อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
@3 cha.Ma., i. āharāpentā 4 cha.Ma., i. anāharāpentā 5 cha.Ma. avicinitvāva. Tato hatthiassabalakāyā orodhādayo yathā nibaddhaṃ vatthuṃ alabhamānā thāmena balena parihāyanti. Te neva yuddhakkhamā honti na pāricariyakkhamā. Porāṇaṃ vajjidhammaṃ samādāya avattantānaṃ vijite manussā "amhākaṃ puttaṃ pitaraṃ bhātaraṃ acoraṃyeva coroti katvā chindiṃsu bhindiṃsū"ti kujjhitvā paccantaṃ pavisitvā corā vā corasahāyā vā hutvā janapadaṃ paharanti, evaṃ rājūnaṃ parihāni hoti. Paññattaṃ paññapentānaṃ pana "paveṇīāgatameva rājāno karontī"ti manussā haṭṭhatuṭṭhā kasivaṇijjādike kammante sampādenti: paññattaṃ asamucchindantānaṃ paveṇīāgatāni suṅkādīni gaṇhantānaṃ koso vaḍḍhati, tato hatthiassabalakāyā orodhādayo yathā nibaddhaṃ vatthuṃ labhamānā thāmabalasampannā yudadhakkhamā ceva pāricariyakkhamā ca honti.
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
[69] Athakho bhagavā vassakāraṃ brāhmaṇaṃ magadhamahāmattaṃ āmantesi ekamidāhaṃ brāhmaṇa samayaṃ vesāliyaṃ viharāmi sārandade cetiye tatrāhaṃ vajjīnaṃ ime satta aparihāniye dhamme desesiṃ yāvakīvañca brāhmaṇa ime satta aparihāniyā dhammā vajjīsu ṭhassanti imesu ca sattasu aparihāniyesu dhammesu vajjī sandississanti vuḍḍhiyeva brāhmaṇa vajjīnaṃ pāṭikaṅkhā no parihānīti. {69.1} Evaṃ vutte vassakāro brāhmaṇo magadhamahāmatto bhagavantaṃ etadavoca ekamekenapi bho gotama aparihāniyena dhammena samannāgatānaṃ vajjīnaṃ vuḍḍhiyeva pāṭikaṅkhā no parihāni ko pana vādo sattahi aparihāniyehi dhammehi akaraṇīyā ca bho gotama vajjī raññā māgadhena ajātasattunā vedehiputtena yadidaṃ yuddhassa aññatra upalāpanāya aññatra mithubhedāya handa cadāhi mayaṃ bho gotama Gacchāma bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyāti . yassadāni tvaṃ brāhmaṇa kālaṃ maññasīti . athakho vassakāro brāhmaṇo magadhamahāmatto bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Porāṇaṃ vajjidhammanti ettha pubbe kira vajjirājāno "ayaṃ coro"ti ānetvā dassite "gaṇhatha naṃ coran"ti avatvā vinicchayamahāmattānaṃ denti. Tepi vinicchinitvā acoro ce, visajjenti. Coro ce, attanā kiñci avatvā vohārikānaṃ denti. Tepi vinicchinitvā acoro ce, visajjenti. Coro ce, antokārikā nāma honti tesaṃ denti. Tepi vinicchinitvā acoro ce, visajjenti. Coro ce, aṭṭhakulikānaṃ denti. Tepi tatheva katvā senāpatissa, senāpati uparājassa, uparājā rañño, rājā vinicchinitvā acoro ce, visajjeti. Sace pana coro hoti, paveṇīpotthakaṃ vācāpeti, tattha "yena idaṃ nāma kataṃ, tassa ayaṃ nāma daṇḍo"ti likhitaṃ. Rājā tassa kiriyaṃ tena samānetvā tadanucchavikaṃ daṇḍaṃ karoti. Iti etaṃ porāṇaṃ vajjidhammaṃ samādāya vattantānaṃ manussā na ujjhāyanti, "rājāno porāṇappaveṇiyā kammaṃ karonti, etesaṃ doso natthi, amhākaṃyeva doso"ti appamattā kammante karonti. Evaṃ rājūnaṃ vuḍḍhi hoti. Tena vuttaṃ "vuḍḍhiyeva ānanda vajjīnaṃ pāṭikaṅkhā, no parihānī"ti.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน