อรรถกถาบาลี อักษรไทย
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
ตตฺถ ราหุลภทฺเท ตาว ชาเต ปณฺณํ อาหริตฺวา มหาปุริสสฺส หตฺเถ ฐปยึสุ. อถสฺส ตาวเทว สกลสรีรํ โขเภตฺวา ปุตฺตสิเนโห อฏฺฐาสิ. โส จินฺเตสิ "เอกสฺมึ ตาว ชาเต เอวรูโป ปุตฺตสิเนโห, ปโรสหสฺสํ กิร เม ปุตฺตา ภวิสฺสนฺติ, เตสุ เอเกกสฺมึ ชาเต อิมํ สิเนหพนฺธนํ เอวํ วฑฺฒนฺตํ ทุพฺภิชฺชํ ภวิสฺสตีติ ๑- ราหุโล ชาโต พนฺธนํ ชาตนฺ"ติ อาห. ตํทิวสเมว จ รชฺชํ ปหาย นิกฺขนฺโต. เอส นโย สพฺเพสํ ปุตฺตุปฺปตฺติยนฺติ. อยํ ปุตฺตปริจฺเฉโท.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Tattha rāhulabhadde tāva jāte paṇṇaṃ āharitvā mahāpurisassa hatthe ṭhapayiṃsu. Athassa tāvadeva sakalasarīraṃ khobhetvā puttasineho aṭṭhāsi. So cintesi "ekasmiṃ tāva jāte evarūpo puttasineho, parosahassaṃ kira me puttā bhavissanti, tesu ekekasmiṃ jāte imaṃ sinehabandhanaṃ evaṃ vaḍḍhantaṃ dubbhijjaṃ bhavissatīti rāhulo jāto bandhanaṃ jātan"ti āha. Taṃdivasameva ca rajjaṃ pahāya nikkhanto. Esa nayo sabbesaṃ puttuppattiyanti. Ayaṃ puttaparicchedo.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
สุตฺตนา ๒- สพฺพกามา จ, สุจิตฺตา อถ โรจนี ๓-
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Suttanā sabbakāmā ca, sucittā atha rocanī
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
รุจฺจตินี ๔- สุนนฺทา จ พิมฺพา ภวติ สตฺตมาติ เอตา เตสํ สตฺตนฺนํปิ ปุตฺตานํ มาตโร อเหสุํ. พิมฺพา เทวี ปน ราหุลกุมาเร ชาเต ราหุลมาตาติ ปญฺญายิตฺถ. อยํ ภริยาปริจฺเฉโท.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
ruccatinī sunandā ca bimbā bhavati sattamāti etā tesaṃ sattannaṃpi puttānaṃ mātaro ahesuṃ. Bimbā devī pana rāhulakumāre jāte rāhulamātāti paññāyittha. Ayaṃ bhariyāparicchedo.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
วิปสฺสี กกุสนฺโธติ อิเม ปน เทฺว โพธิสตฺตา ปยุตฺตอาชญฺญรถํ อารุยฺห มหาภินิกฺขมนํ นิกฺขมึสุ. สิขี โกนาคมโนติ อิเม เทฺว หตฺถิกฺขนฺธวรคตา หุตฺวา นิกฺขมึสุ. เวสฺสภู โพธิสตฺโต ๕- สุวณฺณสีวิกาย นิสีทิตฺวา นิกฺขมิ. กสฺสโป อุปริปาสาทมหาตเล นิสินฺโนว อานาปานจตุตฺถชฺฌานํ นิพฺพตฺเตตฺวา ฌานา วุฏฺฐาย ตํ ฌานํ ปาทกํ กตฺวา "ปาสาโท คนฺตฺวา ๖- โพธิมณฺเฑ โอตรตู"ติ อธิฏฺฐาสิ. ปาสาโท อากาเสน คนฺตฺวา โพธิมณฺเฑ โอตริ. มหาปุริโสปิ ตโต โอตริตฺวา ภูมิยํ ฐตฺวา "ปาสาโท ยถาฐาเนเยว ปติฏฺฐตู"ติ จินฺเตสิ. โส ยถาฐาเน ปติฏฺฐาสิ. มหาปุริโสปิ สตฺต ทิวสานิ ปธานํ อนุยุญฺชิตฺวา โพธิปลฺลงฺเก นิสีทิตฺวา สพฺพญฺญุตญาณํ ๗- ปฏิวิชฺฌิ. อมฺหากํ ปน โพธิสตฺโต กณฺฐกมารุยฺห ๘- นิกฺขนฺโตติ. อยํ ยานปริจฺเฉโท.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Vipassī kakusandhoti ime pana dve bodhisattā payuttaājaññarathaṃ āruyha mahābhinikkhamanaṃ nikkhamiṃsu. Sikhī konāgamanoti ime dve hatthikkhandhavaragatā hutvā nikkhamiṃsu. Vessabhū bodhisatto suvaṇṇasīvikāya nisīditvā nikkhami. Kassapo uparipāsādamahātale nisinnova ānāpānacatutthajjhānaṃ nibbattetvā jhānā vuṭṭhāya taṃ jhānaṃ pādakaṃ katvā "pāsādo gantvā bodhimaṇḍe otaratū"ti adhiṭṭhāsi. Pāsādo ākāsena gantvā bodhimaṇḍe otari. Mahāpurisopi tato otaritvā bhūmiyaṃ ṭhatvā "pāsādo yathāṭhāneyeva patiṭṭhatū"ti cintesi. So yathāṭhāne patiṭṭhāsi. Mahāpurisopi satta divasāni padhānaṃ anuyuñjitvā bodhipallaṅke nisīditvā sabbaññutañāṇaṃ paṭivijjhi. Amhākaṃ pana bodhisatto kaṇṭhakamāruyha nikkhantoti. Ayaṃ yānaparicchedo.