อรรถกถาบาลี อักษรไทย
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
@๔ ฉ.ม., อิ. สุทฺธาติ ๕ ม. ทุสฺสติ ๖ ฉ.ม., อิ.พาหิรวตฺถุํ พฺรหฺมาโนปิ กิตฺตึ วตฺวา "อิติปิ โส ภควา"ติ อาทินา. อญฺญติตฺถิยาปิ วรโรชสฺส สหสฺสํ ทตฺวา สมณสฺส โคตมสฺส อวณฺณํ กเถหีติ อุยฺโยเชสุํ. โส สหสฺสํ คเหตฺวา ทสพลํ ปาทตลโต ปฏฺฐาย ยาว เกสคฺคา ๑- อวโลกยมาโน ลิกฺขามตฺตํปิ วชฺชํ อทิสฺวา "วิปฺปกิณฺณทฺวตฺตึสมหาปุริสลกฺขเณ อสีติอนุพฺยญฺชนวิภูสิเต พฺยามปฺปภาปริกฺขิตฺเต สุผุลฺลิตปาริจฺฉตฺตก ตารกคณสมุชฺชลิตอนฺต- ลิกฺขวิจิตฺตกุสุมสสฺสิรีกนนฺทวนสทิเส เอวํ ๒- อนวชฺเช อตฺตภาเว อวณฺณํ วทนฺตสฺส มุขํปิ วิปริวตฺเตยฺย, มุทฺธาปิ สตฺตธา ผเลยฺย, อวณฺณํ วตฺตุํ อุปาโย นตฺถิ, วณฺณเมว วทิสฺสามี"ติ ปาทตลโต ปฏฺฐาย ยาว เกสคฺคา อติเรกปทสหสฺเสน วณฺณเมว กเถสิ. ยมกปาฏิหาริเย ปเนส วณฺโณ นาม มตฺถกํ ปตฺโต. เอวํ อภินิปฺผนฺโน สิโลโกติ.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
@4 cha.Ma., i. suddhāti 5 Ma. dussati 6 cha.Ma., i.bāhiravatthuṃ Brahmānopi kittiṃ vatvā "itipi so bhagavā"ti ādinā. Aññatitthiyāpi vararojassa sahassaṃ datvā samaṇassa gotamassa avaṇṇaṃ kathehīti uyyojesuṃ. So sahassaṃ gahetvā dasabalaṃ pādatalato paṭṭhāya yāva kesaggā avalokayamāno likkhāmattaṃpi vajjaṃ adisvā "vippakiṇṇadvattiṃsamahāpurisalakkhaṇe asītianubyañjanavibhūsite byāmappabhāparikkhitte suphullitapāricchattaka tārakagaṇasamujjalitaanta- likkhavicittakusumasassirīkanandavanasadise evaṃ anavajje attabhāve avaṇṇaṃ vadantassa mukhaṃpi viparivatteyya, muddhāpi sattadhā phaleyya, avaṇṇaṃ vattuṃ upāyo natthi, vaṇṇameva vadissāmī"ti pādatalato paṭṭhāya yāva kesaggā atirekapadasahassena vaṇṇameva kathesi. Yamakapāṭihāriye panesa vaṇṇo nāma matthakaṃ patto. Evaṃ abhinipphanno silokoti.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
ยาว มญฺเญ ขตฺติยาติ ขตฺติยา พฺราหฺมณา เวสฺสา สุทฺทา นาคา สุปณฺณา ยกฺขา อสุรา เทวา พฺรหฺมโนติ สพฺเพปิ ๓- สมฺปิยายมานรูปา หฏฺฐตุฏฺฐา วิหรนฺติ.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Yāva maññe khattiyāti khattiyā brāhmaṇā vessā suddā nāgā supaṇṇā yakkhā asurā devā brahmanoti sabbepi sampiyāyamānarūpā haṭṭhatuṭṭhā viharanti.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
วิคตมโท โข ปนาติ เอตฺตกา มํ ชนา สมฺปิยายมานรูปา วิหรนฺตีติ น มทปฺปมตฺโต หุตฺวา ทวาทิวเสน อาหารํ อาหาเรติ, อญฺญทตฺถุํ ๔- วิคตมโท โข ปน โส ภควา อาหารํ อาหาเรติ.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Vigatamado kho panāti ettakā maṃ janā sampiyāyamānarūpā viharantīti na madappamatto hutvā davādivasena āhāraṃ āhāreti, aññadatthuṃ vigatamado kho pana so bhagavā āhāraṃ āhāreti.
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
ยถาวาทีติ ยํ วาจาย วทติ, ตทนฺวยเมวสฺส กายกมฺมํ โหติ. ยํ จ กาเยน กโรติ, ตทนฺวยเมวสฺส วจีกมฺมํ โหติ. กาโย วาจํ, วาจา วา กายํ นาติกฺกมติ, วาจา กาเยน, กาโย จ วาจาย สเมติ. ยถา ๕-
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Yathāvādīti yaṃ vācāya vadati, tadanvayamevassa kāyakammaṃ hoti. Yaṃ ca kāyena karoti, tadanvayamevassa vacīkammaṃ hoti. Kāyo vācaṃ, vācā vā kāyaṃ nātikkamati, vācā kāyena, kāyo ca vācāya sameti. Yathā