อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๔๑๑] อิเม โภ กสฺสป จนฺทิมสุริยาติ โส กิร เถเรน ปุจฺฉิโต จินฺเตสิ "อยํ สมโณ ปฐมํ จนฺทิมสุริเย อุปมํ อาหริ, จนฺทิมสุริยสทิโส ภวิสฺสติ ปญฺญาย, อนภิภวนีโย อญฺเญน, สเจ ปนาหํ `จนฺทิมสุริยา อิมสฺมึ โลเก'ติ ภณิสฺสํ, ๑- `กึ นิสฺสิตา เอเต, กิตฺตกปฺปมาณา, กิตฺตกํ อุจฺจา'ติ อาทินา ๒- ปริโพเธสฺสติ, ๒- อหํ โข ปเนตํ นิพฺเพเฐตุํ น สกฺขิสฺสามิ, ปรสฺมึ โลเก อิจฺเจวสฺส กเถสฺสามี"ติ. ตสฺมา เอวมาห.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

[411] Ime bho kassapa candimasuriyāti so kira therena pucchito cintesi "ayaṃ samaṇo paṭhamaṃ candimasuriye upamaṃ āhari, candimasuriyasadiso bhavissati paññāya, anabhibhavanīyo aññena, sace panāhaṃ `candimasuriyā imasmiṃ loke'ti bhaṇissaṃ, `kiṃ nissitā ete, kittakappamāṇā, kittakaṃ uccā'ti ādinā paribodhessati, ahaṃ kho panetaṃ nibbeṭhetuṃ na sakkhissāmi, parasmiṃ loke iccevassa kathessāmī"ti. Tasmā evamāha.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

ภควา ปน ตโต ปุพฺเพ น จิรสฺเสว สุธาโภชนียชาตกํ กเถสิ. ตตฺถ "จนฺเท จนฺโท เทวปุตฺโต, สุริเย สุริโย เทวปุตฺโต "ติ อาคตํ. ภควตา จ กถิตํ ชาตกํ วา สุตฺตนฺตํ วา สกลชมฺพูทีเป ปากฏํ ๓- โหติ, เตน โส "เอตฺถ นิวาสิโน เทวปุตฺตา นตฺถี"ติ น สกฺกา วตฺตุนฺติ จินฺเตตฺวา เทวา เต น มนุสฺสาติ อาห.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๔๑๒] อตฺถิ ปน ราชญฺญ ปริยาโยติ อตฺถิ ปน การณนฺติ ปุจฺฉติ. อาพาธิกาติ วิสภาคเวทนาสงฺขาเตน อาพาเธน สมนฺนาคตา. ทุกฺขิตาติ ทุกฺขปฺปตฺตา. พาฬฺหคิลานาติ อธิมตฺตคิลานา. สทฺธายิกาติ อหํ ตุเมฺห สทฺทหามิ, ตุเมฺห มยฺหํ สทฺเธยฺยิกา สทฺธายิตพฺพวจนาติ อตฺโถ. ปจฺจยิกาติ อหํ ตุเมฺห ปตฺติยามิ, ตุเมฺห มยฺหํ ปจฺจยิกา ปจฺจยิตพฺพาติ อตฺโถ.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

[412] Atthi pana rājañña pariyāyoti atthi pana kāraṇanti pucchati. Ābādhikāti visabhāgavedanāsaṅkhātena ābādhena samannāgatā. Dukkhitāti dukkhappattā. Bāḷhagilānāti adhimattagilānā. Saddhāyikāti ahaṃ tumhe saddahāmi, tumhe mayhaṃ saddheyyikā saddhāyitabbavacanāti attho. Paccayikāti ahaṃ tumhe pattiyāmi, tumhe mayhaṃ paccayikā paccayitabbāti attho.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

โจรูปมาวณฺณนา

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๖๖๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๐. ปายาสิราชัญญสูตร”