อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Chandanidānanti ettha pariyesanachando, paṭilābhachando, paribhogachando, sannidhichando, visajjanachandoti pañcavidho chando.
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
บรรดาโสมนัส ๒ อย่างนั้น โสมนัสใดบุคคลรู้ว่า ‘เมื่อเราเสพโสมนัสนี้แล อกุศลธรรมทั้งหลายเสื่อมลง กุศลธรรมทั้งหลายเจริญยิ่งขึ้น’ โสมนัสเช่นนี้เป็น โสมนัสที่ควรเสพ ๒-
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Katamo pariyesanachando? idhekacco atitto chandajāto rūpaṃ pariyesati, Saddaṃ, gandhaṃ, rasaṃ, phoṭṭhabbaṃ pariyesati, dhanaṃ pariyesati. Ayaṃ pariyesanachando. Katamo paṭilābhachando? idhekacco atitto chandajāto rūpaṃ paṭilabhati, saddaṃ, gandhaṃ, Rasaṃ, phoṭṭhabbaṃ paṭilabhati, dhanaṃ paṭilabhati. Ayaṃ paṭilābhachando. Katamo paribhogachando? Idhekacco atitto chandajāto rūpaṃ paribhuñjati, saddaṃ, gandhaṃ, rasaṃ, phoṭṭhabbaṃ paribhuñjati, dhanaṃ paribhuñjati. Ayaṃ paribhogachando. Katamo sannidhichando? idhekacco atitto chandajāto dhanasannicayaṃ karoti "āpadāsu bhavissatī"ti
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
ในโสมนัส ๓- นั้น โสมนัสใดมีวิตก มีวิจาร ๔- และโสมนัสใดไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร ๕- บรรดาโสมนัส ๒ อย่างนั้น โสมนัสที่ไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร ประณีตกว่า’
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Katamo visajjanachando? idhekacco atitto chandajāto dhanaṃ visajjeti:- hatthārohānaṃ assārohānaṃ rathikānaṃ dhanuggahānaṃ `ime maṃ rakkhissanti gopissanti mamāyissanti samparivārissantī"ti. Ayaṃ visajjanachando. Ime pañcapi chandā idha taṇhāmattameva, taṃ sandhāya idaṃ vuttaṃ.
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
@เชิงอรรถ :
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Vitakkanidānoti ettha "lābhaṃ paṭicca vinicchayo"ti evaṃ vutto vinicchayavitakko vitakko nāma. Vinicchayoti dve vinicchayā taṇhāvinicchayo ca, diṭṭhivinicchayo ca. Aṭṭhasatataṇhāviparitaṃ taṇhāvinicchayo nāma. Dvāsaṭṭhidiṭṭhiyo diṭṭhivinicchayo nāmāti evaṃ vuttataṇhāvinicchayavasena hi iṭṭhāniṭṭhapiyāpiya- vavatthānaṃ na hoti. Tadeva hi ekaccassa iṭṭhaṃ hoti, ekaccassa aniṭṭhaṃ paccantarājamajjhimadesarājūnaṃ gaṇḍuppādamigamaṃsādīsu viya. Tasmiṃ pana taṇhāvinicchayena vinicchite paṭiladdhavatthusmiṃ "ettakaṃ rūpassa bhavissati, ettakaṃ saddassa, ettakaṃ gandhassa, ettakaṃ rasassa, ettakaṃ phoṭṭhabbassa bhavissati, ettakaṃ mayhaṃ bhavissati ettakaṃ parassa bhavissati, ettakaṃ nidahissāmi, ettakaṃ parassa dassāmī"ti vavatthānaṃ vitakkavinicchayena hoti tenāha "../../bdpicture/chando kho devānaminda vitakkanidāno"ti.
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
@๑ โสมนัสที่ไม่ควรเสพ หมายถึงโสมนัสที่อาศัยกามคุณ เป็นไปทางทวาร ๖ (ที.ม.อ. ๓๖๐/๓๔๐)
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
@๒ โสมนัสที่ควรเสพ หมายถึงโสมนัสที่เกิดขึ้นด้วยอำนาจเนกขัมมะ วิปัสสนา อนุสสติ และปฐมฌานเป็นต้น
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
@(ที.ม.อ. ๓๖๐/๓๔๐)
ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เป็นงานของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที