อรรถกถาบาลี อักษรไทย

อิติ ตตฺถ มหาเสโน, กณฺหเสนํ ๑- อเปสยีติ เอวํ ตตฺถ มหาสมูเห ๒- มหาเสโน มาโร มารเสนํ อเปสยิ. ปาณินา ตลมาหจฺจาติ หตฺเถน ปฐวีตลํ ปหริตฺวา. สรํ กตฺวาน เภรวนฺติ มารวิภึสกทสฺสนตฺถํ ภยานกํ สรํ จ กตฺวา.

บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ

[245] Āpo ca devā paṭhavī ca tejo vāyo tadāgamuṃ varuṇā vāruṇā devā somo ca yasasā saha. Mettākaruṇākāyikā āgū devā yasassino dasete dasadhā kāyā sabbe nānattavaṇṇino iddhimanto jutimanto vaṇṇavanto yasassino modamānā abhikkāmuṃ bhikkhūnaṃ samitiṃ vanaṃ. Veṇḍū ca devā sahalī ca asamā ca duve yamā candassūpanisā devā candamāgū purakkhitā. Suriyassūpanisā devā suriyamāgū purakkhitā nakkhattāni purakkhatvā āgū mandavalāhakā vasūnaṃ vāsavo seṭṭho sakko pāga purindado. Dasete dasadhā kāyā sabbe nānattavaṇṇino iddhimanto jutimanto vaṇṇavanto yasassino modamānā abhikkāmuṃ bhikkhūnaṃ samitiṃ vanaṃ. Athāgū sahabhū devā jalamaggisikhāriva ariṭṭhakā ca rojā ca ummāpupphanibhāsino varuṇā sahadhammā ca accutā ca anejakā sūleyyarucirā āgū āgū vāsavanesino. Dasete dasadhā kāyā sabbe nānattavaṇṇino iddhimanto jutimanto vaṇṇavanto yasassino modamānā abhikkāmuṃ bhikkhūnaṃ samitiṃ vanaṃ. Samānā mahāsamānā mānusā mānusuttamā Khiḍḍāpadūsikā āgū āgū manopadūsikā athāgū harayo devā ye ca lohitavāsino pāragā mahāpāragā āgū devā yasassino. Dasete dasadhā kāyā sabbe nānattavaṇṇino iddhimanto jutimanto vaṇṇavanto yasassino modamānā abhikkāmuṃ bhikkhūnaṃ samitiṃ vanaṃ. Sukkā karumhā aruṇā āgū veghanasā saha. Odātagayhā pāmokkhā āgū devā vicakkhaṇā sadāmattā hāragajā missakā ca yasassino thanayaṃ āgā pajunno yo disā abhivassati. Dasete dasadhā kāyā sabbe nānattavaṇṇino iddhimanto jutimanto vaṇṇavanto yasassino modamānā abhikkāmuṃ bhikkhūnaṃ samitiṃ vanaṃ. Khemiyā tusitā yāmā kaṭṭhakā ca yasassino lambitakā lāmaseṭṭhā jotināmā ca āsavā nimmānaratino āgū athāgū paranimmitā. Dasete dasadhā kāyā sabbe nānattavaṇṇino iddhimanto jutimanto vaṇṇavanto yasassino modamānā abhikkāmuṃ bhikkhūnaṃ samitiṃ vanaṃ. Saṭṭhete devanikāyā sabbe nānattavaṇṇino nāmanvayena āgañchuṃ ye caññe sadisā saha pavutthajātimakkhīlaṃ oghatiṇṇamanāsavaṃ dakkhemoghataraṃ nāgaṃ candaṃva asitātitaṃ .

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

ยถา ปาวุสฺสโก เมโฆ, ถนยนฺโต สวิชฺชุโกติ สวิชฺชุโก ปาวุสฺสกเมโฆ วิย มหาคชฺชิตํ คชฺชนฺโต. ตทา โส ปจฺจุทาวตฺตีติ ตสฺมึ สมเย โส มาโร ตํ วิภึสนกํ ทสฺเสตฺวา ปฏินิวตฺโต. สํกุทฺโธ อสยํวเสติ ๓- สุฏฺฐ กุทฺโธ กุปิโต กญฺจิ วเส วตฺเตตุํ อสกฺโกนฺโต อสยํวเส อสยํวสี อตฺตโน วเสน อกามโก หุตฺวา นิวตฺโต.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

ภควา กิร "อยํ มาโร อิทํ มหาสมาคมํ ทิสฺวา `อภิสมยนฺตรายํ กริสฺสามี'ติ อนฺตรนฺตเรน ๔- มารเสนํ เปเสตฺวา มารวิภึสนกํ ทสฺเสตี"ติ อญฺญาสิ. ปกติ เจสา ภควโต, ยตฺถ อภิสมโย น ภวิสฺสติ, ตตฺถ มารวิภึสนกํ ทสฺเสนฺตํ น นิวาเรติ. ยตฺถ ปน อภิสมโย โหติ, ตตฺถ ยถา ปริสา เนว มารสฺส รูปํ ปสฺสติ, น สทฺทํ สุณาติ, เอวํ อธิฏฺฐาสีติ. ๕- อิมสฺมึ จ สมเย ๖- มหาภิสมโย ภวิสฺสติ, ตสฺมา ยถา เทวตา เนว ตสฺส รูปํ ปสฺสนฺติ, น สทฺทํ สุณนฺติ, เอวํ อธิฏฺฐาสิ. เตน วุตฺตํ "ตทา โส ปจฺจุทาวตฺติ, สํกุทฺโธ อสยํวเส"ติ.

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

[๓๔๓] ตญฺจ สพฺพํ อภิญฺญาย, ววตฺถิตฺวาน จกฺขุมาติ ตํ สพฺพํ ภควา ชานิตฺวา จ ววตฺถเปตฺวา จ.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๔๙๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๗. มหาสมัยสูตร”