อรรถกถาบาลี อักษรไทย

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า พวกเหล่านั้น ไปถึงกลางป่าทางเวหา คือ พวกครุฑเหล่านั้นถึงป่าใหญ่นี้โดยทางอากาศนั่นเอง. บทว่า ชื่อของพวกเหล่านั้นว่าจิตระและสุบรรณ คือ ครุฑเหล่านั้นชื่อจิตระและสุบรรณ.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

@๔ ฉ.ม. กาลกญฺจา ๕ สี.,อิ. มหาภึสาติ เอเตหิ สหาคโตติ? อจฺฉนฺทิกตฺตา. เตปิ หิ อจฺฉนฺทิกา อภพฺพา, อยํปิ ตาทิโสเยว. ตสฺมา ธาตุโส สํสนฺทมาโน อาคโต.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า ในครั้งนั้นได้มีการอภัยแก่พวกนาคราช พระพุทธเจ้าทรงทำความปลอดภัยจากสุบรรณ คือ (เพราะเหตุใด) เพราะเหตุนั้น พวกนาคและครุฑทั้งหมดนั้น ทักกันด้วยวาจาที่สุภาพคุยกันเพลิดเพลิน เหมือนเพื่อนและเหมือนญาติ สวมกอดกันจับมือกันวางมือบนจะงอยบ่า มีจิตร่าเริงยินดี.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

สตญฺจ พลิปุตฺตานนฺติ พลิโน มหาอสุรสฺส ปุตฺตสตํ. สพฺเพ เวโรจนามกาติ สพฺเพ อตฺตโน มาตุลสฺส ราหุสฺเสว นามธรา. สนฺนยฺหิตฺวา พลึ เสนนฺติ อตฺตโน พลิเสนํ สนฺนาหิตฺวา ๑- สพฺเพ กตสนฺนาหาว หุตฺวา. ราหุภทฺทมุปาคมุนฺติ ราหุํ อสุรินฺทํ อุปสงฺกมึสุ. สมโยทานิ ภทฺทนฺเตติ ภทฺทํ ตว โหตุ, สมโย เต ภิกฺขูนํ สมิตึ วนํ อุปสงฺกมิตฺวา ภิกฺขุสํฆทสฺสนายาติ อตฺโถ.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า พวกนาค พวกสุบรรณ ทำพระพุทธเจ้าให้เป็นสรณะ คือ พวกเขาเหล่านั้นถึงพระพุทธเจ้าเป็นที่พึ่งที่ระลึก.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๓๔๐] อาโป จ เทวา ปฐวี จ เตโช วาโย ตทาคมุนฺติ อาโปกสิณาทีสุ ปริกมฺมํ กตฺวา นิพฺพตฺตา อาโปติ อาทินามกา เทวา ตทา อาคมุํ. วรุณา วารุณา ๒- เทวา, โสโม จ ยสสา สหาติ วรุณเทวตา, วารุณเทวตา, โสมเทวตาติ เอวํนามกา จ เทวา ยสสา นาม เทเวน สหาคตาติ อตฺโถ. เมตฺตากรุณากายิกาติ เมตฺตาฌาเน จ กรุณาฌาเน จ ปริกมฺมํ กตฺวา นิพฺพตฺตา เทวตา. อาคู เทวา ยสสฺสิโนติ เอเตปิ มหายสา เทวา อาคตา.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

พวกที่อยู่ในทะเลหลวงคือพวกอสูร ผู้อาศัยทะเล ซึ่งถูกพระอินทร์ผู้เป็นราชาแห่งเทพ ซึ่งมีพระนามว่าท้าววชิรหัตถ์ (มีวชิราวุธในพระหัตถ์) ปราบเมื่อคราวก่อน เพราะเหตุนางสุชาดาลูกสาวของอสูร แม้เหล่าใด แม้เหล่านั้นทั้งหมด เป็นพี่น้องของท้าววาสวะ (พระอินทร์) พวกเหล่านั้นมีฤทธิ์มียศ.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า พวกกาลกัญชามีกายใหญ่พิลึก คือ และพวกอสูรกาลกัญชานิรมิตร่างใหญ่ น่าสะพรึงกลัวแล้วก็มา.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า พวกอสูรตระกูลทานเวฆัส ได้แก่ พวกอสูรถือธนูเหล่าอื่นชื่อทานเวฆัส.

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า เวปจิตติ สุจิตติ และปหาราทะกับนมุจี ได้แก่ และพวกอสูรเหล่านี้ คือ อสูรชื่อเวปจิตติ ๑ อสูรชื่อสุจิตติ ๑. #-

อรรถกถา ฉบับแปลไทย

บทว่า กับนมุจี ได้แก่ และมาร ชื่อนมุจิ ผู้เป็นเทวบุตร ก็มาพร้อมกับอสูรเหล่านั้นนั่นแล. อสูรเหล่านี้อยู่ในทะเล แต่นมุจีนี้อยู่ในเทวโลกชั้นปรนิมมิต เหตุไรจึงมาพร้อมกับอสูรเหล่านั้น? เพราะเป็นพวกไม่ถูกใจ เป็นพวกอภัพ. ส่วนนมุจีนี้ก็เช่นกันนั่นแหละ ธาตุถูกกัน เพราะฉะนั้นจึงมา. ____________________________ #- ปหาราทะ หายไป.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๔๙๑

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๗. มหาสมัยสูตร”