อรรถกถาบาลี อักษรไทย

อถ จตุตฺโถ วุตฺตนเยเนว อาคนฺตฺวา อภาสิ. ตตฺถ คตาเสติ นิพฺเพมติกสรณคมเนน คตา. โสปิ คนฺตฺวา ยถาฐาเนเยว อฏฺฐาสิ.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

พรหมอธิบายว่า ข้าแต่พระผู้มีพระภาคเจ้า ข้าพระองค์เป็นผู้มาแล้วเพื่อชมนาครุ่น ที่ฝึกแล้วด้วยความเพียรเป็นเครื่องประกอบอันยอดเยี่ยมเห็นปานนี้เหล่านี้. แม้พรหมองค์นั้นก็ได้ไปยืนตามตำแหน่งนั่นแล. ถัดมาองค์ที่สี่ ก็ได้มากล่าวตามนัยที่กล่าวแล้วนั่นเอง.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

เทวตาสนฺนิปาตวณฺณนา

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า ถึงแล้ว คือ ถึงแล้วด้วยการถึงสรณะที่ไม่มีความสงสัย.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๓๓๓] อถ ภควา โอโลเกนฺโต ปฐวีตลโต ยาว จกฺกวาฬมุขวฏฺฏิปริจฺเฉทา ตโต ๓- ยาว อกนิฏฺฐพฺรหฺมโลกา เทวตาสนฺนิปาตํ ทิสฺวา จินฺเตสิ "มหา อยํ เทวตาสมาคโม, ภิกฺขู ปน เอวํ มหาเทวตาสมาคโม"ติ น ชานนฺติ, หนฺท เนสํ อาจิกฺขิสฺสามี"ติ. เอวํ จินฺเตตฺวา "อถโข ภควา ภิกฺขู อามนฺเตสี"ติ สพฺพํ วิตฺถาเรตพฺพํ.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

แม้พรหมองค์นั้นก็ได้ไปยืนตามตำแหน่งนั่นแล.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

ตตฺถ เอตปรมาติ เอตํ ปรมํ ปมาณํ เอเตสนฺติ เอตปรมา. อิทานิ พุทฺธานํ ปน อภาวา "เยปิ เต ภิกฺขเว เอตรหี"ติ ตติโย วาโร น วุตฺโต. อาจิกฺขิสฺสามิ ภิกฺขเวติ กสฺมา อาห? เทวตานํ จิตฺตกลฺลตาชนนตฺถํ. เทวตา กิร จินฺเตสุํ "ภควา เอวํ มหนฺเต สมาคเม มเหสกฺขานํเยว เทวตานํ นามโคตฺตานิ กเถสฺสติ, อปฺเปสกฺขานํ กึ กเถสฺสตี"ติ. อถ ภควา "อิมา เทวตา กึ จินฺเตนฺตี"ติ อาวชฺเชนฺโต มุเขน หตฺถํ ปเวเสตฺวา หทยมํสํ มทฺทนฺโต

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้า เมื่อได้ทรงสำรวจดูตั้งแต่พื้นแผ่นดินจนจรดกำหนดขอบปากจักรวาล จากกำหนดขอบปากจักรวาลจนจรดพรหมโลก ทอดพระเนตรเห็นการประชุมของเทวดาแล้ว จึงทรงพระดำริว่า สมาคมเทวดานี้ใหญ่. ฝ่ายพวกภิกษุไม่ทราบว่า สมาคมเทวดานี้ใหญ่อย่างนี้ เอาเถิด เราจะบอกพวกเธอ เมื่อทรงพระดำริอย่างนั้นเสร็จแล้ว ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าก็ตรัสเรียกภิกษุ ด้วยประการฉะนี้.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

พึงขยายให้กว้างทั้งหมด.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บรรดาคำเหล่านั้น คำว่า มีเท่านี้เป็นอย่างยิ่ง คือ ชื่อว่ามีเท่านี้เป็นอย่างยิ่ง เพราะเท่านี้เป็นประมาณอย่างยิ่งของพระพุทธเจ้าเหล่านั้น. แต่เพราะบัดนี้ ไม่มีพระพุทธเจ้าทั้งหลาย จึงไม่ตรัสครั้งที่สามว่า ภิกษุทั้งหลาย! แม้พระพุทธเจ้าเหล่านั้นใดในบัดนี้.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า ภิกษุทั้งหลาย เราจะบอก ความว่า

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

ถามว่า ทำไมจึงตรัส.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๔๗๖

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๗. มหาสมัยสูตร”