อรรถกถาบาลี อักษรไทย

โส ราชงฺคเณ สาลกลฺยาณิปทเรหิ มณฺฑปํ กาเรตฺวา ตํ นีลุปฺปเลหิ ฉาเทตฺวา ปญฺจ อาสนสตานิ ปญฺญาเปตฺวา ปญฺจ หตฺถิสตานิ อาสนานํ ปจฺฉาภาเค ฐเปตฺวา เอเกเกน หตฺถินา เอเกกสส ภิกฺขุโน เสตจฺฉตฺตํ ธาราเปสิ. ทฺวินฺนํ ทวินฺนํ อาสนานํ อนฺตเร สพฺพาลงฺการปฏิมณฺฑิตา เอเกกา ขตฺติยธีตา จตุชฺชาติกคนฺธํ ๔- ปึสติ. ๔- อปรา ๕- ขตฺติยธีตา ๕- นิฏฺฐิตํ นิฏฺฐิตํ มชฺฌฏฺฐาเน คนฺธมฺพเณ ปกฺขิปติ, ตํ อปรา ขตฺติยธีตา นีลุปฺปลหตฺถเกน สมฺปริวฏฺเฏติ. เอวํ เอเกกสฺส ภิกฺขุโน ติสฺโส ติสฺโส ขตฺติยธีตโร ปริวารา, อปรา สพฺพาลงฺการปฏิมณฺฑิตา อิตฺถี ตาลปณฺณํ คเหตฺวา วีชติ, ๖- อญฺญา ธมฺมกรกํ คเหตฺวา

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

So rājaṅgaṇe sālakalyāṇipadarehi maṇḍapaṃ kāretvā taṃ nīluppalehi chādetvā pañca āsanasatāni paññāpetvā pañca hatthisatāni āsanānaṃ pacchābhāge ṭhapetvā ekekena hatthinā ekekasasa bhikkhuno setacchattaṃ dhārāpesi. Dvinnaṃ davinnaṃ āsanānaṃ antare sabbālaṅkārapaṭimaṇḍitā ekekā khattiyadhītā catujjātikagandhaṃ piṃsati. Aparā khattiyadhītā niṭṭhitaṃ niṭṭhitaṃ majjhaṭṭhāne gandhambaṇe pakkhipati, taṃ aparā khattiyadhītā nīluppalahatthakena samparivaṭṭeti. Evaṃ ekekassa bhikkhuno tisso tisso khattiyadhītaro parivārā, aparā sabbālaṅkārapaṭimaṇḍitā itthī tālapaṇṇaṃ gahetvā vījati, aññā dhammakarakaṃ gahetvā

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

@๓-๓ ฉ.ม.,อิ. ทาเน ปราชิโตติ ๔-๔ ฉ.ม. จตุชฺชาติยคนฺธํ ปิสติ. อิ.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

@3-3 cha.Ma.,i. dāne parājitoti 4-4 cha.Ma. catujjātiyagandhaṃ pisati. i.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

@ จตุชฺชาติคนฺธํ ปึสติ ๕-๕ ฉ.ม.,อิ. อิเม ปาฐา น ทิสฺสนฺติ ๖ ฉ.ม. พีชติ อุทกํ ปริสสาเวติ, อญฺญา ปตฺตโต อุทกํ อาหรติ. ๑- ภควโต จตฺตาริ อนคฺฆานิ อเหสุํ. ปาทกฐลิกา อาธารโก อปสฺเสนผลกํ ฉตฺตปาทมณีติ อิมานิ จตฺตาริ อนคฺฆานิ อเหสุํ. สํฆนวกสฺส เทยฺยธมฺโม สตสหสฺสํ อคฺฆติ. ตสฺมึ จ ทาเน องฺคุลิมาลตฺเถโร สํฆนวโก อโหสิ. ตสฺส อาสนสมีเป อานีโต อานีโต หตฺถี ตํ อุปคนฺตุํ นาสกฺขิ. ตโต รญฺโญ อาโรเจสุํ. ราชา ๒- "อญฺญํ หตฺถึ อาเนถา"ติ อาห. อานีโต อานีโต น สกฺโกติเยว. ๒- ราชา "อญฺโญ หตฺถี นตฺถี"ติ. ทุฏฺฐหตฺถี ปน อตฺถิ, อาเนตุํ น สกฺกาติ. ราชา ๓- ตถาคตํ ปุจฺฉิ "โก ภนฺเต สํฆนวโก"ติ. องฺคุลิมาโล มหาราชาติ. ๓- เตน หิ ตํ ทุฏฺฐหตฺถึ อาเนตฺวา ฐเปตุ มหาราชาติ. ทุฏฺฐหตฺถึ ๔- มณฺฑยิตฺวา อานยึสุ. โส เถรสฺส เตเชน นาสาวาตสญฺจรณมตฺตํปิ กาตุํ นาสกฺขิ. เอวํ นิรนฺตรํ สตฺต ทิวสานิ ทานํ ทียิตฺถ. สตฺตเม ทิวเส ราชา ทสพลํ วนฺทิตฺวา "ภควา มยฺหํ ธมฺมํ เทเสถา"ติ อาห.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

@ catujjātigandhaṃ piṃsati 5-5 cha.Ma.,i. ime pāṭhā na dissanti 6 cha.Ma. bījati Udakaṃ parisasāveti, aññā pattato udakaṃ āharati. Bhagavato cattāri anagghāni ahesuṃ. Pādakaṭhalikā ādhārako apassenaphalakaṃ chattapādamaṇīti imāni cattāri anagghāni ahesuṃ. Saṃghanavakassa deyyadhammo satasahassaṃ agghati. Tasmiṃ ca dāne aṅgulimālatthero saṃghanavako ahosi. Tassa āsanasamīpe ānīto ānīto hatthī taṃ upagantuṃ nāsakkhi. Tato rañño ārocesuṃ. Rājā "aññaṃ hatthiṃ ānethā"ti āha. Ānīto ānīto na sakkotiyeva. Rājā "añño hatthī natthī"ti. Duṭṭhahatthī pana atthi, ānetuṃ na sakkāti. Rājā tathāgataṃ pucchi "ko bhante saṃghanavako"ti. Aṅgulimālo mahārājāti. Tena hi taṃ duṭṭhahatthiṃ ānetvā ṭhapetu mahārājāti. Duṭṭhahatthiṃ maṇḍayitvā ānayiṃsu. So therassa tejena nāsāvātasañcaraṇamattaṃpi kātuṃ nāsakkhi. Evaṃ nirantaraṃ satta divasāni dānaṃ dīyittha. Sattame divase rājā dasabalaṃ vanditvā "bhagavā mayhaṃ dhammaṃ desethā"ti āha.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๔๒๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “๖. มหาโควินทสูตร”