บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ

[131] Pubbe bhante disāsu vassaṃ vutthā bhikkhū āgacchanti tathāgataṃ dassanāya te mayaṃ labhāma manobhāvanīye bhikkhū dassanāya labhāma payirūpāsanāya bhagavato pana mayaṃ bhante accayena na labhissāma manobhāvanīye bhikkhū dassanāya na labhissāma payirūpāsanāyāti. {131.1} Cattārīmāni ānanda saddhassa kulaputtassa dassanīyāni saṃvejanīyāni ṭhānāni . katamāni cattāri . idha tathāgato jātoti ānanda saddhassa kulaputtassa dassanīyaṃ saṃvejanīyaṃ ṭhānaṃ idha tathāgato anuttaraṃ sammāsambodhiṃ abhisambuddhoti ānanda saddhassa kulaputtassa dassanīyaṃ saṃvejanīyaṃ ṭhānaṃ idha tathāgatena anuttaraṃ dhammacakkaṃ pavattitanti ānanda saddhassa kulaputtassa dassanīyaṃ saṃvejanīyaṃ ṭhānaṃ idha tathāgato anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbutoti ānanda saddhassa kulaputtassa dassanīyaṃ saṃvejanīyaṃ ṭhānaṃ imāni kho ānanda cattāri saddhassa kulaputtassa dassanīyāni saṃvejanīyāni ṭhānāni {131.2} āgamissanti kho ānanda saddhā bhikkhū bhikkhuniyo upāsakā upāsikāyo idha tathāgato jātotipi idha tathāgato anuttaraṃ sammāsambodhiṃ abhisambuddhotipi idha tathāgatena anuttaraṃ dhammacakkaṃ pavattitantipi idha tathāgato anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbutotipi ye hi keci ānanda cetiyacārikaṃ āhiṇḍantā pasannacittā kālaṃ karissanti sabbe te kāyassa bhedā parammaraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjissantīti.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

[131] Evamme sutanti mahāparinibbānasuttaṃ. Tatrāyaṃ anupubbapadavaṇṇanā:- gijjhakūṭeti gijjhā tassa kūṭe vasiṃsu, gijjhasadisaṃ vā tassa kūṭaṃ atthīti gijjhakūṭo tasmiṃ gijjhakūṭe. Abhiyātukāmoti abhibhavanatthāya yātukāmo. Vajjīti vajjirājāno. Evaṃ mahiddhiketi evaṃ mahatiyā rājiddhiyā samannāgate, etena nesaṃ samaggabhāvaṃ kathesi. Evaṃ mahānubhāveti evaṃ mahantena ānubhāvena samannāgate, etena nesaṃ hatthisippādīsu katasikkhataṃ kathesi, yaṃ sandhāya vuttaṃ "sikkhitā vatime licchavikumārakā, susikkhitā vatime licchavikumārakā, yatra hi nāma sukhumena tāḷacchiggalena asanaṃ atipātayissanti poṅkhānupoṅkhaṃ avirādhitan"ti. Ucchejjāmīti ucchindissāmi. Vināsessāmīti nāsessāmi, adassanaṃ pāpayissāmi. Anayabyasananti ettha na ayoti anayo, avuḍḍhiyā etaṃ nāmaṃ. Hitañca sukhañca viyasati vikkhipatīti byasanaṃ, ñātipārijuññādīnaṃ etaṃ nāmaṃ. Āpādessāmīti pāpayissāmi.

บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ

[132] Kathaṃ mayaṃ bhante mātugāme paṭipajjāmāti . adassanaṃ ānandāti . dassane bhagavā sati kathaṃ paṭipajjitabbanti . anālāpo ānandāti . ālapante bhante kathaṃ paṭipajjitabbanti. Sati ānanda upaṭṭhāpetabbāti.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

[132] Tena vuttaṃ "athakho rājā .pe. Āpādessāmi vajjin"ti.

บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ

[133] Kathaṃ mayaṃ bhante tathāgatassa sarīre paṭipajjāmāti . Abyāvaṭā tumhe ānanda hotha tathāgatassa sarīraṃ pūjāya iṅgha tumhe ānanda sadatthe ghaṭatha sadatthe anuyuñjatha sadatthe appamattā ātāpino pahitattā viharatha santānanda khattiyapaṇḍitāpi brāhmaṇapaṇḍitāpi gahapatipaṇḍitāpi tathāgate abhippasannā te tathāgatassa sarīrapūjaṃ karissantīti. {133.1} Kathaṃ pana bhante tathāgatassa sarīre paṭipajjitabbanti. Yathā kho ānanda rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjanti evaṃ tathāgatassa sarīre paṭipajjitabbanti . kathaṃ pana bhante rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjantīti . rañño ānanda cakkavattissa sarīraṃ ahatena vatthena veṭhenti ahatena vatthena veṭhetvā vihatena kappāsena veṭhenti vihatena kappāsena veṭhetvā ahatena vatthena veṭhenti etena upāyena pañcahi yugasatehi rañño cakkavattissa sarīre veṭhetvā ayasāya teladoṇiyā pakkhipitvā aññissā ayasāya doṇiyā paṭikkujjitvā sabbagandhānaṃ citakaṃ karitvā rañño cakkavattissa sarīraṃ jhāpenti cātummahāpathe rañño cakkavattissa thūpaṃ Karonti evaṃ kho ānanda rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjanti yathā kho ānanda rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjanti evaṃ tathāgatassa sarīre paṭipajjitabbaṃ cātummahāpathe tathāgatassa thūpo kātabbo tattha ye te mālaṃ vā gandhaṃ vā cuṇṇakaṃ vā āropessanti vā abhivādessanti vā cittaṃ vā pasādessanti tesantaṃ bhavissati dīgharattaṃ hitāya sukhāyāti.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๖๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๓. มหาปรินิพพานสูตร”