[13] Idāni atha kho tesaṃ bhikkhūnantiādīsu te bhikkhū "āvuso pubbenivāsassa nāma ayaṃ gati, yaṃ panīdaṃ cutito paṭṭhāya paṭisandhiārohaṇaṃ. Yaṃ pana idaṃ paṭisandhito paṭṭhāya pacchāmukhaṃ ñāṇaṃ pesetvā cutiṃ gantabbaṃ, idaṃ atigarukaṃ. Ākāse padaṃ dassenato viya bhagavā kathetī"ti ativimhayajātā hutvā "acchariyaṃ āvuso"tiādīni vatvā puna aparaṃpi kāraṇaṃ dassentā "yatra hi nāma tathāgato"tiādimāhaṃsu.

Tattha yatra hi nāmāti acchariyaṭṭhe nipāto, yo nāma tathāgatoti attho. Chinnapapañceti ettha papañcā nāma taṇhā māno diṭṭhīti ime tayo kilesā. Chinnavaṭumeti ettha vaṭumanti kusalākusalakammavaṭṭaṃ vuccati. Pariyādinnavaṭṭeti tasseva vevacanaṃ, pariyādinnasabbakammavaṭṭeti attho. Sabbadukkhavītivatteti sabbaṃ vipākavaṭṭasaṅkhātaṃ dukkhaṃ vītivatte. Anussarissatīti idaṃ yatra hīti nipātavasena anāgatavacanaṃ, attho panettha atītavasena veditabbo. Bhagavā hi te buddhe anussari, na idāni anussarissatīti. Evaṃsīlāti maggasīlena phalasīlena lokiyalokuttarasīlena evaṃsīlā. Evaṃdhammāti ettha samādhipakkhāva dhammā adhippetā, maggasamādhinā phalasamādhinā lokiyalokuttarasamādhinā evaṃsamādhinoti attho. Evaṃpaññāti maggapaññādivaseneva evaṃpaññā. Evaṃvihārīti ettha pana heṭṭhā samādhipakkhānaṃ dhammānaṃ gahitattā vihāro gahitova, puna kasmā gahitameva gaṇhātīti ce. Na idaṃ gahitameva, idaṃ hi nirodhasamāpattiparidīpanatthaṃ vuttaṃ. Tasmā evaṃ nirodhasamāpattivihārī te bhagavanto ahesunti attho daṭṭhabbo.

Evaṃ vimuttāti ettha vikkhambhanavimuttitadaṅgavimuttisamucchedavimuttipaṭip- passaddhivimuttinissaraṇavimuttīti pañcavidhā vimutti. Tattha aṭṭhasamāpattiyo sayaṃ vikkhambhitehi nīvaraṇādīhi vimuttattā vikkhambhanavimutatīti saṅkhayaṃ gacchanti. Aniccānupassanādikā satta anupassanā sayaṃ tassa tassa paccanīkaṅgavasena paricchinnattā tehi niccasaññādīhi vimuttattā tadaṅgavimuttīti saṅkhyaṃ gacchanti. Cattāro ariyamaggā sayaṃ samucchinnehi kilesehi vimuttattā samucchedavimtatīti saṅkhyaṃ gacchanti. Cattāri sāmaññaphalāni maggānubhāvena kilesānaṃ paṭippassaddhante uppannattā paṭippassaddhivimuttīti saṅkhyaṃ gacchanti. Nibbānaṃ sabbakilesehi nissaraṇattā apagatattā dūre ṭhitattā nissaraṇavimuttīti saṅkhyaṃ gacchatīti imāsaṃ pañcannaṃ vimuttīnaṃ vasena "evaṃ vimuttā"ti ettha attho daṭṭhabbo.