Sanaṅkumārakathāvaṇṇanā

[284] Anabhisambhavanīyoti apattabbo, na taṃ devā tāvatiṃsā passantīti attho. Cakkhupathasminti cakkhupasāde āpāthe vā. So devānaṃ cakkhussa āpāthe sambhāvanīyo pattabbo na ahosi, nābhibhavatīti vuttaṃ hoti. Heṭṭhā heṭaṭhā hi devatā uparūparidevatānaṃ oḷārikaṃ katvā māpitameva attabhāvaṃ passituṃ sakkonti. Vedapaṭilābhanti tuṭṭhipaṭilābhaṃ. Adhunābhisitto rajjenāti sampattiyā abhisitto rajjena. Ayaṃ panattho duṭṭhagāmaṇiabhayavatthunā dīpetabbo:-

so kira dvattiṃsa damiḷarājāno vijitvā anurādhapure pattābhiseko tuṭṭhisomanassena māsaṃ niddaṃ na labhi, tato "niddaṃ na labhāmi bhante"ti bhikkhusaṃghassa ācikkhi. Tenahi mahārāja ajja uposathaṃ adhiṭṭhāhīti. So ca uposathaṃ adhiṭṭhāsi. Saṃgho gantvā "cittayamakaṃ sajjhāyathā"ti aṭṭha ābhidhammikabhikkhū pesesi. Te gantvā "nipajjatu mahārājā"ti vatvā sajjhāyaṃ ārabhiṃsu. Rājā sajjhāyaṃ suṇantova niddaṃ okkami. Therā rājānaṃ mā pabodhayitthāti pakkamiṃsu. Rājā dutiyadivase suriyuggamaneva pabujjhitvā there apassanto "kuhiṃ ayyā"ti pucchi. Tumhākaṃ niddokkamanabhāvaṃ ñatvā gatāti. Natthi bho mayhaṃ ayyakassa dārakānaṃ ajānanabhesajjaṃ nāma, yāva niddābhesajjaṃpi jānantiyevāti āha.

Pañcasikhoti pañcasikhagandhabbasadiso hutvā. Pañcasikhagandhabbadevaputtassa kira sabbadevaputtā attabhāvaṃ mamāyanti. Tasmā brahmāpi tādisaṃyeva attabhāvaṃ nimminitvā pāturahosi. Pallaṅkena nisīdīti pallaṅkaṃ ābhujitvā nisīdi.