราหุลเป็นที่ ๗.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
ในบรรดาบุตรเหล่านั้น เมื่อเจ้าชายราหุลประสูติ พวกราชบุรุษนำหนังสือบอกข่าว มาวางไว้บนพระหัตถ์ของพระมหาบุรุษ.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที