อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
@8 cha.Ma. pucchi. 9 cha.Ma.,i. ulloketvā. Tuyhaṃpi pattikaṃ karissāmā"ti āhaṃsu. Sā nīharitvā "tātā yāva aṭṭha vā soḷasa vā gopānasiyo na ārohanti, tāva imaṃ vatthaṃ mā nibbeṭhayitthā"ti adāsi. Te "sādhū"ti sampaṭicchitvā gahetvā gopānasiyo āropetvāva vatthaṃ nibbeṭhesuṃ.
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
[258] Itiha sakko devānamindo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā bhagavantaṃ uttariṃ pañhaṃ apucchi kathaṃ paṭipanno pana mārisa bhikkhu pātimokkhasaṃvarāya paṭipanno hotīti . kāyasamācāraṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpi vacīsamācāraṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpi pariyesanaṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpi. {258.1} Kāyasamācāraṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpīti . iti kho panetaṃ vuttaṃ kiñcetaṃ paṭicca vuttaṃ . tattha yaṃ jaññā kāyasamācāraṃ imaṃ kho me Kāyasamācāraṃ sevato akusalā dhammā abhivaḍḍhanti kusalā dhammā parihāyantīti evarūpo kāyasamācāro na sevitabbo . tattha yaṃ jaññā kāyasamācāraṃ imaṃ kho me kāyasamācāraṃ sevato akusalā dhammā parihāyanti kusalā dhammā abhivaḍḍhantīti evarūpo kāyasamācāro sevitabbo . kāyasamācāraṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpīti. Iti yantaṃ vuttaṃ idametaṃ paṭicca vuttaṃ. {258.2} Vacīsamācāraṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpīti . iti kho panetaṃ vuttaṃ kiñcetaṃ paṭicca vuttaṃ . tattha yaṃ jaññā vacīsamācāraṃ imaṃ kho me vacīsamācāraṃ sevato akusalā dhammā abhivaḍḍhanti kusalā dhammā parihāyantīti evarūpo vacīsamācāro na sevitabbo . tattha yaṃ jaññā vacīsamācāraṃ imaṃ kho me vacīsamācāraṃ sevato akusalā dhammā parihāyanti kusalā dhammā abhivaḍḍhantīti evarūpo vacīsamācāro sevitabbo . vacīsamācāraṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpīti. Iti yantaṃ vuttaṃ idametaṃ paṭicca vuttaṃ. {258.3} Pariyesanaṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpīti . iti kho panetaṃ vuttaṃ kiñcetaṃ paṭicca vuttaṃ . tattha yaṃ jaññā pariyesanaṃ imaṃ kho me pariyesanaṃ sevato akusalā dhammā abhivaḍḍhanti kusalā dhammā parihāyantīti evarūpā pariyesanā na sevitabbā . tattha yaṃ jaññā pariyesanaṃ Imaṃ kho me pariyesanaṃ sevato akusalā dhammā parihāyanti kusalā dhammā abhivaḍḍhantīti evarūpā pariyesanā sevitabbā . pariyesanaṃ cāhaṃ devānaminda duvidhena vadāmi sevitabbaṃpi asevitabbaṃpīti . Iti yantaṃ vuttaṃ idametaṃ paṭicca vuttaṃ. {258.4} Evaṃpaṭipanno kho devānaminda bhikkhu pātimokkhasaṃvarāya paṭipanno hotīti.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Eko mahāgāmiyamanusso uddhaṃ ullokento akkharāni disvā "kiṃ bho idan"ti akkharaññuṃ manussaṃ pakkosāpetvā dassesi. So "sudhammā nāma ayaṃ sālā"ti āha. "haratha bho mayaṃ ādito paṭṭhāya sālaṃ katvā nāmamattaṃpi na labhāma, esā ratanamattena kaṇṇikarukkhena sālaṃ attano nāmena kāretī"ti viravanti. Vaḍḍhakī tesaṃ viravantānaṃyeva gopānasiyo pavesetvā āṇiṃ datvā sālākammaṃ niṭṭhāpesi. Sālaṃ tidhā vibhajiṃsu, ekasmiṃ koṭṭhāse issarānaṃ vasanaṭṭhānaṃ akaṃsu, ekasmiṃ duggatānaṃ, ekasmiṃ gilānānaṃ. Tettiṃsa janā tettiṃsa phalakāni paññapetvā hatthissa saññaṃ adaṃsu "āgantuko āgantvā yassa atthaṭe phalake nisīdati, taṃ gahetvā phalakassāmikasseva gehe patiṭṭhapehi, tassa pādaparikammapiṭṭhiparikammakhādanīyabhojanīyasayanāni sabbāni phalakassāmikasseva bhāro bhavissatī"ti. Hatthī āgatāgataṃ gahetvā phalakassāmikasseva gharaṃ neti. So tassa taṃdivasaṃ kattabbaṃ karoti.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Maghamāṇavo sālato avidūre ṭhāne koviḷārarukkhaṃ ropesi, mūle cassa pāsāṇaphalakaṃ atthari. Sunandā nāmassa bhariyāpi avidūre pokkharaṇiṃ khaṇāpesi. Sucittā mālāgacche ropesi. Sabbajeṭṭhakā pana ādāsaṃ gahetvā attabhāvaṃ maṇḍayamānāva vicarati. Magho taṃ āha "ayaṃ bhadde sudhammā sālāya pattikā jātā, sunandā ca pokkharaṇiṃ khaṇāpesi, sucittā ca mālāgacche ropesi. Tava pana puññakammaṃ nāma natthi, ekaṃ puññakammaṃ karohi bhaddeti. Sā "tvaṃ kassa kāraṇā karosi, nanu tayā kataṃ mayhamevā"ti vatvā attabhāvamaṇḍanameva anuyuñjati.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Magho yāvatāyukaṃ ṭhatvā tato cuto tāvatiṃsabhavane sakko hutvā nibbatti, tepi tettiṃsa gāmiyamanussā kālaṃ katvā tettiṃsa devaputtā hutvā