อรรถกถา ฉบับแปลไทย
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า วิยตฺตา ได้แก่ ฉลาดโดยมรรค. ภิกษุทั้งหลายถูกแนะนำอย่างนั้นเหมือนกัน แกล้วกล้าก็อย่างนั้น.
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
[104] Ekamidāhaṃ ānanda samayaṃ tattheva rājagahe viharāmi gotamanigrodhe .pe. tattheva rājagahe viharāmi corappapāte. Tattheva rājagahe viharāmi vebhārapasse sattapaṇṇaguhāyaṃ . Tattheva rājagahe viharāmi isigilipasse kāḷasilāyaṃ . tattheva rājagahe viharāmi sītavane sappasoṇḍikapabbhāre . tattheva rājagahe viharāmi tapodārāme . tattheva rājagahe viharāmi veḷuvane kalandakanivāpe. Tattheva rājagahe viharāmi jīvakambavane . tattheva rājagahe viharāmi maddakucchismiṃ migadāye. {104.1} Tatrāpi kho tāhaṃ ānanda āmantesiṃ ramaṇīyaṃ ānanda rājagahaṃ ramaṇīyo gijjhakūṭo pabbato ramaṇīyo gotamanigrodho ramaṇīyo corappapāto ramaṇīyā vebhārapasse sattapaṇṇaguhā ramaṇīyā isigilipasse kāḷasilā ramaṇīyo sītavane sappasoṇḍikapabbhāro ramaṇīyo tapodārāmo ramaṇīyo Veḷuvanakalandakanivāpo ramaṇīyaṃ jīvakambavanaṃ ramaṇīyo maddakucchimigadāyo yassa kassaci ānanda cattāro iddhipādā bhāvitā bahulīkatā yānīkatā vatthukatā anuṭṭhitā paricitā susamāraddhā so ākaṅkhamāno kappaṃ vā tiṭṭheyya kappāvasesaṃ vā. {104.2} Tathāgatassa kho ānanda cattāro iddhipādā bhāvitā bahulīkatā yānīkatā vatthukatā anuṭṭhitā paricitā susamāraddhā so ākaṅkhamāno ānanda tathāgato kappaṃ vā tiṭṭheyya kappāvasesaṃ vāti evampi kho tvaṃ ānanda tathāgatena oḷārike nimitte kayiramāne oḷārike obhāse kayiramāne nāsakkhi paṭivijjhituṃ na tathāgataṃ yāci tiṭṭhatu bhagavā kappaṃ tiṭṭhatu sugato kappaṃ bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānanti sace tvaṃ ānanda tathāgataṃ yāceyyāsi dve va te vācā tathāgato paṭikkhipeyya atha tatiyakaṃ adhivāseyya tasmātihānanda tuyhevetaṃ dukkaṭaṃ tuyhevetaṃ aparaddhaṃ.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
บทว่า พหุสฺสุตา ชื่อว่าพหูสูต เพราะมีสุตะมาก โดยพระไตรปิฏก. ชื่อว่าธรรมธร เพราะทรงธรรมนั่นแล.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
อีกอย่างหนึ่ง พึงทราบความในข้อนี้อย่างนี้ว่า เป็นพหูสูตโดยปริยัติ ๑ เป็นพหุสูตโดยปฏิเวธ ๑. ชื่อว่าธรรมธร เพราะทรงธรรม คือปริยัติและปฏิเวธนั่นแล.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย
บทว่า ธมฺมานุธมฺมปฏิปนฺนา ได้แก่ ปฏิบัติวิปัสสนาธรรมอันสมควรแก่อริยธรรม. บทว่า สามีจิปฏิปนฺนา ได้แก่ ปฏิบัติปฏิปทาอันเหมาะ. บทว่า อนุธมฺมจาริโน แปลว่า มีปกติประพฤติธรรมอันสมควร. บทว่า สกํ อาจริยกํ ได้แก่ วาทะอาจารย์ของตน. คำทั้งหมดมีว่า อาจิกฺขนฺติ เป็นต้น เป็นไวพจน์ของกันและกัน.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที