อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Vā nandāpokkharaṇī vā mayhaṃ kiṃ karissati, jātibhūmiyeva mahārāja sattānaṃ sukhā, maṃ tattheva kandarapāde visajjehī"ti. Sakko taṃ tattha visajjetvā "mama vacanaṃ karissasī"ti āha. Karissāmi mahārājāti. Pañcasīlāni gahetvā akhaṇḍāni katvā rakkha, katipāhena taṃ etāsaṃ jeṭṭhakaṃ karissāmīti. Sā tathā akāsi.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Sakko katipāhassa accayena "sakkā nu kho sīlaṃ rakkhitun"ti gantvā maccharūpena uttānako hutvā tassā purato udakapiṭṭhe otarati, sā "matamacchako bhavissatī"ti gantvā sīse aggahesi, maccho naṅguṭṭhaṃ cālesi, sā "jīvati maññe"ti udake visajjesi. Sakko ākāse ṭhatvā "sādhu sādhu rakkhasi sikkhāpadaṃ, evaṃ taṃ rakkhamānaṃ katipāheneva devanāṭkānaṃ jeṭṭhakaṃ karissāmī"ti āha. Tassāpi pañca vassasatāni āyu ahosi. Ekadivasaṃpi udarapūraṃ nālattha, sukkhitvā parisukkhitvā milāyamānāpi sīlaṃ akhaṇḍaṃ katvā kālaṃ katvā bārāṇasiyaṃ kumbhakāragehe nibbatti.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
สกฺโก กติปาหสฺส อจฺจเยน "สกฺกา นุ โข สีลํ รกฺขิตุนฺ"ติ คนฺตฺวา มจฺฉรูเปน อุตฺตานโก หุตฺวา ตสฺสา ปุรโต อุทกปิฏฺเฐ โอตรติ, สา "มตมจฺฉโก ภวิสฺสตี"ติ คนฺตฺวา สีเส อคฺคเหสิ, มจฺโฉ นงฺคุฏฺฐํ จาเลสิ, สา "ชีวติ มญฺเญ"ติ อุทเก วิสชฺเชสิ. สกฺโก อากาเส ฐตฺวา "สาธุ สาธุ รกฺขสิ สิกฺขาปทํ, เอวํ ตํ รกฺขมานํ กติปาเหเนว เทวนาฏฺกานํ เชฏฺฐกํ กริสฺสามี"ติ อาห. ตสฺสาปิ ปญฺจ วสฺสสตานิ อายุ อโหสิ. เอกทิวสํปิ อุทรปูรํ นาลตฺถ, ๑- สุกฺขิตฺวา ปริสุกฺขิตฺวา มิลายมานาปิ สีลํ อขณฺฑํ กตฺวา กาลํ กตฺวา พาราณสิยํ กุมฺภการเคเห นิพฺพตฺติ.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Sakko "kuhiṃ nibbattā"ti olokento disvā "tato idha ānetuṃ na sakkā, jīvitavuttimassā dassāmī"ti suvaṇṇaelāḷukānaṃ yānakaṃ pūretvā majjhe gāmassa mahallakavesena nisīditvā "elāḷukāni gaṇhathā"ti ukkaṭṭhiṃ akāsi. Samantā gāmavāsikā āgantvā "dehi tātā"ti āhaṃsu. Ahaṃ sīlarakkhakānaṃ demi, tumhe sīlaṃ rakkhathāti. Tāta mayaṃ sīlaṃ nāma kīdisantipi na jānāma, mūlena dehīti. "sīlarakkhakānaṃyeva dammī"ti āha. "etha re kosi ayaṃ elāḷukamahallako"ti sabbepi nivattiṃsu.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
สกฺโก "กุหึ นิพฺพตฺตา"ติ โอโลเกนฺโต ทิสฺวา "ตโต อิธ อาเนตุํ น สกฺกา, ชีวิตวุตฺติมสฺสา ทสฺสามี"ติ สุวณฺณเอลาฬุกานํ ยานกํ ปูเรตฺวา มชฺเฌ คามสฺส มหลฺลกเวเสน นิสีทิตฺวา "เอลาฬุกานิ คณฺหถา"ติ อุกฺกฏฺฐึ อกาสิ. สมนฺตา คามวาสิกา อาคนฺตฺวา "เทหิ ตาตา"ติ อาหํสุ. อหํ สีลรกฺขกานํ เทมิ, ตุเมฺห สีลํ รกฺขถาติ. ตาต มยํ สีลํ นาม กีทิสนฺติปิ น ชานาม, มูเลน เทหีติ. "สีลรกฺขกานํเยว ทมฺมี"ติ อาห. "เอถ เร โกสิ อยํ เอลาฬุกมหลฺลโก"ติ สพฺเพปิ นิวตฺตึสุ.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Sā dārikā pucchi "amma tumhe elāḷukatthāya gatā tucchahatthāva āgatā"ti. Kosi amma elāḷukamahallako "ahaṃ sīlarakkhakānaṃ dammī"ti vadati, imassa dārikāpi sīlaṃ rakkhitvā vaṭṭati, mayaṃ sīlameva na jānāmāti. Sā "mayhaṃ ānītaṃ bhavissatī"ti gantvā "elāḷukaṃ tāta dehī"ti āha. Tvaṃ sīlāni rakkhasi ammāti. Āma tāta sīlaṃ rakkhāmīti. Idaṃ mayā tuyhameva ābhatanti gehadvāre yānakena saddhiṃ ṭhapetvā pakkāmi. Sāpi yāvajīvaṃ sīlaṃ rakkhitvā cavitvā
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
สา ทาริกา ปุจฺฉิ "อมฺม ตุเมฺห เอลาฬุกตฺถาย คตา ตุจฺฉหตฺถาว อาคตา"ติ. โกสิ อมฺม เอลาฬุกมหลฺลโก "อหํ สีลรกฺขกานํ ทมฺมี"ติ วทติ, อิมสฺส ทาริกาปิ ๒- สีลํ รกฺขิตฺวา วฏฺฏติ, ๒- มยํ สีลเมว น ชานามาติ. สา "มยฺหํ อานีตํ ภวิสฺสตี"ติ คนฺตฺวา "เอลาฬุกํ ตาต เทหี"ติ อาห. ตฺวํ สีลานิ รกฺขสิ อมฺมาติ. อาม ตาต สีลํ ๓- รกฺขามีติ. อิทํ มยา ตุยฺหเมว อาภตนฺติ เคหทฺวาเร ยานเกน สทฺธึ ฐเปตฺวา ปกฺกามิ. สาปิ ยาวชีวํ สีลํ รกฺขิตฺวา จวิตฺวา