อรรถกถาบาลี อักษรไทย

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

@๔ ฉ.ม., อิ. วิสโทว. ๕ อิ. อุทฺธปาทา.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๓๐] อุทกสฺส ธาราติ อุทกวฏฺฏิโย. ตาสุ สีตา สุวณฺณกฏาเห ปตติ, อุณฺหา รชตกฏาเห. อิทญฺจ ปฐวีตเล เกนจิ อสุจินา อสมฺมิสฺสํ เตสํ ปานียปริโภชนียอุทกํ เจว อญฺเญหิ อสาธารณํ กีฬนอุทกวฏฺฏิญฺจ ๑- ทสฺเสตุํ วุตฺตํ, อญฺญสฺส ปน สุวณฺณรฺตฆเฏหิ อาหริยมานอุทกสฺส เจว หํสวฏกาทิโปกฺขรณีคตสฺส ๒- จ อุทกสฺส ปริจฺเฉโท นตฺถิ.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

[30] Udakassa dhārāti udakavaṭṭiyo. Tāsu sītā suvaṇṇakaṭāhe patati, uṇhā rajatakaṭāhe. Idañca paṭhavītale kenaci asucinā asammissaṃ tesaṃ pānīyaparibhojanīyaudakaṃ ceva aññehi asādhāraṇaṃ kīḷanaudakavaṭṭiñca dassetuṃ vuttaṃ, aññassa pana suvaṇṇartaghaṭehi āhariyamānaudakassa ceva haṃsavaṭakādipokkharaṇīgatassa ca udakassa paricchedo natthi.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๓๑] สมฺปติชาโตติ มุหุตฺตชาโต. ปาลิยํ ปน มาตุกุจฺฉิโต นิกฺขนฺตมตฺโต วิย ทสฺสิโต, น โข ปเนวํ ทฏฺฐพฺโพ. ๓- นิกฺขนฺตมตฺตญฺหิ ๔- นํ ปฐมํ พฺรหฺมาโน สุวณฺณชาเลน ปฏิคฺคณฺหึสุ, เตสํ หตฺถโต จตฺตาโร มหาราชาโน อชินปฺปเวณิยา, เตสํ หตฺถโต มนุสฺสา ทุกูลจุมฺพิฏเกน. มนุสฺสานํ หตฺถโต มุญฺจิตฺวา ปฐวิยํ ปติฏฺฐิโต. เสตมฺหิ ฉตฺเต อนุธาริยมาเนติ ทิพฺพเสตจฺฉตฺเต ธาริยมานมฺหิ. เอตฺถ จ ฉตฺตสฺส ปริวารานิ ขคฺคาทีนิ ปญฺจ ราชกกุธภณฺฑานิปิ อาคตาเนว. ปาลิยํ ปน ราชคมเน ราชา วิย ฉตฺตเมว วุตฺตํ. เตสุ ฉตฺตเมว ปญฺญายติ, น ฉตฺตคฺคาหโก. ตถา ขคฺคตาลวณฺฏโมรหตฺถกวาลวีชนีอุณฺหีสปฏาเยว ๕- ปญฺญายนฺติ น เตสํ คหกา. สพฺพานิ กิร ตานิ อทิสฺสมานรูปา เทวตา คณฺหึสูติ. วุตฺตมฺปิ เจตํ:-

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

[31] Sampatijātoti muhuttajāto. Pāliyaṃ pana mātukucchito nikkhantamatto viya dassito, na kho panevaṃ daṭṭhabbo. Nikkhantamattañhi naṃ paṭhamaṃ brahmāno suvaṇṇajālena paṭiggaṇhiṃsu, tesaṃ hatthato cattāro mahārājāno ajinappaveṇiyā, tesaṃ hatthato manussā dukūlacumbiṭakena. Manussānaṃ hatthato muñcitvā paṭhaviyaṃ patiṭṭhito. Setamhi chatte anudhāriyamāneti dibbasetacchatte dhāriyamānamhi. Ettha ca chattassa parivārāni khaggādīni pañca rājakakudhabhaṇḍānipi āgatāneva. Pāliyaṃ pana rājagamane rājā viya chattameva vuttaṃ. Tesu chattameva paññāyati, na chattaggāhako. Tathā khaggatālavaṇṭamorahatthakavālavījanīuṇhīsapaṭāyeva paññāyanti na tesaṃ gahakā. Sabbāni kira tāni adissamānarūpā devatā gaṇhiṃsūti. Vuttampi cetaṃ:-

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๕๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. มหาปทานสูตร”