อรรถกถาบาลี อักษรไทย

เอวํ ฐิตสฺส ปนสฺส วาตปานฉิทฺทาทีหิ ปวิสิตฺวา นานาวิราครตนปฺปภาสมุชฺชลํ อนฺโตปาสาทํ กุรุมานํ ๓- ปภาสมูหํ ทิสฺวา ทสฺสนตฺถาย สญฺชาตาภิลาโส ราชา โหติ. ปริชโนปิสฺส ปิยวจนมารพฺภ ๔- เตน อาคนฺตฺวา ตมตฺถํ นิเวเทติ.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

อถ ราชา พลปีติปาโมชฺชผุฏฺฐสรีโร ปลฺลงฺกํ โมเจตฺวา อุฏฺฐายาสนา สีหปญฺชรสมีปํ คนฺตฺวา ตํ จกฺกรตนํ ทิสฺวา "สุตํ โข ปน เมตนฺ"ติ อาทิกํ จิตฺตํ ๕- จินฺตยติ. มหาสุทสฺสนสฺสาปิ สพฺพนฺตํ ตเถว อโหสิ. เตน วุตฺตํ "ทิสฺวา รญฺโญ มหาสุทสฺสนสฺส ฯเปฯ อสฺสํ นุ โน อหํ ราชา จกฺกวตฺตี"ติ. ตตฺถ โส โหติ ราชา จกฺกวตฺตีติ กิตฺตาวตา จกฺกวตฺตี โหตีติ.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๒๔๔] เอกงฺคุลทฺวงฺคุลมตฺตํปิ จกฺกรตเน อากาสํ อพฺภุคฺคนฺตฺวา ปวตฺเต อิทานิ ตสฺส ปวตฺตาปนตฺถํ ยํ กาตพฺพํ, ตํ ทสฺเสนฺโต อถโข อานนฺทาติ อาทิมาห.

ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

[๒๔๔] ลำดับนั้น พระเจ้ามหาสุทัสสนะทรงลุกจากที่ประทับ ทรงพระภูษา เฉวียงบ่า พระหัตถ์ซ้ายทรงจับพระเต้าทอง พระหัตถ์ขวาทรงชูจักรแก้วขึ้น ตรัสว่า ‘จักรแก้วอันประเสริฐจงหมุนไป จงได้ชัยชนะอันยิ่งใหญ่’ ทันใดนั้น จักรแก้วหมุนไป ทางทิศตะวันออก ท้าวเธอพร้อมด้วยจตุรงคินีเสนาได้เสด็จตามไป เสด็จเข้าพักแรม พร้อมด้วยจตุรงคินีเสนาในประเทศที่จักรแก้วหยุดอยู่ พระราชาทั้งหลายที่เป็นปฏิปักษ์ ในทิศตะวันออก พากันเสด็จมาเฝ้าแล้วกราบทูลอย่างนี้ว่า ‘ขอเดชะ มหาราชเจ้า พระองค์โปรดเสด็จมาเถิด ขอรับเสด็จ ราชสมบัติของหม่อมฉันเป็นของพระองค์ โปรดประทานพระบรมราโชวาทเถิด พระเจ้าข้า’

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

ตตฺถ อุฏฺฐายาสนาติ นิสินฺนาสนโต อุฏฺฐหิตฺวา จกฺกรตนสมีปมาคนฺตฺวา. สุวณฺณภิงฺคารํ คเหตฺวาติ หตฺถิโสณฺฑสทิสปนาฬึ สุวณฺณภิงฺคารํ อุกฺขิปิตฺวา. อนฺวเทว ราชา มหาสุทสฺสโน สทฺธึ จตุรงฺคินิยา เสนายาติ สพฺพจกฺกวตฺตีนํ หิ อุทเกน อพฺภุกฺกิริตฺวา "อภิวิชินาตุ ภวํ จกฺกรตนนฺ"ติ วจนสมนนฺตรเมว เวหาสํ อพฺภุคฺคนฺตฺวา จกฺกรตนํ ปวตฺตติ. ยสฺส ปวตฺตสมนนฺตรกาลเมว ๖- โส ราชา จกฺกวตฺตี นาม โหติ. ปวตฺเต ปน จกฺกรตเน

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๓๖๓

ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เป็นงานของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๔. มหาสุทัสสนสูตร”